گروه بینالملل: «مشکل ما مینیاپولیس است نه تهران». این تازهترین مضمون صحبتهای «استیو بنن» مشاور بسیار نزدیک و استراتژیست ترامپ در دوره اول ریاستجمهوری است که بهتازگی در یک برنامه تلویزیونی خطاب به ترامپ درباره برخی تهدیدات نظامی علیه ایران مطرح کرده است. این انتقاد بنن از ترامپ با توجه به تحرکات نظامی گسترده و آرایش نظامی ناوهای آمریکایی در آبهای اقیانوسی مجاور ایران انجام شده؛ آرایشی که برخی کارشناسان گفتهاند به طرز غیرمنتظرهای میتواند به معنای آمادهسازی دولت آمریکا برای برخی اقدامات نظامی علیه ایران باشد. همزمان با این تحرکات نظامی، صدای حامیان سنتی ترامپ از جمله استیو بنن هم درآمده و بسیاری از آنها بشدت مخالف جنگ نظامی علیه ایران هستند.
استیو بنن در سخنان تلویزیونی خود خطاب به دولت ترامپ گفته است: ما باید به مشکلات خودمان رسیدگی کنیم اما شما هنوز دارید در سراسر دنیا میگردید و بر اساس آنچه نتانیاهو میخواهد انجام دهد، دنبال دعوا میافتید. حتی مطرح کردن ایده بمباران تهران در شرایط فعلی، وقتی که خودتان درگیر یک شورش و ناآرامی به سبک «انقلاب رنگی» در مینیاپولیس هستید، به طرز باورنکردنیای دیوانهوار و غیرعقلانی است.
بنن در پادکست محبوب خود با عنوان «اتاق جنگ» گفت تهدیدهای ترامپ علیه تهران، از جمله وعده حمایت از معترضان ایرانی در صورت سرکوب خشونتآمیز، تقلیدی آشکار از اقدامات گذشته وزارت خارجه آمریکاست.
ترامپ طی چند هفته گذشته بارها اعلام کرده است که ایالات متحده «آماده است» تا در صورت نقض حقوق بشر توسط حکومت ایران، وارد عمل شود و از معترضان حمایت کند. او این اقدامات را در چارچوب دفاع از آزادیهای بنیادی توصیف کرده است اما بنن و برخی تحلیلگران داخلی آن را انحرافی از شعار «اول آمریکا» و سیاستهای غیرمداخلهجویانه میدانند. بنن معتقد است شاخه و شانه کشیدنهای ترامپ علیه ایران در واقع در راستای پروژه «اول اسرائیل» ترامپ است و در این ارتباط گفته است: «بگذارید اسرائیل خودش اول با دولت فلسطینیای که در غزه با حمایت قطر و ترکیه توسط هیات صلح ایجاد شده کنار بیاید، تا بعد ما وارد ماجراهای دیگر شویم».
* ترامپ زبان کلینتون!
البته این نخستین بار نیست که استراتژیست ترامپ در دوره اول ریاستجمهوری، تهدیدات کاخ سفید علیه ایران را زیر سوال میبرد. کمتر از یک ماه پیش نیز «استیو بنن» با مقایسه مواضع ضدایرانی «دونالد ترامپ» در سیاست خارجی با استراتژیهای مداخلهجویانه «هیلاری کلینتون» وزیر پیشین خارجه این کشور و رقیب سابق او در انتخابات ۲۰۱۶، انتقاد تندی علیه ترامپ مطرح کرده بود.
آن زمان نیز مشاور ارشد سابق کارزار انتخاباتی ترامپ در سال ۲۰۱۶ با اشاره به مواضع خصمانه او در قبال ایران گفته بود: «مردم این تهدیدات ترامپ (علیه ایران) را مسخره میکنند، زیرا جمله ترامپ مبنی بر تهدید ایران و بیان جمله ما آمادهایم، مستقیما از کتابچه راهنمای هیلاری کلینتون و سامانتا پاور (نماینده پیشین آمریکا در سازمان ملل) گرفته شده و حرفهای ترامپ علیه ایران همان حرفهای کلینتون و پاور است».
