ترامپ از ایران بازی‌ خورد

مهدی حسنی: دور جدیدی از تجاوز آمریکا به ایران عزیز و پاسخ‌های توفانی نیروهای مسلح کشورمان به کشورک‌های میزبان پایگاه‌های نظامی ـ تروریستی آمریکا آغاز شده و سرنوشت تفاهمنامه‌ای که مدت عمل آمریکا به آن به یک ماه هم نرسید، در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. 
در این وضعیت، بسیاری از تحلیل‌ها تلاش دارند پرده از بازی ایران در میدان برای این وضعیت و اوضاع رئیس دولت تروریست آمریکا بردارند. در میان تمام تحلیل‌ها، گزارش شبکه تلویزیونی سی‌ان‌ان از این وضعیت جالب توجه است و تصریح دارد ایران مشغول بازی‌ دادن ترامپ با الگویی است که خود وی تصور می‌کرد در آن استاد است. 
به باور شبکه آمریکایی، او در حالی ایران را بابت زیر پا گذاشتن معاهده سرزنش کرد که اصولاً بررسی سوابق خودش نشان می‌دهد اتفاقاً این ترامپ است که به هیج توافقی پایبند نیست: «به نظر می‌رسد ایران دارد دونالد ترامپ را با همان قواعد خودش بازی می‌دهد. 
او روز سه‌شنبه گلایه کرد نمی‌توان به جمهوری اسلامی اعتماد کرد تا به یک توافق پایبند بماند و حاکمان ایران را بابت اقدامی سرزنش کرد که خود بارها به عنوان یکی از شیوه‌های شاخصش به کار گرفته است. رئیس‌جمهور آمریکا درباره تفاهمنامه‌ای که برای مدتی کوتاه جنگ را متوقف کرده بود، به فاکس‌نیوز گفت: «کار تمام شده بود اما بعد زیرش زدند. 
آنها همیشه زیر قول‌شان می‌زنند». با توجه به عادت ترامپ به خروج از چندین توافق بین‌المللی، از جمله توافق اقلیمی پاریس، آن هم ۲ بار، به نظر نمی‌رسد او متوجه کنایه نهفته در انتقاد خودش باشد. برخی منتقدان حتی وضعیت دشوار کنونی آمریکا را نتیجه تصمیم ترامپ در دوره نخست ریاست‌جمهوری‌اش می‌دانند؛ زمانی که توافق دوران اوباما موسوم به برجام برای محدود کردن برنامه هسته‌ای ایران را کنار گذاشت». 
به عقیده سی‌ان‌ان، ایران فن بدل دیگری نیز به استاد معامله‌گری(!) زد و گزارش تصریح می‌کند این فن بدل به موضوع عوارض در تنگه هرمز مربوط است: «ساعاتی بعد، ترامپ که آشکارا کلافه بود، تهدید کرد برای کشتی‌هایی که از تنگه هرمز عبور می‌کنند، عوارض مورد نظر خودش ـ ۲۰ درصد ـ را وضع خواهد کرد. 
ایران نیز با پیشنهادی آمیخته به طعنه وارد میدان شد و قیمتی بهتر از نویسنده کتاب «هنر معامله» ارائه داد! 
وزیر امور خارجه ایران در شبکه اجتماعی ایکس نوشت «رئیس‌جمهور آمریکا کاملاً حق دارد» و استدلال کرد ترامپ با این سخنان، موضع تهران درباره دریافت هزینه برای عبور از این آبراه حیاتی را مشروعیت بخشید. عباس عراقچی سپس با لحنی نیش‌دار افزود: «البته ۲۰ درصد خیلی زیاد است. ما منصف خواهیم بود». ترامپ حالا درمی‌یابد ایران در چانه‌زنی سرسخت است و برداشت خودش را از مفاد تفاهمنامه دارد. او هنوز هم به‌روشنی برای آمریکایی‌ها توضیح نداده، چرا جنگی را دوباره شعله‌ور کرد که بارها گفته بود در آن پیروز شده است». 
