هدف: ینبع

گروه بین‌الملل: تنش‌ها میان رژیم سعودی و دولت یمن هر روز ابعاد تازه‌ای پیدا می‌کند. عصر دوشنبه نیروهای مسلح یمن دور جدیدی از حملات خود علیه زیرساخت‌های نفتی عربستان را آغاز کردند؛ حملاتی که مقام‌های یمن آن را پاسخ مستقیم به ادامه تجاوزات و نقض حریم هوایی این کشور از سوی ریاض توصیف کردند.
به گزارش «وطن امروز»، سخنگوی نیروهای مسلح یمن عصر دیروز ـ دوشنبه ـ اعلام کرد یگان پهپادی ارتش این کشور چندین نقطه حساس در مسیر انتقال نفت خام از شرق عربستان به بندر ینبع را هدف قرار داد. به گفته سرلشکر یحیی سریع، این عملیات با استفاده از چند فروند پهپاد انجام و مراکز کلیدی انتقال نفت به بندر ینبع منهدم شد.
در بیانیه نیروهای مسلح یمن نیز تأکید شده این عملیات، پاسخی قاطع به نفوذ هواگردهای سعودی به آسمان یمن بوده و در چارچوب حق مشروع دفاع از این کشور انجام شده است.
حمله به مسیر انتقال نفت به بندر ینبع، کمتر از ۲۴ ساعت پس از حمله پهپادی یمنی‌ها به تأسیسات عظیم نفتی بقیق در شرق عربستان انجام شد؛ حمله‌ای که به گفته منابع محلی، موجب وقوع آتش‌سوزی گسترده در این مجموعه شد.
تأسیسات بقیق که توسط شرکت آرامکو اداره می‌شود، بزرگ‌ترین مرکز تثبیت نفت خام جهان به شمار می‌رود و روزانه بخشی از نفت مورد نیاز بازار جهانی را فرآوری می‌کند. این مجموعه نقطه آغاز خط لوله راهبردی شرق به غرب عربستان است؛ خط لوله‌ای که با دور زدن تنگه هرمز، نفت خام را به پایانه صادراتی ینبع در ساحل دریای سرخ منتقل می‌کند.
روز دوشنبه همچنین عربستان با حمله پهپادی دیگری نیز روبه‌رو شد. وزارت دفاع سعودی در بیانیه‌ای مدعی شد سامانه‌های پدافند هوایی این کشور موفق شده‌اند چند پهپاد مهاجم را که به ادعای ریاض قصد حمله به تأسیسات نفتی منطقه شرق و شهر ریاض را داشتند، رهگیری و منهدم کنند.
این وزارتخانه همچنین ادعا کرد عربستان بر حق مشروع(!) خود برای دفاع از امنیت و تمامیت ارضی کشور تأکید دارد و حق پاسخ به این حملات را در زمان و مکان مناسب برای خود محفوظ می‌دارد.

افزایش فشار بر زیرساخت‌های نفتی عربستان
حملات یمن به تأسیسات نفتی عربستان طی هفته گذشته به شکل محسوسی افزایش یافته است. این روند پس از آن شدت گرفت که وزارت خارجه دولت صنعا در بیانیه‌ای رسمی به ریاض هشدار داد در صورت ادامه محاصره یمن، باید منتظر «مجازاتی سخت» باشد.
در این بیانیه آمده است: ملت یمن هرگز خون ده‌ها هزار شهیدی را که طی ۱۲ سال گذشته بر اثر حملات هوایی عربستان جان باخته‌اند، فراموش نخواهد کرد.
وزارت خارجه یمن همچنین تأکید کرد: «عربستان باید بداند همانگونه که فرودگاه صنعا سال‌ها در محاصره بوده است، فرودگاه ریاض نیز نباید از امنیت برخوردار باشد؛ همانگونه که بندر حدیده تحت محاصره قرار گرفته، بنادر ینبع، جیزان و دیگر بنادر عربستان نیز باید شرایط مشابهی را تجربه کنند».