به گفته بنن، رئیسجمهور آمریکا مانند مخالفان سابق سیاسی خود عمل میکند و همچنان سیاست مداخلهجویی در دیگر کشورها را دنبال میکند.
ناامیدی استراتژیست سابق کاخ سفید بر این ایده متمرکز بود که دولت فعلی دارد مانند دولتهای دموکرات گذشته عمل میکند و این برخلاف وعدههای گذشته ترامپ در زمان انتخابات مبنی بر اولویت قرار دادن منافع آمریکاست.
* صداهای نگران در آمریکا
نه فقط استیو بنن، بلکه این روزها بسیاری در آمریکا با نگرانی بسیار لفاظیهای ضدایرانی ترامپ را دنبال میکنند. «توماس مَسی» قانونگذار جمهوریخواه و همحزبی ترامپ با اشاره به اظهارات ضدایرانی ترامپ گفته است او باید به جای دخالت در امور داخلی کشورهای دیگر به مشکلات آمریکا رسیدگی کند.
«اسکات ریتر» کارشناس سیاسی و نویسنده آمریکایی نیز در گفتوگوی جدید خود با «گلن دیسن» مجری آمریکایی که روز گذشته انجام شد، با انتقاد از تهدیدات نظامی دولت ترامپ علیه ایران گفت دونالد ترامپ سابقه عقبنشینی از لبه پرتگاه با ایران را دارد، چون عواقب درگیری همچنان همان است. به گفته ریتر، ایران توانایی دارد تولید انرژی تمام منطقه را به میل خودش متوقف کند. علاوه بر این، ایران توانایی وارد کردن آسیب وحشتناک به پایگاههای نظامی آمریکا را دارد، از جمله کشتن صدها یا هزاران نیروی آمریکایی. باید این احتمال را هم در ذهن داشته باشیم که ایالات متحده برخی کشتیها را از دست بدهد، حتی تا سطح یک ناو هواپیمابر و البته ایران توانایی وارد کردن آسیب مرگبار به اسرائیل را دارد.
«چارلز کِرک» به عنوان یکی از متحدان کلیدی دونالد ترامپ و از رهبران فکری جناح راست افراطی در آمریکا که حدود 4 ماه پیش در آمریکا ترور شد، از دیگر متحدان فکری ترامپ بود که بارها به او درباره حمله نظامی علیه ایران هشدار داده بود. کرک در یک سخنرانی گفته بود: جنگ با ایران یک وسواس عجیب و غریب است، مثل یک دلبستگی دیوانهوار که بعضیها دارند و همیشه میگویند باید با ایران جنگ کنیم، چرا؟ چون ۳۰ سال است فقط تکرار میکنند که ایران چند ماه دیگر بمب اتم میسازد ولی هنوز اینجاییم و هیچ بمبی در کار نیست! انگار این وسواس اصلاً واقعی نیست و هدف دیگری پشت آن است، ما به یک جنگ بیپایان دیگر در خاورمیانه نیاز نداریم، چون دیدیم این جنگها آخرش به چه وضعیتی میرسد!
همچنین سرهنگ دانیل دیویس (سرهنگ برجسته آمریکایی جنگهای افغانستان و عراق) که به دلیل تحلیلهای دقیق، مستقل و مبتنی بر اسناد واقعیاش شناخته میشود و اغلب دیدگاههایش با روایتهای رسمی رسانههای غربی تفاوت دارد، با انتقاد از تهدیدات و لفاظیهای دولت ترامپ علیه ایران، دلایل خود برای مخالفت با عملیات نظامی در ایران را با توجه به موارد زیر عنوان کرده است:
- جنگ با ایران فاجعهبار، طولانی و بسیار پرهزینه خواهد بود (اقتصادی، انسانی، نظامی).
- آمریکا نمیتواند ایران را اشغال کند (جمعیت ۸۵ میلیونی، زمین کوهستانی، نیروهای منظم و انگیزه بالا).
- حمله هوایی یا محدود هم نمیتواند پیروزی قاطع بیاورد و ایران پاسخ متقابل شدید میدهد.
