واتیکان به کاخ سفید روی خوش نشان نداد

گروه بین‌الملل: مقامات آمریکا این روزها به هر دری می‌زنند تا بتوانند کمی وجهه جهانی خود را که در نتیجه جنگ تروریستی علیه ایران به‌شدت مخدوش شده، ترمیم کنند اما تلاش‌های آنها به در بسته می‌خورد. دیروز نیز وزیر خارجه آمریکا که پس از تنش‌های شدید لفظی میان ترامپ و پاپ به واتیکان سفر کرده بود، از این سفر دست خالی بازگشت. واتیکان پس از دیدار ۴۵ دقیقه‌ای مارکو روبیو با پاپ لئو چهاردهم بیانیه‌ای کوتاه و حساب‌شده منتشر کرد که در آن از تعهد مشترک برای تقویت روابط دوجانبه سخن گفته شد اما بر خلاف ادبیات معمول دیپلماسی واتیکان، نشانی از رضایت از سطح روابط یا توافق سیاسی مشخص میان ۲ طرف دیده نمی‌شد. همین زبان محتاطانه، از نگاه دیپلمات‌ها و تحلیلگران به ‌معنای اذعان غیرمستقیم به تنش‌های عمیق میان سریر مقدس و دولت ترامپ تفسیر شده است.
به گزارش «وطن امروز»، واتیکان در بیانیه خود اعلام کرد پاپ و وزیر خارجه آمریکا درباره وضعیت جهان و کشورهایی که با جنگ، تنش سیاسی و بحران انسانی روبه‌رو هستند، تبادل نظر و بر ضرورت کار خستگی‌ناپذیر برای صلح تأکید کردند. در متن منتشرشده از سوی واتیکان، نام ایران و لبنان نیز در میان محورهای گفت‌وگو آمده است. این بیان کلی نشان می‌دهد دیدار روبیو، بر خلاف تلاش واشنگتن برای نمایش روابط عادی و قوی با واتیکان، به نتیجه‌ای فراتر از تکرار موضع اخلاقی و دیپلماتیک سریر مقدس درباره صلح نینجامیده است.
«پیتر مارتین» دیپلمات پیشین سفارت آمریکا در واتیکان نیز به روابط سرد واشنگتن با پاپ اشاره و اذعان کرد متن بیانیه واتیکان نشان می‌دهد روابط واشنگتن - واتیکان در وضعیت عادی قرار ندارد.

تمرکز بر اختلاف ترامپ با پاپ
دیدار روبیو با پاپ لئو چهاردهم در شرایطی انجام شد که روابط واشنگتن و واتیکان به‌ دلیل حملات لفظی دونالد ترامپ به رهبر کاتولیک‌های جهان به‌شدت متشنج است. پس از دیدار روبیو با پاپ لئو، خبرنگاران به اختلافات میان آمریکا و رهبر کاتولیک‌های جهان بر سر جنگ علیه ایران اشاره کردند. از جمله وقتی یک خبرنگار از روبیو پرسید: آیا شما صریحاً از پاپ درخواست کردید به انتقادهایش از جنگ با ایران پایان دهد؟ وی ادعا کرد: چنین درخواستی از پاپ نداشتم.
«جیمی کیمل» کارشناس و مجری آمریکایی نیز درباره سفر روبیو به واتیکان گفت وزیر خارجه به واتیکان فرستاده شد تا رابطه پرنوسان رئیس‌جمهور و پاپ را ترمیم کند و روبیو در حالی به واتیکان رفت که ترامپ خودش می‌خواست برود و با پاپ دیدار کند اما مشاورانش گفتند این تصمیم ناپخته و بسیار بچگانه است، بنابراین روبیو را به واتیکان فرستادند اما دیدار وی با پاپ نیز شروع خوشایندی نداشت.
پاپ لئو که نخستین پاپ آمریکایی تاریخ است، در ماه‌های اخیر به یکی از منتقدان صریح سیاست‌های ترامپ بدل شده است. او هم از جنگ آمریکا و رژیم صهیونی علیه ایران انتقاد کرده و هم سیاست‌های سختگیرانه مهاجرتی ترامپ را زیر سؤال برده است. رئیس‌جمهور آمریکا در هفته‌های اخیر بارها پاپ را به ‌دلیل انتقاد از جنگ علیه ایران هدف حمله لفظی قرار داد و کوشید موضع ضدجنگ او را به حمایت از برنامه هسته‌ای ایران تعبیر کند؛ حال آنکه واتیکان تأکید دارد موضع پاپ، ادامه آموزه دیرینه کلیسای کاتولیک در مخالفت با جنگ و کشتار غیرنظامیان است. ترامپ حتی مدعی شد مواضع پاپ می‌تواند «کاتولیک‌ها را به خطر بیندازد». اظهارات رئیس‌جمهور آمریکا واکنش منفی رهبران مسیحی از طیف‌های مختلف سیاسی در سراسر جهان را علیه ترامپ برانگیخته است.
یکی از تنش‌های لفظی اخیر میان واتیکان و کاخ سفید زمانی بود که ترامپ تهدید کرد در صورت عدم تمکین تهران در مذاکرات، آمریکا ممکن است «تمدن ایران را نابود کند». پاپ این تهدید را کاملا غیر قابل قبول خواند و از کاتولیک‌ها خواست رهبران سیاسی را به «تلاش برای صلح» ترغیب کنند.

مأموریت شکست‌خورده روبیو در واتیکان
نکته مهم دیدار وزیر خارجه آمریکا با پاپ آن است که این دیدار به درخواست آمریکا انجام شد. کاردینال «پیترو پارولین»‌ وزیر خارجه واتیکان نیز گفته است این دیدار به درخواست واشنگتن انجام شد؛ درخواستی که نشان می‌دهد ماموریت روبیو ترمیم شکاف واشنگتن با واتیکان بوده اما به نظر نمی‌رسد این ماموریت وزیر خارجه آمریکا موفقیت‌آمیز بوده باشد.
گاردین در گزارشی نوشت روبیو که خود کاتولیک است، در سفر ۲ روزه به ایتالیا و واتیکان کوشید روابط آسیب‌دیده واشنگتن با سریر مقدس را ترمیم کند با این حال نشانه‌های منتشرشده از دیدار، بیش از آنکه بیانگر آشتی یا توافقی تازه باشد، نشان می‌دهد واتیکان حاضر نشده اختلاف خود را با کاخ سفید درباره جنگ، صلح و مسائل انسانی، زیر زبان دیپلماتیک پنهان کند.
کارشناسان نیز معتقدند در میانه تنش‌ها میان پاپ و ترامپ، سفر روبیو به واتیکان یادآور همان الگوی قدیمی برخی سیاستمداران غرب است؛ تلاش برای کسب مشروعیت اخلاقی و مذهبی در سطح بین‌الملل اما به نظر نمی‌رسد این تلاش از سوی آمریکایی‌ها به نتیجه رسیده باشد، بویژه آنکه آمریکا همچنان درگیر جنگ علیه ایران است و هنوز حاضر نشده پایان این جنگ را که با انتقاد شدید پاپ همراه شده، اعلام کند.