به باور این شبکه، ایران با چیدن یک استراتژی بسیار هوشمندانه و بهره‌گیری از مزیت‌های خود، اکنون در تلاش است آمریکا را بیشتر به کرنش وادارد: «تفاهمنامه از هم فروپاشیده، زیرا ایران برای دفاع از مهم‌ترین دستاورد خود در جنگ وارد عمل شد: کنترل مؤثر تنگه هرمز. این تحول بار دیگر واقعیتی تلخ را برای ایالات متحده آشکار کرد: با وجود همه تهدیدهای ترامپ و قدرت نظامی آمریکا، همچنان این تهران است که پویایی‌های این رویارویی را تعیین می‌کند. معادله‌ای که از ابتدا جنگ را شکل داده بود، بدون تغییر باقی مانده است: جمهوری اسلامی با بهره‌گیری از موقعیت جغرافیایی و درکی هوشیارانه از محدودیت‌های قدرت خود، در برابر ابرقدرت مانور می‌دهد و آن را پشت سر می‌گذارد». 
به باور سی‌ان‌ان، برداشت ایران از ابتدا از تفاهمنامه آن بود که حقوق تهران در هرمز مورد تاکید قرار گرفته و اگر ایران برای استیفای حقوق خود اقدام نمی‌کرد، عجیب بود و این مشکل تیم ناشی آمریکایی بود که درک نکرد ایران حتماً اهرم تنگه را رها نخواهد کرد: «آزمون تازه اراده‌ها تا حدی از شتاب دولت آمریکا برای مذاکره بر سر تفاهمنامه‌ای ناشی شد که زبان آن دقیق و روشن نبود. 
به نظر می‌رسد مذاکره‌کنندگان معاملات املاکی ترامپ، به رهبری جیمز دیوید ونس، معاون رئیس‌جمهور، نکته‌ای را از نظر دور داشتند که منتقدان آشناتر با تاریخ و دیپلماسی فوراً دریافتند: ایران از این متن برای به دست آوردن اهرم‌های تازه استفاده خواهد کرد. 
برای مثال، در این توافق از تهران خواسته شده بود به مدت ۶۰ روز برای عبور آزادانه و امن کشتی‌های تجاری از تنگه «ترتیبات لازم را فراهم کند». همچنین با عمان همکاری کند تا «مدیریت آینده و خدمات دریایی» در هرمز تعریف شود. در ظاهر، این همان چیزی را در اختیار آمریکا می‌گذارد که می‌خواهد: بازگشت فعالیت عادی تنگه! اما تهران این بندها را تأییدی بر کنترل خود بر این آبراه پس از دستیابی به یک توافق دائم می‌داند. بنابراین چندان شگفت‌آور نیست که اکنون برای شکل دادن به وضعیت موجود جدید تلاش کند». 
به اعتقاد این شبکه، در شرایطی که ایران هنوز هم به آسانی ترافیک عبوری از تنگه را کنترل می‌کند و توانایی انسداد کامل آن را هر گاه اراده کند دارد، مضحک است اگر تصور شود در صورت بازگشت جنگ، محاصره یا تهاجم نظامی به اهداف جدید، تغییری در محاسبات ایران ایجاد خواهد شد: «برای نمونه، آیا دلیلی وجود دارد که باور کنیم حمله به اهداف ایرانی و بازگرداندن محاصره دریایی از سوی ترامپ، این بار بیش از گذشته در تغییر محاسبات مقامات ایران موفق خواهد بود؟ 
در نهایت، ایران تنها با چند موشک و پهپاد توانست بار دیگر هرمز را ببندد». بنا به اعلام سی‌ان‌ان، در شرایطی که ایران قصدی برای بازتنظیم محاسبات خود ندارد و دست برتر را دارد، از فشار به بازار انرژی رضایت دارد و ممکن است فشار بر بازار آمریکا را هم تشدید کند، سوال مهم برای ترامپ این است که چطور خودش را از این باتلاق بیرون بکشد: «ترامپ همچنان باید به پرسشی پاسخ دهد که نزدیک ۵ ماه است بی‌نتیجه با آن دست‌وپنجه نرم می‌کند: چگونه می‌تواند از این جنگ خارج شود؟»