- بستن تنگه هرمز و اختلال در ۲۰ درصد نفت جهان: افزایش قیمت نفت به 200-150 دلار، تورم جهانی و رکود اقتصادی آمریکا و اروپا
- تلفات سنگین در پایگاههای آمریکا، ناوها و هواپیماها (موشکهای دقیق و پهپادهای اشباعکننده ایران)
- خطر تشدید تبدیل جنگ به جنگ تمامعیار منطقهای (لبنان، عراق، یمن، سوریه)
- تکرار اشتباهات گذشته آمریکا (عراق، افغانستان، لیبی): هرج و مرج، تجزیه کشور، ظهور گروههای افراطیتر.
- تغییر رژیم وضعیت خاورمیانه را بهتر نمیکند؛ ممکن است رژیم خصمانهتر و افراطیتری جایگزین شود.
- اپوزیسیون ایران پراکنده است و متحد نیست؛ هیچ نیروی آماده و مردمی جایگزین وجود ندارد (مجاهدین خلق منفور است، سلطنتطلبان پایگاه مردمی ندارند).
- بازدارندگی ایران قوی است؛ حمله به خاک ایران پاسخ ویرانگر به اسرائیل و پایگاههای آمریکا میدهد.
- افکار عمومی آمریکا خسته از جنگهای خاورمیانه است؛ حمایت اولیه سریع از بین میرود (تورم بنزین، تلفات بالا).
- رسانههای غربی خطرات را کمرنگ نشان میدهند و روایت «تغییر رژیم آسان» را تکرار میکنند اما واقعیت فاجعه است.
- دیپلماسی و مذاکره (بازگشت به برجام یا توافق جدید بدون پیششرط حداکثری) تنها راه واقعی کاهش تنش است.
- دخالت خارجی معمولاً به نفع مردم ایران نیست؛ تاریخ عراق، لیبی و سوریه را ببینید.
* گناه نابخشودنی ترامپ!
گزارشها حاکی از آن است جنبش ماگا (MAGA) که با شعار «دوباره آمریکا را قدرتمند کنیم» به عنوان متحد و بدنه اصلی حامی ترامپ در آمریکا به شمار میرود، درباره چگونگی واکنش رئیسجمهور آمریکا به تنش میان تلآویو - متحد ایالات متحده - و تهران، از جمله پیشنهادها درباره حمله ایالات متحده به ایران، دچار اختلاف نظر شدید هستند. «سارا لانگول» استراتژیست جمهوریخواه میگوید حمله ایالات متحده از نظر بخش بزرگی از پایگاه ترامپ به عنوان یک «گناه نابخشودنی» تلقی خواهد شد، چون پرزیدنت ترامپ پیشتر در جریان مبارزات انتخاباتی ریاستجمهوری خود در سال ۲۰۲۴، بر پایان دادن به جنگهای خارجی تأکید کرده بود و اکنون جنگ با ایران به معنای فرورفتن دوباره آمریکا در باتلاق یک جنگ جدید در خاورمیانه خواهد بود.
واقعیت هم این است که تعداد قابل توجهی از رهبران فکری راست افراطی در آمریکا که به عنوان حامیان اصلی انتخاباتی ترامپ به شمار میروند، طرفداران انزواگرایی آمریکایی هستند. این دکترین معتقد است ایالات متحده باید از ایفای نقش مداخلهگرایانه در امور جهانی خودداری کند و سیاست خارجی آمریکا باید به جای مداخلهگرایی، به دفاع از مرزها بویژه در برابر مهاجرت محدود شود.
«جک هانتر» نویسنده آمریکایی نیز با اشاره به تهدیدات نظامی ترامپ علیه ایران معتقد است رئیسجمهور جمهوریخواهی که قول داده بود با پایان دادن به «جنگهای بیپایان» «آمریکا را دوباره بزرگ کند» اکنون خود در لبه پرتگاه یک جنگ بالقوه جدید قرار داده است. «تاکر کارلسون» مفسر سیاسی محافظهکار و حامی سرسخت ترامپ در آمریکا نیز گفته است: «آنچه در آینده (در خاورمیانه) اتفاق میافتد، زندگی سیاسی دونالد ترامپ را تعریف خواهد کرد. (به ترامپ توصیه میکنم) اسرائیل را رها کن و بگذار خودشان جنگهای خودشان را دنبال کنند».
