گروه بینالملل: این روزها رئیسجمهور قمارباز آمریکا و رئیسجمهور دلقک اوکراین، بهشدت از یکدیگر خشمگینند. جنگ اوکراین برخلاف ادعای ترامپ در دوران تبلیغات انتخاباتی، نه ظرف 24 ساعت پس از ورود او به کاخ سفید متوقف شد و نه با گذشت ماهها به پایان رسید. اکنون جنگ اوکراین با شدت ادامه دارد و در حالی دوره ریاستجمهوری ترامپ به 2 سال نزدیک میشود که خبری از تحقق وعده او برای پایان دادن سریع به این جنگ نیست.
به گزارش «وطن امروز»، جنگ اوکراین که ابتدا با حمایت تمامقد کاخ سفید از کییف و تقویت زرادخانه تسلیحاتی آن کشور از سوی واشنگتن همراه بود، اکنون به نمونهای آشکار از چرخش سیاست خارجی آمریکا تبدیل شده؛ چرخشی که در آن، دولت جدید بهسادگی از تعهدات دولت قبل فاصله میگیرد و متحد دیروز را به طرفی تحت فشار برای پذیرش شروط واشنگتن تبدیل میکند. ترامپ حمایتهای نظامی از اوکراین را هزینهای سنگین برای آمریکا میداند و در حالی که دولت او تسلیحات و موشکها را در ازای دریافت دلار در اختیار کییف قرار داده، اکنون از ادامه جنگ به ستوه آمده است. با این حال، آنچه بیش از همه رئیسجمهور تروریست آمریکا را زیر سؤال برده، ناتوانی او در تحقق وعده پایان فوری جنگ است؛ وعدهای که قرار بود یکی از مهمترین نشانههای برتری و کارآمدی او در سیاست خارجی باشد اما به نمادی از شکست برای ترامپ تبدیل شده است.
پس از رد طرح آتشبس مورد نظر آمریکا از سوی اوکراین، ترامپ در تازهترین اظهارات خود درباره این جنگ، زلنسکی را به نداشتن اراده واقعی برای دستیابی به توافق متهم کرد و مدعی شد حملات اوکراین به پالایشگاههای نفت روسیه موجب افزایش قیمت جهانی نفت شده است. ترامپ در گفتوگو با شبکه نیوزمکس گفت زلنسکی «فرد خوبی برای تعامل نیست» و با وجود آنکه از تمایل به توافق سخن میگوید، در عمل خواهان رسیدن به توافق نیست.
دونالد ترامپ همچنین خصومت شخصی میان ولودیمیر زلنسکی و ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه را مانعی جدی بر سر راه دستیابی به توافق دانست و بار دیگر تأکید کرد جنگ اوکراین باید بهسرعت پایان یابد. او همچنین مدعی شد اوکراین با وجود شرایط جنگ به برگزاری انتخابات جدید نیاز دارد.
این اظهارات در ادامه تنشهای چندماهه میان 2 رئیسجمهور مطرح میشود؛ تنشهایی که یکی از جنجالیترین لحظات آن در دیدار سال گذشته آنها در دفتر بیضی کاخ سفید و مقابل دوربینهای رسانهها رقم خورد. در آن دیدار، ترامپ و جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا بارها سخنان زلنسکی را قطع و او را به ناسپاسی در قبال حمایتهای واشنگتن و نداشتن آمادگی برای توافق با روسیه متهم کردند. این مشاجره علنی به پایان زودهنگام دیدار انجامید و توافق مورد نظر درباره منابع معدنی اوکراین نیز به نتیجه نرسید. اکنون با تشدید اختلافات، روشنتر از گذشته به نظر میرسد رابطه واشنگتن و کییف نه بر پایه تعهدی پایدار، بلکه بر اساس محاسبات متغیر و خواستههای روز کاخ سفید پیش میرود.
ترامپ بهدنبال تعیین رئیسجمهور برای اوکراین
رئیسجمهور آمریکا این روزها چنان از زلنسکی خشمگین است که حتی خواستار تغییر رئیسجمهور اوکراین شده است. او چند روز پیش با حمله لفظی شدید به رئیسجمهور آن کشور، خواستار کنارهگیری او شد و زلنسکی را به مانعتراشی در مسیر دستیابی به توافق با روسیه متهم کرد.
ترامپ مدعی شد زلنسکی بارها فرصت داشته به جنگ پایان دهد اما از این کار خودداری کرده است. او افزود رئیسجمهور اوکراین میخواهد با هدف قرار دادن پالایشگاههای نفت روسیه، برای آمریکا و جهان مشکل ایجاد کند. رئیسجمهور آمریکا خطاب به مردم اوکراین گفت: پیشنهاد میکنم رئیسجمهور جدیدی انتخاب کنید تا بتواند به توافق برسد. او همچنین تأکید کرد: زمان آن رسیده که اوکراین رئیسجمهور جدیدی داشته باشد.
این اظهارات، فراتر از اختلاف شخصی میان 2 سیاستمدار روانپریش، در واقع نوع نگاه ترامپ به متحدان آمریکا را نشان میدهد و ثابت میکند واشنگتن تا زمانی از دولتهای همسو حمایت میکند که آن دولتها مطیع و کاملا فرمانبردار باشند. از سوی دیگر درخواست رئیسجمهور آمریکا برای تغییر رئیس یک کشور متحد خود در حالی مطرح میشود که واشنگتن پیشتر حمایت نظامی و سیاسی از همان دولت را یکی از محورهای سیاست خارجی خود معرفی کرده بود و اکنون به طور کامل از سیاستهای 2 سال پیش خود به سمت دیگری چرخیده؛ چرخشی که نشان میدهد حتی متحدان نزدیک آمریکا نیز نمیتوانند روی حمایتها و تعهدات واشنگتن حساب کنند.