چرا تأسیسات نفتی عربستان هدف قرار گرفتند؟
به نظر می‌رسد هدف قرار دادن زیرساخت‌های نفتی عربستان، در دور جدید درگیری‌ها به یکی از ارکان اصلی راهبرد نظامی و اقتصادی دولت صنعا تبدیل شده است.
شبکه الجزیره در گزارشی تحلیلی نوشت: انصارالله تلاش می‌کند از نفت به عنوان اهرم فشار علیه ریاض استفاده کند، زیرا اقتصاد عربستان وابستگی بالایی به درآمدهای نفتی دارد. به نوشته الجزیره، حمله به تأسیسات آرامکو، نفتکش‌ها و اعمال محاصره دریایی، بخشی از راهبرد جدید انصارالله برای وادار کردن عربستان به عقب‌نشینی از فشارهای نظامی و پایان دادن به محاصره یمن است.
خبرگزاری رویترز نیز در گزارشی تأکید کرد خط لوله شرق به غرب عربستان و بندر ینبع، مهم‌ترین مسیر جایگزین صادرات نفت آن کشور در صورت اختلال در تنگه هرمز به شمار می‌رود. به گزارش این خبرگزاری، هدف قرار دادن این زیرساخت‌ها نشان می‌دهد انصارالله در پی ناامن کردن مسیرهای جایگزین صادرات نفت عربستان و محدود کردن ظرفیت صادرات انرژی ریاض است.

محاصره در برابر محاصره
همزمان با ادامه محاصره یمن، صنعا نیز بر اجرای سیاست «محاصره در برابر محاصره» تأکید و اعلام کرده تا زمان پایان محاصره یمن، عبور شناورهای مرتبط با عربستان از باب‌المندب امکان پذیر نخواهد بود.
در همین ارتباط شبکه المیادین لبنان دیروز دوشنبه گزارش داد از ابتدای هفته گذشته تا روز یکشنبه، ۱۶ کشتی سعودی که قصد عبور از تنگه باب‌المندب را داشتند، به دستور ارتش یمن مجبور به بازگشت شده و اجازه عبور دریافت نکرده‌اند.
محمد الفرح، عضو دفتر سیاسی انصارالله یمن با تأکید بر ادامه این راهبرد گفت: «درخواست رفع محاصره یمن، حق مشروع مردم این کشور است و هیچ‌کس نمی‌تواند آنان را به خاطر مطالبه این حق سرزنش کند». وی افزود: «مردم یمن طی ۱۲ سال گذشته به دلیل محاصره، بسته بودن بنادر و فرودگاه‌ها و محدودیت‌های گسترده، با مشکلات فراوانی روبه‌رو بوده‌اند و ادامه این وضعیت تنها بر رنج مردم افزوده و آنان را از ابتدایی‌ترین حقوق انسانی محروم کرده است».

افزایش فشار اقتصادی بر ریاض
شواهد نشان می‌دهد ترکیب محاصره دریایی و حملات مستمر یمن به زیرساخت‌های نفتی، فشار فزاینده‌ای بر اقتصاد عربستان وارد کرده است.
پایگاه خبری عربی ۲۱ گزارش داد هشدارها و عملیات ارتش یمن در دریای سرخ، نفتکش‌های حامل نفت عربستان را ناچار کرده مسیر خود را تغییر دهند. بر اساس این گزارش، بسیاری از این نفتکش‌ها به جای عبور از باب‌المندب، ابتدا وارد کانال سوئز و دریای مدیترانه شده و سپس با دور زدن کامل قاره آفریقا راهی بازارهای آسیا می‌شوند.
به نوشته عربی ۲۱، این تغییر مسیر در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا کرده است که برخلاف دهه‌های ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰، امروز بخش عمده صادرات نفت عربستان راهی بازارهای آسیا می‌شود و افزایش طول مسیر، هزینه صادرات آن کشور را به شکل قابل توجهی افزایش داده است.
این گزارش می‌افزاید علاوه بر افزایش مدت زمان حمل‌ونقل، هزینه کشتیرانی نیز رشد چشمگیری داشته به گونه‌ای که هزینه انتقال نفت از بندر ینبع به تایوان بیش از یک و نیم میلیون دلار افزایش یافته است.
همچنین محاسبات خبرگزاری رویترز بر اساس داده‌های گروه بورس اوراق بهادار لندن (LSEG) نشان می‌دهد تنها هزینه سوخت یک نفتکش در مسیر بندر ینبع تا تایوان از ۱.۲۶ میلیون دلار به ۲.۸۷ میلیون دلار افزایش یافته است.
پایگاه خبری عربی ۲۱ در ادامه به مانع دیگری نیز اشاره می‌کند. بر اساس گزارش شرکت پژوهشی Energy Aspects، نفتکش‌های بزرگ به دلیل محدودیت‌های اعمال‌شده در کانال سوئز، ناچارند با ظرفیت کمتر از این آبراه عبور کنند و سپس در دریای مدیترانه بار دیگر محموله خود را تکمیل کنند؛ موضوعی که علاوه بر افزایش زمان حمل، هزینه‌های عملیاتی صادرات نفت عربستان را نیز به میزان قابل توجهی بالا برده است.