دونالد ترامپ بعدازظهر دیروز به وقت ایران، درباره پیشنهاد جدید ایران برای توافق و بازگشایی تنگه هرمز اظهار نظر کرد. او گفت پیشنهاد ایران را رد کرده است. به گزارش «وطن امروز»، رئیسجمهور آمریکا همچنین مدعی شد نسبت به توافق با ایران علاقهمند است اما این پیشنهاد ایران را نمیپذیرد. ترامپ با اشاره به محتوای پیشنهاد ایران گفت ایران به دنبال از سرگیری تجارت از طریق تنگه هرمز است اما او تمایلی به این موضوع ندارد. ترامپ در ادامه، ادعاهای تکراری خود درباره تداوم صادرات نفت از تنگه هرمز را مطرح کرد. شبکه العربیه نیز پس از انتشار این اظهارات ترامپ، مدعی شد رئیسجمهور آمریکا به تیم مذاکرهکننده خود گفته تمایلی به حل و فصل موضوع ایران از طریق دیپلماسی ندارد.
دقایقی پس از انتشار این مواضع ترامپ، آکسیوس مدعی شد با آنکه ترامپ از رد پیشنهاد ایران گفته اما مذاکرات میان نمایندگان 2 کشور، همینطور نمایندگان کشورهای میانجی ادامه دارد. آکسیوس همچنین مدعی شد قطر در تلاش است دیدگاههای ایران و آمریکا را برای حصول یک توافق بر سر تنگه هرمز و احیای تفاهمنامه خاتمه جنگ نزدیک کند. این رسانه آمریکایی در ادامه مدعی شد موضوع اصلی محل اختلاف میان ایران و آمریکا، مساله هستهای است. به گفته آکسیوس، در پیشنهاد ایران، صحبتی از موضوع هستهای و آغاز مذاکرات میان 2 کشور بر سر موضوع هستهای ایران نشده و به همین دلیل ترامپ این پیشنهاد ایران را رد کرده است. آکسیوس افزود ترامپ به دنبال توافقی است که در آن، موضوع هستهای ایران نیز مورد اشاره قرار گیرد. ادعاهای آکسیوس در حالی است که طی هفتهها و روزهای گذشته، منابع رسانهای آمریکایی گزارش دادهاند ترامپ به کشورهای میانجی سپرده است تلاش خود را برای متقاعد کردن ایران به آغاز گفتوگوها بر سر موضوع هستهای به کار بگیرند. بر اساس این گزارشات، ترامپ با توجه به انتقادات گسترده محافل سیاسی و افکار عمومی آمریکا از او به خاطر محتوای تفاهمنامه خاتمه جنگ با ایران، نسبت به احیای این تفاهمنامه و بازگشت طرفین به آن بهشدت احساس نگرانی میکند. با توجه به نزدیک بودن موعد انتخابات میاندورهای کنگره آمریکا، نگرانیهای ترامپ برای بازگشت به تفاهمنامه نیز بیشتر شده است. نتایج جدیدترین نظرسنجیها نشان میدهد به احتمال بسیار زیاد، کاندیداهای مورد حمایت ترامپ و حزب جمهوریخواه در برخی ایالتها رقابت را به کاندیداهای رقیب خواهند باخت. در حال حاضر، نتایج بیشتر نظرسنجیها نشان میدهد به احتمال فراوان، جمهوریخواهان اکثریت مجلس نمایندگان را از دست خواهند داد و از سوی دیگر، این احتمال میرود که جمهوریخواهان در سنا نیز برخی کرسیهای خود را از دست بدهند. اگرچه بر اساس نتایج نظرسنجیها، جمهوریخواهان با وجود از دست دادن برخی کرسیهای خود در سنا میتوانند همچنان اکثریت سنا را حفظ کنند اما وضعیت ترامپ و جمهوریخواهان در افکار عمومی آمریکا به گونهای است که حتی برخی تحلیلگران پیشبینی میکنند بعید نیست جمهوریخواهان اکثریت سنا را نیز به دموکراتها واگذار کنند.
در چنین شرایطی، اگرچه ترامپ و نزدیکانش در حزب جمهوریخواه به دنبال حصول یک توافق با ایران هستند اما منابع مطلع در کاخ سفید به خبرگزاریها گفتهاند ترامپ به دنبال توافقی است که در آن موضوع هستهای ایران نیز مورد اشاره قرار گیرد. این منابع همچنین گفتهاند بازگشت آمریکا به تفاهمنامه خاتمه جنگ با ایران نهتنها تاثیر مثبتی بر جایگاه ترامپ و جمهوریخواهان در افکار عمومی آمریکا و نتایج انتخابات کنگره ندارد، بلکه با توجه به حجم انتقاداتی که در زمان امضای این تفاهمنامه در آمریکا علیه ترامپ مطرح شد، بازگشت به این تفاهمنامه حتی میتواند موجب تشدید انتقادات از ترامپ و سقوط بیشتر او و جمهوریخواهان در نظرسنجیها شود. از همین رو است که ترامپ تلاش میکند به هر شکل که شده، به توافقی با ایران برسد که نسبت به محتوای تفاهمنامه خاتمه جنگ متفاوت باشد. از همین رو ترامپ از طریق کشورهای میانجی تلاش میکند ایران را راضی کند در همین مقطع وارد مذاکرات مربوط به برنامه هستهای شود.
