قیمت چند؟

گروه بین‌الملل: 24 فروردین 1405 تنها چند روز پس از آتش‌بس موقت جنگ تمام‌عیار آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران و در شرایطی که آبراهه استراتژیک هرمز در اختیار و حاکمیت تام ایران قرار داشت، ناگهان رئیس‌جمهور خودشیفته آمریکا با انتشار یک پست در فضای مجازی مدعی شد آمریکا توانسته ۳۴ کشتی از تنگه هرمز عبور دهد و این بالاترین تعداد از زمان بسته‌ شدن آن است.
به گزارش «وطن امروز»، ادعای ترامپ درباره عبور نفتکش‌ها از تنگه هرمز حداقل در 5 نوبت دیگر هم تکرار شد. او 10 خرداد حتی مدعی شد عملیات نظامی آمریکا برای پشتیبانی از نفتکش‌ها و کشتی‌های تجاری باعث شده بیش از ۱۰۰ میلیون بشکه نفت از تنگه عبور کند و وارد بازار جهانی شود، همچنین بیش از ۲۰۰ کشتی تجاری با امنیت از تنگه عبور کرده‌اند.
نمونه این ادعای مشابه را ترامپ 3 و 6 شهریور هم تکرار کرد و مدعی شد نزدیک به ۱۵۰۰ کشتی تجاری تحت حفاظت آمریکا از تنگه هرمز عبور کرده‌اند و این کشتی‌ها ۷۵۰ میلیون بشکه نفت خام را به بازار جهانی منتقل کرده‌اند.
جالب است که شاهد ترامپ درباره عبور نفتکش‌ها از تنگه هرمز، وزیر جنایتکار خزانه‌داری او، اسکات بسنت است. شاهدی بله‌قربان‌گو که وقتی خواست ادعای رئیسش را تایید کند، در واقع با ارائه آماری متناقض، روایت ترامپ را زیر سوال برد! 23 شهریور همزمان با ادعاهای ترامپ درباره افزایش شدید تردد کشتی‌ها از تنگه هرمز، بسنت آمار کمتری ارائه کرد و گفت در یک بازه ۲۴ ساعته ۱۷ میلیون بشکه نفت از منطقه خلیج فارس عبور کرده است. واشنگتن‌پست گزارش کرد این رقم با ادعای ترامپ مبنی بر «عبور ۳۰ کشتی در هر شب» تناقض دارد، چون عبور 30 نفتکش در هر شب عددی بسیار بیش از 17 میلیون بشکه نفت می‌شود. وال‌استریت ژورنال هم گزارش کرد حتی داخل دولت آمریکا نیز یک عدد مشخص برای حجم نفت عبوری از هرمز ارائه نشده و فاصله قابل توجهی میان ارقام رسمی دولت ترامپ و داده‌ها وجود دارد. وال‌استریت ژورنال گزارش کرد دولت آمریکا از عبور بیش از ۸ میلیون بشکه در روز سخن می‌گوید، در حالی که ردیابی نفتکش‌ها ارقام ۲ تا ۶ میلیون بشکه را نشان می‌دهد.
پشت ادعاهای ترامپ درباره عبور نفتکش‌ها از هرمز البته یک روایت تقویت‌کننده از نهادی به ظاهر معتبر به نام کپلر هم وجود داشت. کپلر یک شرکت داده و تحلیل اقتصادی - انرژی است که اطلاعات مربوط به نفت، گاز و گاز مایع، کشتیرانی و تجارت کالاهای انرژی را جمع‌آوری و تحلیل می‌کند. نکته جالب آن است که هر گاه ترامپ ادعا می‌کند آمریکا توانسته تعدادی از نفتکش‌ها را از تنگه هرمز عبور دهد، این کپلر است که به داد ترامپ می‌رسد و بسیاری از ادعاهای رئیس‌جمهور تروریست آمریکا را با داده‌های کپلر مقایسه می‌کنند!

