گروه بینالملل: طی 2 ماه گذشته تهدیدات لفظی در کنار تحرکات نظامی آمریکا علیه ایران به اوج رسیده. رئیسجمهور آمریکا بارها و بارها در چند هفته گذشته ادعا کرده چند فروند ناو را به نزدیکی آبهای ایران ارسال کرده و البته همزمان رفتوآمدها در پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه حاکی از آن است گزینه نظامی علیه ایران یک گزینه مورد بررسی کاخ سفید در برابر ایران است اما آیا واقعا واشنگتن برای استفاده از گزینه نظامی علیه ایران مصمم است؟ اظهارات دونالد ترامپ درباره ایران حاکی از آن است او همزمان با تهدیدات نظامی بر گفتوگو و مذاکره با ایران تاکید دارد. ترامپ روز جمعه در گفتوگو با خبرنگاران در محوطه کاخ سفید گفت همچنان اولیتش مذاکره با ایران است. ۲ مقام آمریکایی هم به مجله آتلانتیک گفتهاند ایالات متحده نمیتواند بدون در نظر گرفتن خطرات واقعی برای نیروهای آمریکایی و بدون حمایت متحدان در منطقه، آنگونه که میخواهد بهسرعت دست به یک حمله گسترده علیه ایران بزند.
کارشناسان آمریکایی نیز معتقدند واشنگتن در به کارگیری گزینه نظامی در برابر ایران با محدودیتهای جدی روبهرو است. «ویوین سلاما» کارشناس آمریکایی در یادداشت خود در مجله آتلانتیک معتقد است با وجود آنکه ترامپ از اعزام ناو به سوی ایران سخن میگوید اما ایالات متحده در منطقه نیروی فراوان نظامی، کشتی و هواپیمای کافی برای اجرای چند هفته حمله علیه ایران در اختیار ندارد. مجله آتلانتیک در ادامه گزارش خود میافزاید اهداف مشخص و روشنی نیز از سوی آمریکا برای جنگ علیه ایران تعریف نشده و کاخ سفید هنوز برای فرماندهان نظامی خود روشن نکرده چه هدفی را از مسیر گزینه نظامی علیه ایران دنبال میکند؛ وضعیتی که نشان میدهد استفاده قریبالوقوع از گزینه نظامی علیه ایران در دستور کار فوری کاخ سفید نیست.
بر اساس گزارش مجله آتلانتیک، مقامهای نظامی آمریکا گفتهاند حمله به ایران عملیاتی هراسآور و پیچیده برای ارتش آمریکا خواهد بود، چون ایران دارای موشکهای بالستیک دوربردی است که میتوانند به هر نقطهای در خاورمیانه برسند.
به گفته آتلانتیک، ایران همچنین صدها موشک کروز و پهپاد در اختیار دارد که قادرند بهراحتی کشورهای حوزه خلیجفارس را هدف قرار دهند و این توانمندیهای ایران حتی پس از بمباران سایت هستهای فردو توسط آمریکا و آسیب دیدن سامانههای پدافند هوایی ایران در جنگ 12 روزه همچنان فعال و عملیاتی باقی ماندهاند، بنابراین در حال حاضر ترکیب فشار نظامی محدود و تلاش برای دیپلماسی همچنان گزینه اصلی واشنگتن در برابر تهران است.
این گزارش میافزاید مقامات آمریکا دریافتهاند یک حمله بزرگ و گسترده به ایران، آنگونه که در تبلیغات اولیه مقامات واشنگتن روی آن مانور تبلیغاتی داده میشد، به دلیل فقدان نیروی نظامی کافی آمریکا در منطقه، به سادگی قابل اجرا نیست.
* تضعیف ایران دشوار است
مجله آتلانتیک در ادامه گزارش خود با نقل قول از یکی از مقامهای آمریکایی نوشت: هدف تغییر رژیم یا تضعیف برنامه هستهای ایران به دلیل توانمندیهای ایران بسیار پیچیده خواهد بود، چون ایران پاسخ خواهد داد و ممکن است نیروها و متحدان آمریکا را هدف قرار دهد.
