گروه سیاسی:
سیاستمداران و سیاستگذاران آمریکایی در ماههای اخیر با معضل تازهای روبهرو شدهاند. باوجود تلاش فزاینده واشنگتن در سطح جامعه بینالملل برای کسب اجماع بر سر تحریم ایران، هر روز بر تعداد شرکتها و محافل اقتصادی و تجاری داخلی که مخالف اعمال تحریمهای یکجانبه آمریکا علیه ایران هستند، افزوده میشود. این بار نیز بیش از 20 شرکت بزرگ آمریکایی که نام بوئینگ، اکسون موبیل، هالیبرتون،کونوکوفیلیپس و هانوور در بین آنها به چشم میخورد، برای جلوگیری از تصویب تحریمهای جدید ایران در کنگره تلاش میکنند. به گزارش خبرگزاری بلومبرگ، شرکتهای فوق در حال رایزنی برای جلوگیری از تصویب تحریمهای جدید علیه ایران هستند که طبق ارزیابیهای آنها میتواند 25 میلیارد دلار به صادرات آمریکا زیان وارد کند. کنگره آمریکا طرحی را در دست بررسی دارد که بر اساس آن قانون تحریمهای ایران در سال 1996 توسعه داده میشود. شرکتهای آمریکایی اگرچه روابط بسیار محدودی با ایران دارند با این حال نگرانند با تصویب تحریمهای جدید در کنگره به روابط آنها با شرکتهای خارجی که با ایران همکاری میکنند، صدمه وارد آید. در همین راستا بود که رئیس شورای ملی تجارت خارجی آمریکا که شرکت اکسون موبیل نیز عضو آن است، از تماس برخی شرکتها با کنگره به منظور گوشزد کردن خسارت جمعی این طرح خبر داد. ویلیام رینچ درباره پیامدهای تصویب این طرح گفت: «با این طرح فعالیتهای تجاری مشروع ما با کشورهای دیگر غیر از ایران قطع خواهد شد». پیش از این نیز اتاق بازرگانی و برخی محافل اقتصادی آمریکا با نگارش نامهای به باراک اوباما، رئیسجمهور آمریکا درباره تصویب تحریم صادرات بنزین به ایران در کنگره هشدار داده بودند که با بیاعتنایی سیاستگذاران آمریکایی روبهرو شد و آنها در نهایت لایحه تحریم بنزین ایران را بهمنماه سال گذشته به تصویب رساندند. به نظر میرسد با توجه به این موضوع بود که برخی افراد آگاه هدف این شرکتها از رایزنیهای خود را جرح و تعدیل برخی مفاد طرح عنوان کردند چراکه به باور یکی از افراد لابی کننده، این شرکتها بر این باورند که نمیتوانند این طرح را متوقف کنند. سخنگوی شرکت هواپیماسازی بوئینگ که دومین شرکت هواپیماسازی در جهان است نیز در این باره گفت: «این شرکت خواهان حذف بندی از این طرح است که شرکتهای آمریکایی را از دریافت وام از شرکتهای خارجی تضمینکننده صادرات به ایران منع میکند». شرکت اکسون موبیل نیز که بزرگترین شرکت نفتی آمریکاست خواهان حذف بندی از این طرح است که شرکتهای آمریکایی را از همکاری با شرکتهای نفتی خارجی در ایران منع میکند. البته اعتراضها و هشدارها به تحریمهایی که قرار است در آینده نزدیک افزایش یابد و به تصویب برسد، محدود نبوده است چراکه حدود 300 شرکت بیمه ایالت کالیفرنیا نیز دستور دولت ایالتی برای توقف سرمایهگذاری در شرکتهای فعال در ایران را رد کردهاند. طبق قانون تحریمهای آمریکا علیه کشورمان، روابط تجاری آمریکا با همه شرکتهای فعال در ایران قطع میشود که این تحریمها شامل منع موسسههای مالی آمریکا مانند صندوق ضمانت صادرات و واردات این کشور به اعطای خدمات به این شرکتها نیز میشود. روزنامه آمریکایی لسآنجلس تایمز با اعلام این خبر گزارش داد: «پیشتر استیو پویزنر، کمیسر بیمه ایالت کالیفرنیا به شرکتهای بیمه دستور داده بود از سرمایهگذاری در شرکتهای خارجیاي که با ایران همکاری دارند خودداری کنند اما این شرکتها که بیش از 10 شرکت بزرگ مثل استیت، فارم، گیکو و پرودنتال در میان آنها قرار دارند اختیارات کمیسر بیمه ایالت کالیفرنیا را در این زمینه زیر سوال بردهاند».
به نوشته این روزنامه آمریکایی، کمیسر بیمه ایالت کالیفرنیا چندی پیش، فهرستی شامل 296 شرکت را منتشر کرد که از دستور وی برای خودداری از خرید سهام 50 شرکت فعال در ایران سرپیچی کردهاند. اما نکته قابل تامل در میان همه این هشدارها و انتقادها، گزارش سازمان حسابرسی آمریکا درباره میزان قراردادهای تجاری دولت آمریکا با شرکتهای فعال در ایران بود، این در حالی است که بر اساس قوانین آمریکا، شرکتهای خارجیاي که در بخش انرژی ایران سرمایهگذاری کنند با تحریمهای آمریکا روبهرو خواهند شد. خبرگزاری رویترز با استناد به گزارش سازمان حسابرسی آمریکا نوشت: «دولت آمریکا در حالی کشورهای دیگر را به تحریم ایران فرامیخواند که طی سالهای اخیر با 7 شرکت خارجی از جمله توتال فرانسه، رپسول اسپانیا و هیوندای کره جنوبی که روابط تجاری و اقتصادی با ایران داشتند بیش از 880 میلیون دلار قرارداد داشته است». موضوع درخور توجه دیگر، حجم مبادلات تجاری آمریکا با ایران در 3 ماه نخست سال جاری میلادی است که رشدی معادل 19 درصد نسبت به مدت مشابه در سال قبل داشته و به 93 میلیون دلار رسیده است. بر اساس آمارهای ارائه شده از سوی دفتر آمار آمریکا، در 3ماه نخست 2010 بالغ بر 3/73 میلیون دلار کالا به ایران صادر شده که این رقم نسبت به مدت مشابه سال 2009،
22درصد رشد داشته است.