تنگه کاملا بسته

گروه سیاسی: ایران آب پاکی را روی دست ترامپ و آمریکا ریخت و یک‌ بار دیگر روشن کرد بازگشایی تنگه هرمز نه یک امتیاز رایگان و نه نتیجه صرف یک توافق فنی درباره نحوه عبور کشتی‌ها، بلکه بخشی از یک معادله بزرگ‌تر امنیتی، سیاسی و اقتصادی است. رئیس مجلس شورای اسلامی در تازه‌ترین موضع خود درباره وضعیت تنگه هرمز تصریح کرد این آبراه راهبردی جهان تا زمانی که همه تعهدات آمریکا در تفاهمنامه اسلام‌آباد اجرایی نشود، باز نخواهد شد؛ تعهداتی که از رفع محاصره و آزادسازی اموال مسدودشده ایران گرفته تا رفع تحریم نفت، پایان تهدید و عملیات نظامی را در بر می‌گیرد.
محمدباقر قالیباف این موضع را در نطق پیش از دستور خود در نشست علنی دیروز مجلس که به صورت مجازی برگزار شد، اعلام کرد. رئیس هیات مذاکره‌کننده ایران در تشریح سیاست تهران در قبال تنگه هرمز اظهار کرد: «بر اساس تکلیف، تحقق شروط و تدابیری که حضرت آیت‌الله سیدمجتبی خامنه‌ای تعیین فرموده‌اند، با به‌کارگیری قدرت منطق و استفاده از منطق قدرت و با هماهنگی میدان دیپلماسی و میدان نظامی تلاش می‌کنیم آمریکای متوهم را مجبور به پرداخت حقوق ملت ایران کنیم».
وی سپس بدون ابهام درباره شرط بازگشایی تنگه هرمز افزود: «روشن بگویم، تا زمانی که تعهدات آمریکا در تفاهمنامه از جمله رفع محاصره، آزادی اموال مسدودشده، رفع تحریم نفت، پایان تهدید و عملیات نظامی در همه جبهه‌ها و دیگر شروطی که در تفاهمنامه اسلام‌آباد به آن متعهد شده، اجرایی نشود، هرمز باز نخواهد شد». هرمز مهم‌ترین و استراتژیک ترین گلوگاه‌ انرژی جهان است؛ تنگه‌ای که خلیج فارس را به دریای عمان و از آنجا به آب‌های آزاد متصل می‌کند و بخش قابل توجهی از تجارت انرژی جهان از آن عبور می‌کند. برای ایران نیز هرمز صرفا یک مسیر دریایی نیست. موقعیت جغرافیایی ایران در شمال تنگه، همراه با توانمندی‌های نظامی، این آبراه را به یکی از مهم‌ترین اهرم‌های اعمال قدرت تهران تبدیل کرده است. از همان ابتدای جنگ تجاوزکارانه ارتش تروریست آمریکا و رژیم موقت صهیونیستی علیه ایران، نیروهای مسلح جمهوری اسلامی مدیریت و کنترل عبور و مرور در این منطقه را در دست گرفت و این وضعیت تا امروز ادامه دارد. تهران بارها اعلام کرده وضعیت هرمز پس از جنگ قرار نیست به قبل از جنگ بازگردد. اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه نیز پیش‌تر با اشاره به این موضوع گفته بود هرمز از منظر حقوق بین‌الملل در محدوده آب‌های سرزمینی ایران و عمان قرار دارد و ایران با توجه به سوءاستفاده آمریکا و رژیم صهیونیستی از این آبراه برای تهدید امنیت ملی ایران، حق اتخاذ تدابیر لازم را برای جلوگیری از تکرار چنین شرایطی برای خود قائل است. از این منظر، تأکید قالیباف بر اینکه «هرمز باز نخواهد شد» در واقع امتداد همان سیاستی است که تهران طی ماه‌های گذشته دنبال کرده: هرگونه تغییر وضعیت تنگه باید متناسب با تغییر رفتار طرف مقابل باشد.

توافق تهران ـ مسقط؛ بازگشایی الزاما در کار نیست
در هفته‌های اخیر، همزمان با مذاکرات ایران و عمان درباره سازوکار آینده عبور و مرور کشتی‌ها این تصور در برخی محافل آمریکا و منطقه‌ شکل گرفت که رسیدن تهران و مسقط به یک توافق می‌تواند به معنای بازگشایی تنگه هرمز باشد. این برداشت تا حدی ناشی از آن بود که یکی از بندهای تفاهمنامه اسلام‌آباد، ایران و عمان را مکلف به مذاکره درباره نحوه اداره آینده و خدمات دریایی در هرمز کرده بود اما در اینجا یک نکته کلیدی وجود دارد: توافق تهران و مسقط درباره نحوه تردد کشتی‌ها الزاما به معنای بازگشایی تنگه هرمز نیست. به بیان دیگر، ممکن است 2 کشور درباره یک سازوکار جدید برای مدیریت تردد، مسیرهای عبور، الزامات امنیتی و نحوه هماهنگی کشتی‌ها به توافق برسند اما اجرای آن به شرایط سیاسی و امنیتی گسترده‌تری گره خورده باشد. توافق فنی و اجرایی ایران و عمان درباره چگونگی تردد در تنگه، به خودی خود به معنای پایان وضعیت انسداد یا بازگشت به شرایط قبل از جنگ نیست. ایران از ابتدا اعلام کرده شرایط و رویه‌های عبور از هرمز پس از جنگ با آنچه پیش از درگیری وجود داشت، متفاوت خواهد بود.

