گروه بینالملل: تحولات جنگ علیه ایران، یک شکاف بزرگ در تصمیمگیری ساختار قدرت سیاسی ایالات متحده ایجاد کرده است. آنچه در جریان تصویب قطعنامه محدود کردن اختیارات جنگی دونالد ترامپ و سپس پس گرفتن آن صورت گرفت، نشان از تبعات جنگ بیپایه و اساسی دارد که رئیس جمهور آمریکا علیه ایران به راه انداخت.
جنگ رمضان یکی از نامحبوبترین جنگها میان افکار عمومی ایالات متحده در تاریخ 250 ساله این کشور است و پیامدهای ویرانگر نظامی، اقتصادی و هنجاری این نبرد پس از شکست فاحش آمریکا، موجی از نگرانی را در میان سیاستمداران و مجلس قانونگذاری این کشور ایجاد کرده است؛ نگرانیای که از همان نخستین روزهای آغاز عملیات موسوم به «خشم حماسی» در فضای سیاسی آمریکا نمودار بود. اقدام خودسرانه کاخ سفید در آغاز جنگ بدون اینکه مطابق قانون کنگره را در جریان قرار دهد، باعث شد این مجلس 10 بار قطعنامه محدود کردن اختیارات جنگی ترامپ برای پایان دادن به نبرد با ایران را به رای گذارد که ترامپ هر بار با کمک همحزبیهای خود در اردوگاه جمهوریخواهان توانست از این قانون بگریزد.
حالا با نزدیک شدن به انتخابات کنگره، به نظر میرسد جمهوریخواهان هم احساس خطر کرده و آلارم را برای رئیس جمهور به صدا درآوردهاند. این حزب به وضوح نگران است ادامه وضعیت کنونی با ایران میتواند در انتخابات باعث شکست جمهوریخواهان و از دست دادن اکثریت کنگره شود. در چنین شرایطی است که برخی سناتورهای مشهور جمهوریخواه هم به کارزار دموکراتها پیوسته و برخلاف دفعات قبل به قطعنامه مشترک مجلس نمایندگان رای مثبت دادند؛ اتفاقی که خشم ترامپ را به دنبال داشت.
داستان از اینجا آغاز شد که «مجلس نمایندگان» اوایل ماه جاری (ژوئن) با ۲۱۵ رأی موافق در برابر ۲۰۸ رأی مخالف و با همراهی 4 جمهوریخواه، یک قطعنامه مشترک درباره پایان جنگ با ایران تصویب کرد. در ادامه «سنای آمریکا» هم روز سهشنبه این قطعنامه مشترک را با ۵۰ رأی موافق در برابر ۴۸ رأی مخالف تصویب کرد.
این رخداد از این جهت حائز اهمیت است که برای اولین بار از زمان تصویب قطعنامه اختیارات جنگی در سال ۱۹۷۳ بود که هر 2 مجلس کنگره (مجلس نمایندگان و سنا) باهم چنین قطعنامهای را تصویب کردند که به رئیسجمهور آمریکا دستور میدهد به یک اقدام نظامی پایان دهد. همین هم در نهایت باعث شد ترامپ فشار خود را تشدید کند و جمهوریخواهان حامی قطعنامه را «خودخواه» و اقدام آنها را «خلاف میهنپرستی» توصیف کند. ترامپ 4 سناتور جمهوریخواه حامی آن را «بازنده» خواند و افزود: «این سناتورها فقط کار مرا دشوارتر کردهاند».
روز چهارشنبه و در جریان یک نشست پرتنش جمهوریخواهان سنا با ترامپ «بیل کسیدی» مستقیماً با رئیسجمهور آمریکا درباره ایران بحث کرد و به او گفت تا زمانی که کنگره و مردم آمریکا اطلاعات بیشتری درباره این جنگ دریافت نکنند، به حمایت از طرحهای مربوط به اختیارات جنگی ادامه خواهد داد.
کسیدی پس از این نشست به خبرنگاران گفت: «من به او گفتم شما به مردم آمریکا اطلاع ندادهاید. قرار بود این جنگ 4 هفته طول بکشد اما 4 ماه طول کشیده است. اهداف اولیه ما محقق نشده و من میخواهم بدانم چه اتفاقی در حال وقوع است». اما ساعاتی بعد این سناتور جمهوریخواه از ایالت لوئیزیانا اعلام کرد «جیدی ونس» معاون رئیس جمهور آمریکا و «استیو ویتکاف» فرستاده ویژه ترامپ به او درباره ایران توضیحات جامعی دادهاند.
در نهایت با فشارهای ترامپ، از جمله جلسه ناهار او با سناتورهای جمهوریخواه رایدهنده به قطعنامه در اتاق بیضی، یک روز پس از تصویب این قطعنامه، مجلس سنای موضع انتقادآمیز خود نسبت به نحوه مدیریت جنگ از سوی رئیس جمهور آمریکا را تغییر داد و تلاش برای پیشبرد یک طرح مشابه در زمینه اختیارات جنگی را رد کرد.