این گزارش در ادامه با بررسی وضعیت آمریکا مینویسد: عملیات نظامی علیه ایران در بلندمدت نیز دشوار خواهد بود و تقریبا همه ناظران نظامی معتقدند ناوهایی که ترامپ آنها را «قدرتمند و بزرگ» توصیف کرده است، برای اجرای یک تهاجم گسترده چند هفتهای علیه ایران کافی نیستند. آمریکا در حال حاضر تنها توان اجرای یک مأموریت محدود چندروزه علیه ایران را دارد و همین عملیات کوتاه نیز برای آمریکا بسیار پرریسک خواهد بود.
* مقایسه جنگ 12 روزه با حمله احتمالی پیش رو
گزارش مجله آتلانتیک در ادامه به مقایسه جنگ 12 روزه اخیر علیه ایران و جنگ احتمالی پیش رو میپردازد و وضعیت فعلی را بسیار پیچیدهتر و دشوارتر از ۸ ماه پیش میداند و در این ارتباط مینویسد: حملات تابستان گذشته آمریکا علیه ایران که بسیار محدودتر از آن چیزی بود که ترامپ اکنون به آن اشاره میکند، از ۲ ناو هواپیمابر در منطقه انجام شد. اگر اکنون ترامپ بخواهد یک عملیات گستردهتر علیه ایران انجام دهد، به دستکم ۲ ناو هواپیمابر نیاز دارد تا بتواند هواپیماهای کافی برای هدف قرار دادن تعداد زیادی از پرتابگرهای موشکهای بالستیک ایران را در اختیار داشته باشد. در حال حاضر تنها یک ناو هواپیمابر (یواساس آبراهام لینکلن) در منطقه حضور دارد. ترامپ سهشنبه هفته گذشته به آکسیوس گفت در حال بررسی اعزام ناو دوم به سوی خاورمیانه است و چنین اقدامی مستلزم آن است خدمه فعلی ناوهای نیروی دریایی آمریکا، دوره آمادهسازی یا استراحت خود را کوتاه کنند. از سوی دیگر رساندن ناو بعد با نام «یواساس جورج هربرت بوش» به خاورمیانه دستکم ۲ هفته زمان میبرد.
* محدودیتهای منطقهای جنگ با ایران
بخش دیگری از گزارش مجله آتلانتیک به محدودیتهای منطقهای آمریکا برای جنگ علیه ایران پرداخته است. در این ارتباط نوشته شده است: اگرچه تلآویو در جنگ علیه ایران از آمریکا حمایت خواهد کرد اما کشورهای منطقه مشتاق درگیری با ایران نیستند.
مقامهای سعودی و امارات به دولت آمریکا گفتهاند نمیخواهند درگیر یک منازعه منطقهای با ایران شوند و از تنش نظامی در منطقه حمایت نخواهند کرد. همچنین کشورهایی که میزبان پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه هستند، بویژه کویت، قطر و بحرین آسیبپذیری بسیاری در برابر حمله و پاسخ موشکی ایران دارند، زیرا تهران هشدار داده این پایگاهها را هدف حملات تلافیجویانه موشکی قرار میدهد.
این را نیز باید در نظر داشت که هر اقدام نظامی علیه ایران میتواند به بسته شدن تنگه هرمز منجر شود؛ گذرگاهی که حداقل ۲۰ درصد صادرات نفت جهان از آن عبور میکند. برخی کشورها بیم آن را دارند که اقدام نظامی اعتماد سرمایهگذاران در منطقه را متزلزل کند. متحدان آمریکا در حوزه خلیج فارس همچنین نگران پیامدهای فاجعهبار، مانند انتشار مواد رادیواکتیو در نتیجه حمله به تأسیسات هستهای یا حملات سایبری به زیرساختهای حیاتی ایران هستند. در همین حال اپوزیسیون ایران پراکنده و فاقد چشمانداز مشترک روشنی برای آینده این کشور
است.
نانسی یوسف، دیگر نویسنده گزارش آتلانتیک تاکید دارد بدون حمایت منطقهای، آمریکا با خطر ورود به جنگی روبهرو است که در آن ائتلاف منطقه با واشنگتن همراهی نخواهد کرد و از سوی دیگر هر روز که نیروهای آمریکایی بدون اقدام در منطقه باقی میمانند، فرصت بیشتری برای آماده شدن به ایران میدهند.