بر اساس متن تفاهمنامه خاتمه جنگ میان ایران و آمریکا، 60 روز پس از امضای این تفاهمنامه و آغاز اجرای آن، در صورتی که آمریکا تعهدات خود در این تفاهمنامه را انجام میداد، مذاکرات هستهای میان 2 کشور آغاز میشد اما این تفاهمنامه خیلی زود و به خاطر نقض برخی موارد آن توسط آمریکا، بویژه درباره عبور و مرور از تنگه هرمز، شکست خورد و به همین خاطر طرفین وارد مرحله مذاکرات هستهای نشدند.
اتفاقا عجله دارند
ترامپ و معاونش جیدی ونس اخیرا بارها مدعی شدهاند برای رسیدن به توافق با ایران هیچ عجلهای ندارند. آنها مدعیاند فشارهای اقتصادی، بویژه محاصره دریایی و هوایی علیه ایران، باعث شده ایران در موقعیتی قرار گیرد که نسبت به حصول توافق با آمریکا متمایل شود. آنها پس از ارائه پیشنهاد یک هفتهای ایران در نیویورک نیز چنین ژستی اتخاذ کردند و مدعی شدند برای توافق با ایران عجلهای ندارند. این ژست ترامپ و اعضای کابینه او در حالی است که به اعتقاد کارشناسان و بر اساس گزارشات منابع مطلع آمریکایی که در رسانههای این کشور درز داده شده، ترامپ و جمهوریخواهان در شرایط فعلی بهشدت به دنبال حصول یک توافق با ایران هستند. با توجه به وضعیت جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای کنگره، همه پیشبینیها حاکی از شکست آنها در این انتخابات است. خاطره تلخ ترامپ از انتخابات میاندورهای کنگره در سال 2018 نیز باعث شده او نسبت به تبعات شکست در انتخابات آتی کنگره نگرانتر شود. به اعتقاد بیشتر کارشناسان، شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای کنگره در سال 2018 عامل اصلی شکست ترامپ در انتخابات ریاستجمهوری 2020 و پیروزی بایدن بر او بود. بر همین اساس، جمهوریخواهان و بهویژه جیدی ونس که امیدوار است کاندیدای نهایی جمهوریخواهان در انتخابات 2028 باشد، اکنون از تداوم وضعیت فعلی بهشدت احساس نگرانی میکنند. به همین خاطر کاملا پیداست ژست و ادعای بیمیلی ترامپ و اعضای کابینه وی نسبت به توافق با ایران، فاقد اعتبار است. کما اینکه روز گذشته، خبرگزاری سیبیاس آمریکا گزارش داد مذاکرات میان ایران و آمریکا با وجود رد پیشنهاد توسط ترامپ، هفته آینده برگزار میشود. اگرچه همین ادعای سیبیاس نیز قابل استناد نیست اما نیاز شدید ترامپ و جمهوریخواهان به حصول توافق با ایران تا قبل از انتخابات، کاملا مشهود است. البته همانگونه که گفته شد، ترامپ نهایت تلاش خود را به کار بسته تا ایران نسبت به آغاز مذاکرات هستهای با آمریکا متقاعد شود.
این وضعیت ترامپ در محاسبات ایران نیز موثر است. ایران با رصد تحولات مربوط به انتخابات آمریکا میداند ترامپ در شرایط فعلی نیاز شدیدی به توافق با ایران دارد. بر همین اساس، عباس عراقچی در نیویورک پیشنهاد جدید جمهوری اسلامی ایران را به واسطهها داد؛ پیشنهادی که غیر از مفاد تفاهمنامه خاتمه جنگ، مفاد جدیدی مانند خاتمه یافتن محاصره یمن، همینطور لغو تحریمهای اخیر آمریکا علیه ایران نیز در آن گنجانده شده است. در واقع ایران با توجه به شرایط نامساعد ترامپ در آمریکا و شکست احتمالی او و جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای کنگره، از گنجاندن موضوع هستهای در پیشنهاد خود خودداری کرده است. واقعیات مربوط به معادله موجود میان ایران و آمریکا پیداست. مقامات ایرانی بارها تاکید کردهاند وضعیت تنگه هرمز، همینطور تبعات آن روی اقتصاد آمریکا، با توئیت و عملیات رسانهای ترامپ تغییر نمیکند. کنترل تنگه هرمز در اختیار ایران است و بر همین اساس، ایران در مقطع زمانی فعلی، پیشنهاد خود را روی میز گذاشته است. عباس عراقچی روز جمعه در مصاحبهای، با کنایه به مقامات آمریکایی پیشنهاد داد تا قبل از انتخابات کنگره، پیشنهاد ایران را بپذیرند. در واقع عراقچی به آمریکایی گوشزد کرد وضعیت فعلی تنگه هرمز چه تاثیری بر نتیجه این انتخابات دارد. بر همین اساس، اکنون این ایران است که با توجه به ملاحظات ترامپ و موقعیت متزلزل او در افکار عمومی آمریکا، دست برتر را در مسیر دیپلماسی دارد.
گزارش «وطن امروز» از ادعای ترامپ مبنی بر رد پیشنهاد جدید ایران
گندهگویی در موقعیت ناچاری
ارسال نظر
پربیننده
تازه ها