از «براندازی» به رؤیای بازگشایی هرمز!
نزدیک 6 ماه از آغاز جنگ تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران می‌گذرد اما هر چه زمان گذشته، نه‌تنها اهداف اولیه واشنگتن محقق نشده، بلکه دامنه اهداف اعلامی آن نیز محدودتر شده است!
ابتدای جنگ، ایده براندازی نظام اسلامی به عنوان یکی از سناریوهای مطلوب مطرح بود اما گذشت زمان و استمرار مقاومت ایران، این تصویر را کاملا تغییر داد.
اکنون مساله اصلی واشنگتن در بسیاری از اظهار نظرها و اقدامات عملی مقامات آمریکا، به یک هدف بسیار محدودتر تقلیل یافته: بازگشایی تنگه هرمز.این تغییر هدف، خود یکی از نشانه‌های مهم بن‌بست راهبردی ترامپ است. آمریکا با وضعیتی مواجه است که برای پایان دادن به بحران انرژی و بازگرداندن ثبات به مسیرهای دریایی، ناچار است مساله‌ای را حل کند که راه‌حل آن در اختیار خود واشنگتن نیست. این همان نقطه‌ای است که اهرم هرمز برای ایران اهمیت می‌یابد. ایران لازم نیست برای استفاده از این اهرم الزاما وارد یک عملیات نظامی گسترده شود، صرف حفظ وضعیت موجود کافی است تا هزینه‌های سیاسی و اقتصادی آن برای آمریکا و متحدانش ادامه یابد. از همین رو، تلاش‌های دیپلماتیک کشورهای منطقه برای یافتن راهی جهت مدیریت تردد کشتی‌ها نیز افزایش یافته است.در مقابل، تهران می‌گوید راه بازگشت به وضعیت عادی، از اجرای تعهدات آمریکا می‌گذرد. بنابراین تا زمانی که محاصره رفع، دارایی‌های ایران آزاد و تحریم‌های نفتی برطرف نشود و تهدید و عملیات نظامی پایان نیابد، انتظار واشنگتن برای بازگشایی هرمز با پاسخ مثبت تهران مواجه نخواهد شد.
در واقع، معادله‌ای که ایران در برابر آمریکا قرار داده بسیار روشن است: اگر آمریکا خواهان بازگشت جریان عادی انرژی و کشتیرانی است، باید ابتدا هزینه سیاست جنگ و فشار خود را بپردازد و تعهداتش را اجرا کند. این همان چیزی است که قالیباف از آن با عبارت «اجبار آمریکا به پرداخت حقوق ملت ایران» یاد کرده است.

بنزین؛ اصلاح مصرف بدون تحمیل فشار به مردم
رئیس مجلس در بخش دیگری از نطق خود به موضوع داخلی مهم دیگری یعنی بنزین پرداخت. قالیباف در شرایطی که مساله مدیریت مصرف سوخت بار دیگر به یکی از مسائل اصلی اقتصاد کشور تبدیل شده، تأکید کرد کاهش مصرف بنزین دیگر صرفا یک انتخاب اقتصادی نیست، بلکه به ضرورتی اجتناب‌ناپذیر تبدیل شده است. با این حال، وی در عین تأکید بر ضرورت اصلاح الگوی مصرف، افزایش قیمت بنزین را راهکار مناسب و «تدبیر حساب‌شده» از سوی دولت ندانست. قالیباف اظهار کرد: «اگر در گذشته کاهش مصرف بنزین ضرورتی اقتصادی بود، امروز دیگر امری اجتناب‌ناپذیر است و نمی‌توان با حرف‌های کلی و به ظاهر جذاب و طرح‌های غیراجرایی، تصمیم‌گیری درباره آن را به تعویق انداخت». رئیس مجلس تصریح کرد: «اما افزایش قیمت بنزین توسط دولت، آن تدبیر حساب ‌شده نیست». به گفته وی، کاهش مصرف باید «با شیوه‌هایی باشد که بیشترین عدالت و کمترین نارضایتی را در مردم ایجاد کند» و همزمان با اقناع افکار عمومی، فرصت سوءاستفاده را از دشمن بگیرد. رئیس مجلس همچنین از نمایندگان، کارشناسان و فعالان رسانه‌ای خواست هم در مرحله تصمیم‌سازی و ارائه راهکارهای عملیاتی و هم در مرحله اجرای تصمیم نهایی، با دولت هماهنگ باشند و در عین حال تأکید کرد دولت باید بیش از هر زمان دیگری به شنیدن نظرات کارشناسان و منتقدان و ترتیب اثر دادن به آنها اهمیت دهد. وی ادامه داد: نکته‌ حائز اهمیت این است که بر اساس اطلاعات پیدا و پنهان، دشمن مترصد فرصت برای ایجاد آشوب و ترکیب آن با عملیات‌های نظامی مانند ترور و اقدامات تجزیه‌طلبانه است که با جنگ شناختی تکمیل می‌شود. در راستای عملیاتی کردن این توطئه، دشمن برای سوءاستفاده از اقدامات دولت جهت کاهش مصرف بنزین برنامه‌ریزی کرده، لذا ضروری است حل مشکل کمبود بنزین با برنامه‌ریزی جامع و بسیار هوشمندانه انجام شود. قالیباف همچنین به موضوع کالابرگ نیز پرداخت و گفت: از ضرورت‌های جدی‌ای که باید هرچه زودتر اجرایی شود، تغییر شیوه‌ استفاده از کالابرگ یا افزایش اعتبار آن است که قدرت خرید مردم را بالا می‌برد و آرامشی برای معیشت هموطنان عزیز ایجاد می‌کند و گام موثری ‌برای‌ مقابله با فشارهای اقتصادی دشمن و برطرف‌ کردن موقت برخی ناکارآمدی‌های مدیریتی محسوب می‌شود.