* جنگ برای بقای رژیم
با وجود آنکه مجله آتلانتیک محدودیتها و دشواریهای جنگ آمریکا علیه ایران را بررسی کرده اما برخی کارشناسان صهیونیست مانند «آلون میزراهی»، معتقدند حتی اگر آمریکا دست به اقدام نظامی علیه تهران نزند اما حمله اسرائیل به ایران قطعی و قریبالوقوع است، زیرا صهیونیسم به عنوان یک پروژه استعماری - نظامی برای بقا به «دشمن خارجی قدرتمند» نیاز دارد و ایران تنها گزینه باقیمانده است.
کارشناس اسرائیلی میگوید: صهیونیسم نمیتواند بدون جنگ مداوم دوام بیاورد؛ بدون تهدید خارجی، فروپاشی داخلی (جمعیتی، اقتصادی، اخلاقی) رخ میدهد. اسرائیل در حال حاضر در موقعیت ضعیفتری نسبت به گذشته است (پس از شکستهای اخیر در غزه و لبنان) و برای بازسازی بازدارندگی، مجبور به حمله به ایران (به عنوان «تهدید وجودی») است. در واقع حمله به ایران توسط نتانیاهو و راست افراطی نه برای نابودی برنامه هستهای، بلکه برای تداوم پروژه صهیونیسم و جلوگیری از فروپاشی داخلی انجام میشود.
میزراهی در عین حال حمله صهیونیستها علیه ایران را از پیش شکست خورده میداند و در این ارتباط معتقد است حتی اگر حملهای از سوی تلآویو علیه ایران رخ دهد، اسرائیل قطعا شکست خواهد خورد، به دلیل قدرت موشکی ایران و عدم حمایت بینالمللی پایدار و این، شکست نهایی صهیونیسم را تسریع میکند.
* دیپلمات انگلیسی: جنگ با ایران فرسایشی خواهد بود
«الستر کروک» دیپلمات سابق انگلیس و عضو ارشد «MI6» هم در گفتوگو با سرهنگ «دانیل دیویس» گفت: اگر ترامپ با ایران به یک توافق نرسد، با یک درگیری طولانی و پیچیده روبهرو خواهد شد. این جنگ کوتاه نخواهد بود؛ طولانی خواهد بود. آمریکا جنگهای کوتاه را دوست دارد اما ایران این را میفهمد و آن را فرسایشی خواهد کرد، چون میداند پس از ۲ هفته عملیات نظامی، آمریکا احتمالاً از نظر دفاع هوایی و قابلیتهایش خسته خواهد شد.
کروک افزود: ایرانیها احتمالاً خیلی نگران جنگ نیستند، چون میدانند میتوانند از پس جنگ و مقابله با آمریکا برآیند. در واقع ایران احساس میکند دست قوی را در حال حاضر دارد و به همان اندازه آنها میفهمند قدرت و توانایی پاسخ به متحدان آمریکا در منطقه مانند اسرائیل و دیگر پایگاههای آمریکا در کشورهای عرب را دارند.
پیشتر نیز «آلن واتسون» تحلیلگر مستقل و فعال حوزه سیاست آمریکا در شبکه اجتماعی ایکس با انتشار پیامی صریح نوشته بود جنگی تازه علیه ایران، نهتنها غیرضروری، بلکه برای منافع آمریکا و ثبات جهانی ویرانگر خواهد بود؛ جنگی که اقتصاد آمریکا تاب آن را ندارد. همچنین تحلیلگران همنظر با واتسون هشدار میدهند هرگونه اقدام تحریکآمیز علیه ایران بویژه اگر به بستن تنگه هرمز یا درگیری مستقیم با تلآویو منجر شود، میتواند قیمت نفت را ظرف چند ساعت بشدت افزایش دهد و بازارهای اوراق قرضه و سرمایه را دچار شوک کند؛ سناریویی که برای دولت آمریکا، آن هم در آستانه انتخابات میاندورهای، پرهزینه و پرریسک است.