شرافت در فوتبال

مهدی طاهرخانی: گاهی یک مسابقه ۹۰ دقیقه‌ای پیش از سوت آغاز، تمام حرف‌هایش را زده است. دیدار ایرلند و رژیم صهیونیستی از همان بازی‌هایی بود که نتیجه‌اش خیلی زود به حاشیه رفت و تصاویر قبل از شروع مسابقه، مهم‌تر از هر گل و موقعیتی شد که بعدا روی چمن شکل گرفت.
ایرلندی‌ها وارد زمین شدند اما طوری رفتار کردند که هیچ‌کس حضورشان را به معنای عادی بودن شرایط تلقی نکند. پایین گرفتن سر هنگام اجرای سرود، خودداری از دست دادن با بازیکنان تیم فوتبال رژیم، انجام نشدن مبادله معمول پرچم بین کاپیتان‌ها و حضور با بازوبندهای مشکی، مجموعه‌ای از رفتارهایی بود که فضای این مسابقه را کاملا متفاوت کرد.
برای تیمی که بخش قابل توجهی از بازیکنانش اساسا علاقه‌ای به برگزاری این دیدار نداشتند، حضور در میدان پایان ماجرا نبود؛ تازه از همان لحظه اعتراض شروع شد.

وقتی سکوت از شعار بلندتر شد
مهم‌ترین تصویر مسابقه حتی پیش از به حرکت درآمدن توپ ثبت شد؛ بازیکنان ایرلند هنگام مراسم پیش از بازی، سرهای‌شان را پایین گرفتند؛ حرکتی ساده، بدون پلاکارد، بدون شعار و بدون توقف مسابقه اما درست به همین دلیل بازتاب گسترده‌ای یافت.
آنها می‌خواستند نشان دهند حضورشان در زمین را نباید با رضایت از برگزاری مسابقه یکی دانست.
این تصویر خیلی زود در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی دست‌به‌دست شد و عملا نخستین پیام تیم ایرلند را به مخاطبان منتقل کرد: مسابقه برگزار می‌شود اما هیچ چیز عادی نیست.
در شرایطی که طی روزهای قبل بحث احتمال انصراف ایرلند بالا گرفته بود، همین رفتار نمادین نشان داد اختلاف‌ها در داخل اردو با تصمیم نهایی برای بازی کردن از بین نرفته است.

دست‌هایی که جلو نرفت
اعتراض ایرلندی‌ها فقط به مراسم سرود محدود نماند؛ در حالی که دست دادن بازیکنان 2 تیم یکی از معمول‌ترین تصاویر قبل از مسابقات فوتبال است، بازیکنان ایرلند این بخش از مراسم را نیز کنار گذاشتند.
در بخش دیگری از تشریفات ابتدایی، کاپیتان ایرلند نیز از مبادله پرچم با همتای اسرائیلی خودداری کرد؛ 2 رفتار پشت سر هم که اجازه نمی‌داد بازی مثل یک مسابقه معمولی آغاز شود.
بازیکنان ایرلند عملا مرزی مشخص میان «حضور در مسابقه» و «پذیرش شرایط» ایجاد کردند. آنها وارد زمین شده بودند اما نمی‌خواستند هیچ‌کدام از تصاویر رایج پیش از مسابقه این تصور را ایجاد کند که مناقشه روزهای گذشته پایان یافته است.