«مارجوری تیلور گرین» (نماینده جمهوریخواه کنگره از جورجیا) و از وفاداران صریح ترامپ که اکنون به منتقد او تبدیل شده، گفته است تهدیدهای ترامپ برای اعزام نیروهای نظامی به نزدیکی ایران «تمام چیزی است که ما در سال 2024 علیه آن رأی دادیم».
استیو بنن: مشکل ما مینیاپولیس است، نه تهران
*استیو بنن، استراتژیست ترامپ از یک خانواده کارگری
استیو بنن (زاده ۲۷ نوامبر ۱۹۵۳) یک شخصیت رسانهای، استراتژیست سیاسی و مشاور سابق رئیسجمهور آمریکاست که در خانوادهای با طبقه کارگر بزرگ شد.
پدرش کارمند شرکت تلفن بود و او تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته برنامهریزی شهری آغاز کرد. سپس مدرک کارشناسی ارشد مدیریت بازرگانی گرفت و مدتی نیز در نیروی دریایی آمریکا خدمت کرد.
* سوابق شغلی متنوع
پیشینه نظامی: 7 سال در نیروی دریایی آمریکا خدمتکرد.
حوزه مالی: در بانک سرمایهگذاری گلدمنساکس کار کرد.
فیلمسازی: او تهیهکننده حدود ۱۸ فیلم مستند است.
رسانه: مدیر اجرایی وبسایت خبری محافظهکار «بریتبارت نیوز» شد.
* در کنار ترامپ
او سال ۲۰۱۶ مدیرعامل ارشد کمپین انتخاباتی دونالد ترامپ بود و نقشی کلیدی در پیروزی وی ایفا کرد.
شعار «اول آمریکا» از محورهای فکری او بود و پس از پیروزی ترامپ، وارد کاخ سفید شد.
او بهعنوان استراتژیست ارشد رئیسجمهور فعالیت کرد و از چهرههای پرنفوذ دولت اول ترامپ بود.
پس از انتخابات، از ژانویه تا آگوست ۲۰۱۷ به عنوان «استراتژیست ارشد» و مشاور ترامپ در کاخ سفید خدمت کرد. حضور او در شورای امنیت ملی جنجالبرانگیزبود.
* ایدئولوژی و دیدگاهها
خود را یک «ملیگرای اقتصادی» میداند. معتقد است جهانیسازی به طبقه متوسط و کارگر آمریکا آسیبزده است.
از چهرههای شاخص جنبش «پوپولیست» و مخالف جهانیسازی (آنتیگلوبالیسم) محسوب میشود. شعار «آمریکا اول» از اصول او و ترامپ است.
موضع سختگیرانه علیه مهاجرت دارد و مهاجران را ریشه بسیاری از مشکلات آمریکا میداند.
به تقابل تمدنی بین جهان یهودی - مسیحی و اسلام معتقد است.
* انتقادات و جنجالها
منتقدان، رسانه بریتبارت تحت مدیریت او را متهم به تبلیغ نژادپرستی، یهودستیزی و نظریههای توطئه میکنند.
برخی شخصیتهای سیاسی او را به دلیل افراطگرایی، فردی خطرناک برای مشاوره ارشد خواندهاند.
افکار او متأثر از اندیشمندانی مانند «رنه گنون» (بنیانگذار سنتگرایی) دانسته شده است.
* دوران پس از کاخ سفید
پس از ترک کاخ سفید به فعالیتهای رسانهای و سیاسی خود ادامه داده و از احزاب راستگرا در اروپا حمایت فکری کرده است. او گاهی از مواضع ترامپ و متحدانش مانند اسرائیل نیز انتقاد کرده است و با استفاده از رسانه و استراتژی سیاسی، تأثیر عمیقی بر جریان پوپولیسم در آمریکا و تا حدی اروپا گذاشته است.