آذر با برکت

بارش‌های اواخر پاییز در پی ورود چند سامانه بارشی مستمر پرقدرت به کشور اگرچه قابل توجه گزارش شده و موجب جبران بخشی از کم‌بارشی ماه‌های گذشته در برخی استان‌ها شد ولی به دلیل کم‌بارشی‌های انباشت شده در پهنه کشور، همچنین عدم بارش‌های موثر در برخی استان‌ها، همچنان با مشکل کمبود منابع آبی مواجهیم. 
بررسی داده‌های سازمان هواشناسی نشان می‌دهد ایران در بازه‌ کوتاه‌مدت اخیر با افزایش قابل ‌توجه بارش نسبت به میانگین‌ بلندمدت مواجه بوده است؛ افزایشی که هرچند در نگاه نخست امیدوارکننده به نظر می‌رسد اما تصویر کلی بارش در مقیاس فصلی و سال آبی را به ‌طور کامل تغییر نداده است. بر اساس داده‌های سازمان هواشناسی، طی ۷ روز منتهی به ۲۷ آذرماه، ایران با افزایش بارش نسبت به میانگین بلندمدت روبه‌رو بوده است و در حالی که در این ۷ روز به ‌طور میانگین 32.2 میلیمتر بارش دریافت شده اما میزان بارش بلندمدت به ‌طور میانگین 9.2 میلیمتر بوده است، بنابراین ایران در این بازه زمانی 249.6 درصد بارش بیشتری دریافت کرده است. 
روند افزایشی بارش تنها به یک بازه ۷ ‌روزه محدود نبوده و داده‌های ماه جاری نیز از وضعیت مشابهی حکایت دارد. از ابتدای ماه جاری منتهی به ۲۷ آذرماه نیز بارش در ایران بیش از میانگین بلندمدت بوده است. 
داده‌های هواشناسی نشان می‌دهد بارش در ایران به ‌طور میانگین 46.4 میلیمتر بوده و نسبت به میانگین 30.1 میلیمتری بلندمدت، 53.8 درصد افزایش یافته است. این آمار بیانگر آن است که فعالیت متناوب سامانه‌های بارشی در هفته‌های اخیر، توانسته بخشی از کم‌بارشی ماه‌های قبل را در مقاطع کوتاه‌مدت جبران کند، هرچند این جبران هنوز در مقیاس وسیع‌تر پایدار تلقی نمی‌شود. 
با وجود افزایش‌ مقطعی بارش‌ها، بررسی وضعیت بارش در مقیاس فصل پاییز و سال آبی جاری تصویر متفاوتی ارائه می‌دهد. از ابتدای فصل آبی (اول مهرماه) تا ۲۷ آذرماه به طور میانگین 50.3 میلیمتر بارش دریافت شده است. این مقدار از بارش 57.1  میلیمتری بلندمدت همچنان ۱۲ درصد کمتر است. این داده‌ها نشان می‌دهد اگرچه بارش‌های اخیر شدت داشته‌ اما هنوز نتوانسته‌ کسری انباشته بارش از ابتدای فصل پاییز را به ‌طور کامل جبران کند و وضعیت منابع آبی کشور همچنان شکننده باقی مانده است.
ایران از میانه آذرماه، با فعالیت پی در پی سامانه‌های بارشی روبه‌رو بود، به طوری که در روز‌های اخیر سازمان هواشناسی کشور نسبت به بارش‌ در استان‌های جنوبی هشدار سطح قرمز صادر کرد اما بارش‌ها تنها در ۴ استان خراسان جنوبی، کرمان، فارس و هرمزگان بیشتر از میانگین بلند مدت (از ابتدای سال آبی جاری) بوده است. این میزان در خراسان جنوبی 80.2 درصد، فارس 15.5 درصد، کرمان 183.9 درصد و هرمزگان 259.4 درصد نسبت به بلندمدت افزایش داشته است. در مقابل، سایر استان‌های کشور همچنان شرایط کم‌بارشی را تجربه می‌کنند. در این زمینه تهران بدترین وضعیت را دارد، چرا که طی سال آبی جاری به ‌طور میانگین ۸۹ درصد کمتر از حد نرمال بارش دریافت کرده است.
 به گفته سحر تاجبخش، رئیس سازمان هواشناسی، بخش قابل توجهی از آب حاصل از بارش‌های اخیر وارد دریا شده، چرا که این آب‌ها مدیریت و جمع‌آوری نشدند. باید توجه داشت به دلیل خشکسالی‌های انباشته‌ شده در کشور حتی در صورت وقوع بارش‌های مناسب نیز این خشکسالی‌ها به ‌طور کامل جبران نخواهد شد.