سیانان گزارش داد رأیگیری چهارشنبهشب پس از آن انجام شد که ترامپ نارضایتی خود را از سناتورهای جمهوریخواه حامی قطعنامه اختیارات جنگی درباره ایران ابراز کرد. رئیس جمهور استدلال کرد کنگره با این اقدام، موقعیت او را در میز مذاکرات با ایران تضعیف کرده است.
در این چارچوب سناتورهای جمهوریخواه از جمله «رند پال» و «بیل کسیدی» که پیشتر به محدود کردن اختیارات جنگی رئیسجمهور در قبال ایران رأی داده بودند، این بار رأی خود را تغییر دادند؛ پال رأی ممتنع داد و کسیدی به پیشبرد قطعنامه رأی منفی داد. با این حال سناتورهای جمهوریخواه «سوزان کالینز» و «لیزا مورکوفسکی» بار دیگر به این قطعنامه رأی مثبت دادند. نتیجه نهایی رأیگیری ۴۷ رأی موافق، ۵۰ رأی مخالف و یک رأی ممتنع بود.
ترامپ از نتیجه این رأیگیری در شبکه اجتماعی تروث سوشال استقبال کرد و با اشاره به تغییر موضع پال و کسیدی نوشت: «شگفتانگیز است! سنا رای خود درباره ایران را از ۵۰ در برابر ۴۸ مخالف، به ۵۰ در برابر ۴۷ موافق تغییر داد. رند پال و بیل کسیدی رای خود را تغییر دادند. از جان تون، لیندزی گراهام، برنی مورنو و همه سپاسگزارم».
در همین حال رند پال، سناتور جمهوریخواه ایالت کنتاکی نیز روز چهارشنبه در شبکه ایکس نوشت دیدگاهش درباره جنگ تغییری نکرده است اما ترامپ از او خواسته موقعیت مذاکراتی آمریکا را در نظر بگیرد. وی نوشت: «نظر من درباره بحث جنگ و اختیارات دولت تغییری نکرده و چندین بار نیز بر همین اساس رأی دادهام اما از آنجا که به نظر میرسد درگیریها پایان یافته و رئیسجمهور از من خواسته است موقعیت مذاکراتی او را در نظر بگیرم، به این قطعنامه رای نخواهم داد. رأی ممتنع من راهی برای دادن فضای بیشتر و اهرم قویتر به رئیسجمهور برای مذاکره جهت دستیابی به صلحی پایدار است».
رأیگیری روز چهارشنبه یازدهمین باری بود که سنای آمریکا از ابتدای سال جاری درباره طرحی مرتبط با اختیارات جنگی در قبال ایران انجام داد. ترامپ بارها از جمهوریخواهانی که از طرحهای مختلف اختیارات جنگی درباره ایران حمایت کردهاند، انتقاد کرده است.
برخی سناتورهای دموکرات از جمله «تیم کین» از ایالت ویرجینیا، استدلال کردهاند تصویب یک قطعنامه درباره اختیارات جنگی حتی پس از دستیابی آمریکا به یک توافق اولیه با ایران نیز ضروری است. وی هفته گذشته به خبرنگاران گفت: «اکنون زمان مناسبی برای این رأیگیری است. ما باید اعلام کنیم که اگر واقعاً وارد دورهای از ثبات شدهایم، نباید اجازه دهیم بدون دخالت کنگره، جنگ دوباره از سر گرفته شود».
قطعنامه مشترک، برخلاف سایر اشکال قانونگذاری که برای امضا به رئیسجمهور ارجاع داده میشوند، تنها بیانگر نظر یا اراده کنگره است. لورا بلومنفلد، تحلیلگر خاورمیانه در گفتوگو با «بیبیسی» این قطعنامه را بیشتر ضربه به مچ دست دانست تا یک دستبند، زیرا هیچ الزام قانونی ندارد. او اما در عین حال گفت این قطعنامه «منعکسکننده احساسات مردم آمریکا است».
تصویب قطعنامه همزمان از این جهت مهم است که فشار بر کاخ سفید را برای یافتن راهحلی برای پایان دادن به جنگ ایران افزایش میدهد. این جنگ بویژه از آنجا که باعث افزایش قیمت بنزین شده در بین مردم آمریکا منفور است.
به نوشته بیبیسی، این آخرین نشانه اختلاف بین همحزبیهای جمهوریخواه دونالد ترامپ پیش از انتخابات میاندورهای نوامبر است که مشخص میکند آیا این حزب میتواند اکثریت ضعیف خود را در هر دو مجلس کنگره حفظ کند یا نه.
اگرچه این قطعنامه در صورت تصویب هم نمادین بود اما پیام سیاسی آشکاری برای دونالد ترامپ در بیرون آوردن آمریکا از باتلاق شکست در جنگ با ایران داشت، بویژه پیام جمهوریخواهان که خواستند به رئیس جمهور بفهمانند این جنگ نه فقط دولت که حزب را هم در انتخابات نوامبر قربانی خواهد کرد و آنها چنین اتفاقی را تحمل نخواهند کرد.
فعل و انفعالات اخیر سنا درباره اختیارات جنگی رئیس جمهور آمریکا نسبت به ایران چه پیامی داشت؟
کارت زرد کنگره به ترامپ
ارسال نظر
پربیننده