نبردی که از هتل آغاز شد
تصمیم نهایی ایرلند برای حضور در زمین به‌سادگی گرفته نشده بود.
بازیکنان تیم در محل اقامت خود در دبرسن جلسه‌ای طولانی برگزار کردند تا درباره آینده مسابقه تصمیم بگیرند. بحث اصلی این بود که آیا باید از حضور مقابل اسرائیل خودداری کنند یا با وجود مخالفت‌ها وارد زمین شوند.
نگرانی از پیامدهای انضباطی تصمیم دوم را دشوارتر کرده بود. بر اساس گزارش‌های منتشرشده، یکی از سناریوهای مطرح، اعلام نتیجه 3 بر صفر در صورت حاضر نشدن ایرلند و احتمال اقدامات بعدی یوفا بود اما در نهایت راه سومی انتخاب شد؛ بازی کردن همراه با اعتراض؛ یعنی تیم از مسابقه کنار نکشد اما اجازه ندهد حضورش به عنوان همراهی با شرایط تعبیر شود. این تصمیم البته اجماعی نبود و حداقل یک بازیکن مهم حاضر نشد با آن کنار بیاید.

بازونو خط خودش را کشید
گاوین بازونو، دروازه‌بان تیم ملی ایرلند، موضع متفاوتی اتخاذ کرد. او از اردوی تیم کنار رفت و مخالفتش با حضور در این مسابقه را علنی کرد. بازونو معتقد بود بازی کردن در چنین شرایطی تصمیم درستی نیست و حاضر نشد بخشی از ترکیب تیم باشد.
کناره‌گیری او شاید روشن‌ترین نشانه از عمق اختلافات درون اردوی ایرلند بود؛ موضوع دیگر فقط اعتراض گروه‌های سیاسی یا واکنش تماشاگران نبود، حالا یکی از بازیکنان تیم ملی حاضر شده بود به دلیل همین مساله اردو را ترک کند.
در سوی دیگر، بازیکنانی که ماندند تصمیم گرفتند اعتراض‌شان را داخل ورزشگاه نشان دهند؛ انتخابی متفاوت با بازونو اما با همان زمینه سیاسی و انسانی.
استفاده از بازوبندهای مشکی نیز در همین چارچوب قرار داشت. دیوید کرل، مدیر اجرایی اتحادیه فوتبال ایرلند، این اقدام را مرتبط با یاد قربانیان جنگ غزه اعلام کرد.

سخت‌ترین هفته هالمگریمسون
فشار فقط روی بازیکنان نبود؛ هیمیر هالمگریمسون، سرمربی ایرلند قبل از مسابقه درباره روزهایی صحبت کرد که برای او و شاگردانش معمولی نبود.
او این مقطع را یکی از دشوارترین دوره‌های دوران مربیگری خود توصیف کرد؛ هفته‌ای که در آن مسائل فنی عملا تنها بخش کوچکی از مشکلات تیم بود.
کادری که معمولا باید درباره تاکتیک، ترکیب و حریف تصمیم بگیرد، این بار با بازیکنانی روبه‌رو شده بود که برخی از آنها اصلا نمی‌خواستند وارد زمین شوند.
به‌ویژه برای بازیکنان جوان‌تر، قرار گرفتن در مرکز چنین نزاع سیاسی و رسانه‌ای آسان نبود. هالمگریمسون نیز تأکید داشت یکی از مسؤولیت‌های کادر فنی، محافظت از بازیکنان در برابر همین فشارهاست.
سرانجام مسابقه برگزار شد؛ درست همان چیزی که نهادهای فوتبالی می‌خواستند اما شکل حضور ایرلند اجازه نداد ماجرا در قالب یک رقابت ورزشی عادی باقی بماند.
ایرلند در نهایت این مسابقه را با نتیجه قاطع ۳ بر صفر به سود خود به پایان رساند اما آنچه از این شب بیشتر به یاد خواهد ماند، احتمالا نتیجه مسابقه نیست، تصویر بازیکنانی است که هنگام پخش سرود سر پایین انداختند، دست‌های‌شان را برای دست دادن جلو نبردند، پرچمی مبادله نکردند و با بازوبند مشکی وارد میدان شدند.
گاهی فوتبال به ورزشگاه محدود نمی‌ماند. ایرلندی‌ها هم در چنین شبی تلاش کردند از همان چند دقیقه قبل از سوت شروع استفاده کنند تا نشان دهند بازی کردن الزاما به معنای سکوت نیست.