اعراب خسته از جنگ آمریکا

گروه بین‌الملل: شیخ‌نشینان جنوب خلیج فارس این روزها به‌شدت از وضعیت «نه جنگ/ نه صلح» خسته و درمانده به نظر می‌رسند، چون هزینه جنگ آمریکا علیه ایران برای این شیخ‌نشین‌ها بسیار بالا رفته است.
به گزارش «وطن امروز»، جنگ آمریکا علیه ایران برخلاف برنامه‌ریزی و اهداف اولیه متجاوزان آمریکایی و صهیونیست، به یک جنگ فرسایشی تبدیل شده و این وضعیت هزینه‌های امنیتی، اقتصادی و تجاری سنگینی بر دوش کشورهای عرب منطقه گذاشته است. به‌تازگی حتی در ابوظبی نگرانی‌ها از هزینه سنگین جنگ و ادامه وضعیت فرسایشی فعلی آشکارتر شده و مشاور دیپلماتیک رئیس امارات تأکید کرده تداوم وضعیت «نه جنگ/ نه صلح» نمی‌تواند راهکاری پایدار برای بحران منطقه باشد و باید به سمت یک راه‌حل سیاسی واقع‌بینانه حرکت کرد. «انور قرقاش» در پیام خود در ایکس با اشاره به تحولات و تنش‌های جاری در منطقه تأکید کرد شرایط کنونی نیازمند رویکردی متفاوت و مبتنی بر راه‌حل‌های سیاسی است. وی بر ضرورت دستیابی به راه‌حل‌های سیاسی واقع‌بینانه و پایدار تأکید و اظهار کرد این راه‌حل‌ها باید ابعاد سیاسی و اقتصادی بحران موجود را به‌صورت همزمان مورد توجه قرار دهد.

تغییر محاسبات شیخ‌نشینان
قرقاش از چهره‌های مهم دیپلماسی امارات و یکی از شناخته‌شده‌ترین سخنگویان سیاست خارجی ابوظبی در 2 دهه اخیر است. وی در حال حاضر مشاور دیپلماتیک محمد بن زاید است؛ سمتی که از فوریه ۲۰۲۱ بر عهده دارد. پیش از آن نیز از ۲۰۰۸ تا ۲۰۲۱ وزیر مشاور در امور خارجی امارات بود. قرقاش معمولاً در قبال ایران مواضع انتقادی اتخاذ می‌کند اما حالا به نظر می‌رسد فشار جنگ علیه ایران چنان بر اماراتی‌ها فشار وارد کرده که وی خواستار پایان دادن به جنگ و بازگشت به مسیر مذاکره و گفت‌وگو با ایران شده است.
برخی ناظران و کارشناسان مسائل منطقه موضع قرقاش درباره لزوم راه‌حل سیاسی در تعامل با ایران را نشانه‌ای از تغییر محاسبات امارات و حتی دیگر کشورهای عرب خلیج فارس دانسته‌اند؛ کشورهایی که در ابتدای جنگ تلاش می‌کردند خود را در حاشیه نگه دارند اما با طولانی شدن بحران اکنون دریافته‌اند ادامه این وضعیت به معنای تحمیل هزینه‌های بیشتر جنگ بر آنهاست و اکنون کشورهای عرب خلیج فارس بیش از گذشته در تکاپو برای پایان دادن به وضعیت جنگی کنونی در منطقه هستند.

آسیب اعراب از جنگ آمریکا در خلیج فارس
گزارش‌ها حاکی از آن است کشورهای عرب خلیج فارس نه‌تنها از ناامنی ناشی از جنگ علیه ایران آسیب دیده‌اند، بلکه اقتصاد آنها نیز به‌شدت آسیب دیده، چون اقتصاد این کشورها به ثبات مسیرهای دریایی، صادرات انرژی، سرمایه‌گذاری خارجی، گردشگری و تجارت وابسته است. تنگه هرمز که پیش از جنگ بیش از ۲۰ درصد نفت جهان از آن عبور می‌کرد و یکی از مهم‌ترین گلوگاه‌های اقتصاد جهان است، اکنون در پی تجاوزات آمریکا علیه ایران در کنترل کامل تهران قرار گرفته و اعراب مانند گذشته قادر به عبور و مرور کاملا آزاد و بی‌هزینه از این گذرگاه دریایی نیستند.
کاهش شدید تردد کشتی‌ها در تنگه هرمز، افزایش ریسک حمل‌ونقل و اختلال در زنجیره‌های تأمین، کشورهای عرب را متحمل میلیاردها دلار هزینه کرده و این تحولات نشان می‌دهد جنگ صرفاً یک مساله امنیتی برای شیخ‌نشین‌ها نیست، بلکه اقتصاد آنها را نیز تحت تأثیر قرار داده است.
هفته گذشته خبرگزاری انگلیسی رویترز اعلام کرد 6 ماه پس از جنگ علیه ایران، صادرات گاز طبیعی مایع (ال‌ان‌جی) قطر از طریق تنگه هرمز به‌شدت افت کرده است. محاسبات رویترز نشان می‌داد دومین صادرکننده بزرگ گاز طبیعی مایع در جهان با سقوط ۹۶ درصدی صادراتش، ۲۴ میلیارد دلار از فروش خود را از دست داده است.
از سوی دیگر، اقتصادهایی مانند امارات و قطر طی سال‌های گذشته تلاش کرده‌اند خود را از اقتصاد صرف نفتی دور کنند و بر گردشگری، تجارت، حمل‌ونقل، خدمات مالی و سرمایه‌گذاری خارجی تکیه کنند. استمرار جنگ آمریکا علیه ایران اما همان حوزه‌هایی را هدف قرار می‌دهد که این کشورهای عرب برای تنوع‌بخشی اقتصاد روی آنها سرمایه‌گذاری کرده‌اند.
رویترز نوشت جنگ علاوه بر آنکه موجب کاهش فعالیت پالایشگاه‌ها و صنایع منطقه شده، همچنین باعث افت گردشگری و حتی انقباض اقتصادی برخی کشورهای خلیج فارس شده و دولت‌های منطقه را به سمت تحمل زیان‌های سنگین ناشی از رکود گردشگری و تجارت کشانده است.
در این میان، موضع امارات اهمیت ویژه‌ای دارد. ابوظبی که یکی از نزدیک‌ترین شرکای امنیتی واشنگتن در منطقه محسوب می‌شود، اکنون به‌ صراحت می‌گوید ادامه وضعیت «نه جنگ/ نه صلح» قابل دوام نیست. واقعیت هم این است که کشورهای عرب خلیج فارس بیش از هر زمان دیگری به ثبات نیاز دارند. آنها برای تحقق برنامه‌های اقتصادی بلندمدت خود به سرمایه خارجی، تجارت جهانی، گردشگری و امنیت انرژی وابسته‌اند اما ادامه جنگ این عناصر را با یک ابهام بزرگ مواجه کرده است. از همین رو، سخنان قرقاش اماراتی درباره اینکه وضعیت «نه جنگ/ نه صلح» راهکاری پایدار نیست، می‌تواند نشانه‌ای از افزایش فشار بر کشورهای عرب برای پایان این وضعیت باشد.