کپلر و ترامپ؛ همزمانی معنادار
بررسی گزارش‌های منتشرشده درباره تردد نفتکش‌ها در تنگه هرمز نشان می‌دهد داده‌های شرکت کپلر در مقاطع مختلف به یکی از منابع مورد استناد رسانه‌ها برای بررسی ادعاهای رئیس دولت تروریست آمریکا درباره حجم عبور نفت و کشتی‌ها از هرمز تبدیل شده است. برای نمونه، زمانی که ترامپ از عبور صدها کشتی و ده‌ها میلیون بشکه نفت از این آبراه سخن می‌‎گوید، رسانه‌های بین‌المللی نیز در همان بازه زمانی برای ارزیابی وضعیت واقعی تردد کشتی‌ها به داده‌های کپلر مراجعه می‌کنند. نکته قابل توجه آن است که در چند مورد، انتشار ادعاهای ترامپ و انتشار یا مورد استناد قرار گرفتن داده‌های کپلر فاصله زمانی چندانی با یکدیگر نداشته‌اند؛ موضوعی که دست‌کم این پرسش را ایجاد می‌کند: داده‌های رصد تردد کشتی‌ها چگونه و با چه سازوکاری در روایت ترامپ مورد اشاره قرار می‌گیرد؟
برای نمونه، ترامپ ۱۰ ژوئن مدعی شد بیش از ۲۰۰ کشتی تجاری از تنگه هرمز عبور کرده و بیش از ۱۰۰ میلیون بشکه نفت وارد بازار جهانی شده است. تنها 2 روز بعد، رسانه‌هایی از جمله گاردین برای بررسی ابعاد این ادعا به داده‌های شرکت‌ کپلر استناد کردند. البته این همزمانی به‌ خودی‌ خود به معنای آن نیست که ترامپ مستقیما از کپلر اطلاعات دریافت کرده یا ادعاهای او بر اساس گزارش‌های این شرکت تنظیم شده اما آنچه می‌دانیم این است که ادعاهای ترامپ بر اساس داده‌های کپلر مقایسه و بررسی می‌شود!
مقایسه ادعاهای ترامپ و کپلر در حالی است که به‌تازگی ادعاهایی درباره مواضع سیاسی برخی کارکنان کپلر مطرح شده است. «برت اریکسون» خبرنگار آمریکایی، با انتشار مطلبی مطرح کرد یکی از مسؤولان بخش تحلیل نفت خام کپلر، یک ایرانی است و در حساب کاربری خود از نماد شیر و خورشید استفاده می‌کند. وی در فضای مجازی نوشت: «اوه اوه! رئیس بخش تحلیل نفت خام در شرکت کپلر یک ایرانی است که در حساب توئیترش پرچم شیر و خورشید (طرفدار سلطنت) دارد!»
در واقع آنچه در حال حاضر ثابت شده این است که آمار کپلر درباره عبور شناورها از تنگه هرمز از سوی کسی ارائه می‌شود که یک چهره ضد جمهوری اسلامی ایران است. در این میان آیا نمی‌توان درباره آمار ارائه‌شده از سوی کپلر شک و تردید کرد؟

یک جای کار می‌لنگد!
تکرار ادعاهای ترامپ درباره عبور نفتکش‌ها از هرمز همزمان با بالا ماندن قیمت نفت باعث شده بسیاری این پرسش را مطرح کنند: اگر ترامپ مدعی عبور نفتکش‌ها و تزریق نفت به بازار جهانی است، پس چرا قیمت‌های جهانی همچنان در بیشتر روزها بیش از 100 دلار است. روزنامه آمریکایی وال‌استریت ژورنال هم در گزارشی نوشت اگرچه ترامپ ادعا دارد جریان نفت از تنگه هرمز افزایش یافته اما بازار نفت هنوز با وضعیت عادی فاصله زیادی دارد. نکته اصلی این گزارش، اظهارات «کیم فوستیر» تحلیلگر ارشد جهانی نفت و گاز است. وی با تردید نسبت به ادعای ترامپ درباره عبور عادی نفتکش‌ها از تنگه هرمز گفت: اگر جریان نفت در خلیج فارس واقعا به دوران پیش از جنگ برگشته، انتظار می‌رود قیمت نفت در بازار جهانی کاهش یابد اما اکنون، با وجود ادعای افزایش عبور نفت از هرمز، قیمت نفت برنت بالای ۱۰۰ دلار است. فوستیر که رئیس تحقیقات نفت‌وگاز اروپا در گروه بانکی HSBC لندن است، افزود: اگر ادعای عبور زیاد نفت از تنگه هرمز درست باشد، قیمت نفت باید ۷۰ دلار می‌‌بود، نه اینکه از ۱۰۰ دلار بگذرد. بنابراین میان آمار افزایش جریان نفت و وضعیت واقعی بازار یک شکاف قابل توجه وجود دارد. وال‌استریت ژورنال افزود: «به زبان ساده، یک جای کار می‌لنگد. بازار چیزی متفاوت از آمارهای ظاهرا چشمگیر صادرات می‌گوید. اگر واقعا این حجم عظیم نفت به بازار برگشته و عرضه به وضعیت عادی نزدیک شده، چرا قیمت‌ها هنوز اینقدر بالاست؟»

بازار احمق است؟
در ایران هم ادعاهای ترامپ درباره عبور نفت از تنگه هرمز زیر سوال رفته است. از جمله رئیس مجلس شورای اسلامی در واکنش به ادعاهای مقامات آمریکا مبنی بر باز بودن تنگه هرمز، در حساب کاربری خود در شبکه ایکس نوشت: «بنگاه فریبکاری آمریکا می‌گوید ایران کنترلی بر تنگه هرمز ندارد اما بازار یک اضافه‌بهای (پرمیوم) سنگین روی نفت کشیده است: ۳۵ دلار بالاتر از قبل از تهاجم و ۵۰ دلار بر اساس قیمت‌های نفت فیزیکی». محمدباقر قالیباف افزود: «پس یا بازار احمق است که نفت را با این قیمت‌های بالاتر می‌خرد یا دستگاه روایت‌شویی آمریکا دارد سیاه‌بازی می‌کند. برای کسانی که حرف آمریکا را باور دارند، یک دستگاه چاپ دلار رایگان در تنگه هرمز گذاشته‌اند؛ بفرمایید بروید بردارید!»
با کنار هم قرار دادن واقعیت‌های بازار جهانی با نفت بالای 100 دلار و ادعای ترامپ درباره عبور نفت از تنگه هرمز، اولین سوالی که پیش می‌آید این است: ترامپ درباره قیمت نفت در حال تزریق اخبار جعلی برای کنترل قیمت نفت است؟ سوالی که شاید واقعیت بازار گران نفت به آن پاسخ آری می‌دهد.