* امداد‌رسانی به بیش از ۲۳ هزار نفر متأثر از سوانح جوی
به دنبال فعالیت سامانه بارشی هفته گذشته در جنوب کشور و شدت بارش‌ها در این منطقه، جمعیت هلال‌احمر در اطلاعیه‌ای به سوانح جوی اخیر در کشور اشاره و اعلام کرد: تاکنون علاوه بر «محمد قربان»، امدادگر جمعیت هلال‌احمر در حین امدادرسانی به سیل‌زدگان در جهرم به شهادت رسید، ۶ هموطن در سیلاب روزهای گذشته جان خود را از دست داده‌اند. ۲۰ آذرماه ۳ نفر از اهالی  شهرستان مسجد سلیمان در سیلاب گرفتار شدند و با کسب اطلاع مرکز کنترل و هماهنگی عملیات امداد و نجات جمعیت هلال‌احمر، بلافاصله تیم‌های عملیاتی به محل گسیل شدند. در همان دقایق اولیه با اقدام تیم‌های نجات هلال‌احمر ۲ نفر نجات یافتند و پس از ۸ روز عملیات مستمر جست‌وجو، پیکر فرد ۴۷ ساله غرق شده روز جمعه شناسایی و از آب بیرون کشیده شد. همچنین در استان فارس، نیز ۲ مرد ۲۶ و ۳۲ ساله جان خود را بر اثر سیلاب از دست دادند. 
همچنین در این استان و در منطقه قیر به فراشبند، پسربچه‌ای ۹ ساله و همچنین یک زن در جهرم جان خود را از دست دادند. در استان هرمزگان، بخش رویدر، دختربچه ۹ ساله به درون آب ناشی از سیل افتاد و با تلاش امدادگران پیکر این کودک از آب بیرون کشیده شد. 
در سوانح جوی اخیر کشور از ۲۴ آذرماه تا عصر ۲۸ آذر در ۲۴ استان به ۲۳ هزار و ۶۳۸ نفر از حادثه‌دیدگان، خدمات امدادی و حمایتی ارائه شده و ۲۲۰۷ نفر اسکان اضطراری داده شدند. علاوه بر این، با تلاش امدادگران، ۱۸۸ هموطن به مناطق امن منتقل شدند، ۱۶ نفر به مراکز درمانی انتقال یافتند و ۴ نفر با عملیات نجات فنی در استان فارس از سیلاب نجات داده شدند. در این مدت ۹۳۴ خودرو از برف و کولاک و سیلاب رهاسازی شدند. اکنون نیز با توجه به تمدید وضعیت قرمز هواشناسی در جنوب کشور، تیم‌های عملیاتی هلال‌احمر در آماده‌باش کامل هستند.
* کاهش بارش‌ها از فردا
سامانه بارشی جدید در حالی همچنان در بخش‌هایی از کشور بویژه مناطق جنوبی و شرق فعال است که به گفته رئیس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا، بارش برف و باران در برخی استان‌ها تا یکشنبه ادامه دارد و دوشنبه و سه‌شنبه در غالب مناطق کشور جوی آرام و پایدار مستقر خواهد بود. به گفته صادق ضیاییان، طبق پیش‌بینی‌‌ها روز یکشنبه (۳۰ آذرماه) بارندگی در نوار شرقی کشور پایان می‌یابد اما با نفوذ جریانات شمالی به شرق سواحل دریای خزر، در شرق مازندران، گلستان، خراسان شمالی و شمال خراسان رضوی، ابرناکی، بارش باران و برف، وزش باد و کاهش دما رخ خواهد داد. 
در سایر مناطق نوار شرقی کشور تنها وزش باد و کاهش نسبی دما پیش‌بینی می‌شود. طی روزهای دوشنبه و سه‌شنبه (اول و دوم دی‌ماه) در غالب مناطق کشور جوی آرام و پایدار مستقر خواهد بود و طی این مدت، روز دوشنبه در نوار غربی و روز سه‌شنبه در نیمه شرقی کشور، افزایش نسبی دما مورد انتظار است. رئیس مرکز پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا می‌گوید: روز چهارشنبه (۳ دی‌ماه) در برخی ساعات در نیمه شمالی کشور افزایش وزش باد و افزایش ابرناکی پیش‌بینی می‌شود. 
به گفته وی، وضعیت جوی تهران طی روزهای آینده اینگونه است؛ آسمان تهران یکشنبه (۳۰ آذرماه) صاف تا کمی ابری، گاهی همراه با وزش باد ملایم و به‌تدریج غبار محلی با حداقل دمای یک و حداکثر ۸ درجه سانتیگراد و طی ‌دوشنبه (اول دی‌ماه) کمی ابری تا نیمه‌ابری و غبار محلی با حداقل دمای ۲ و حداکثر ۹ درجه سانتیگراد پیش‌بینی می‌شود. همچنین طی یکشنبه و دوشنبه بندرعباس با دمای ۱۹ و ۲۱ درجه سانتیگراد گرم‌ترین و شهرکرد با دمای ۱۳- و ۱۵- درجه سانتیگراد سردترین مراکز استان‌ کشور خواهند بود.