در عین حال اظهارات ترامپ برای تغییر رئیسجمهور اوکراین خیلی زود با واکنش اروپاییها همراه شد و از جمله اندی برنام، نخستوزیر انگلیس بر «همبستگی کامل» خود با رئیسجمهور اوکراین تأکید کرد. این واکنش نشان میدهد اختلاف بر سر آینده جنگ اوکراین صرفا به رابطه واشنگتن و کییف محدود نیست و میتواند شکاف میان آمریکا و متحدان اروپاییاش را نیز عمیقتر کند.
زلنسکی: ترامپ خیانت کرد
در برابر فشارهای ترامپ برای پایان دادن به جنگ بر اساس شروط مورد نظر واشنگتن، زلنسکی رئیسجمهور آمریکا را به خیانت متهم کرد. رئیسجمهور اوکراین در مصاحبه با پیرس مورگان، روزنامهنگار مشهور انگلیسی گفت: «من احساس میکنم از سوی دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده خیانت دیدهام».
زلنسکی در پاسخ به این پرسش که آیا اوکراین آمریکا را از دست میدهد، اعلام کرد: «بله! اما ما نمیتوانیم ضعیف باشیم».
او در واکنش به توافق سوخت روسیه و آمریکا نیز با انتقاد از موضع واشنگتن گفت: «دردناک است که میبینیم ایالات متحده طرف اوکراین را نمیگیرد. اشکالی ندارد که در میانه باشد اما شما باید در میانه بمانید، نه در سمت اشتباه! من فکر میکنم مشاوران ترامپ اشتباه میکنند. من نمیدانم چه کسی او را به سمت اشتباه سوق میدهد. این سمت درست تاریخ نیست».
این سخنان، شکاف عمیق میان 2 طرف را آشکار میکند؛ شکافی که از نگاه کییف صرفا اختلاف بر سر چگونگی پایان جنگ نیست، بلکه به تغییر جایگاه آمریکا مربوط میشود که از حامی اوکراین به طرفی تبدیل شده که برای توافق با مسکو به کییف فشار میآورد. در چنین شرایطی، پرسش اصلی این است: متحدان نزدیک آمریکا تا چه اندازه میتوانند به تداوم تعهدات آن کشور اطمینان داشته باشند؟ جنگ اوکراین و چرخش 180 درجهای آمریکا در آن نمونه بارزی از شکست اعتماد به واشنگتن در نظام بینالملل به شمار میرود؛ اعتمادی که به نظر میرسد اکنون میان 2 طرف به طور کامل از میان رفته است.
واردات گازوئیل روسیه از سوی آمریکا؛ اقدامی نمایشی؟
در ادامه تنش در جنگ اوکراین، مساله توافق پوتین و ترامپ بر سر صادرات گازوئیل از روسیه به آمریکا نیز مطرح شده و در مقابل زلنسکی با اشاره به توان کییف برای هدف قرار دادن زیرساختهای نفتی روسیه هشدار داده اوکراین در تصمیمگیری درباره عبور محمولههای گازوئیل روسیه و فعالیت پالایشگاههای این کشور نقش تعیینکنندهای دارد. وی در گفتوگو با مؤسسه «اساندپی گلوبال» (استاندارد اند پورز گلوبال) گفت: «ما در این موضوع حرف داریم که آیا این کشتیها حرکت کنند یا نه و آیا این پالایشگاهها فعالیت کنند یا خیر».
موضع زلنسکی در حالی مطرح شده که طبق گزارش اساندپی گلوبال، حملات اوکراین تا پایان سپتامبر نیمی از ظرفیت پالایش اولیه روسیه را از مدار خارج کرده و صادرات گازوئیل این کشور را به ۱۰۰ تا ۱۵۰ هزار بشکه در روز کاهش داده است.
تاتیانا استپانووا، کارشناس اقتصاد تأکید کرد صادرات گازوئیل روسیه به اوکراین به احیای ظرفیت پالایشگاهی وابسته است و حملات اوکراین میتواند مستقیما بر توان صادرات سوخت مسکو اثر بگذارد. با این حال، کارشناسان فایننشالتایمز با اشاره به توافق اعلامشده اخیر میان ترامپ و پوتین درباره صادرات گازوئیل روسیه به آمریکا معتقدند حتی در صورت اجرای کامل، این توافق تأثیر محدودی بر بازار جهانی انرژی خواهد داشت، زیرا روسیه قرار است ۳۰۰ هزار تن گازوئیل در مرحله نخست، ۵۰۰ هزار تن در نوامبر و یک میلیون تن در دسامبر عرضه کند؛ حجمی که کمتر از ۴ درصد تقاضای جهانی را برآورد خواهد کرد.
از سوی دیگر بسیاری از گزارشها حاکی از آن است صادرات گازوئیل روسیه به آمریکا بعید است بحران سوخت دیزل در آمریکا را برطرف کند و اثر آن بر کاهش قیمتها نیز محدود خواهد بود. بر اساس گزارش مؤسسه «اساندپی گلوبال»، عرضه اولیه ۳۰۰ هزار تن گازوئیل روسیه، در مقایسه با مصرف روزانه ۲,۹۴ میلیون بشکهای بخش حملونقل آمریکا، کمتر از یک روز مصرف این بخش را تأمین میکند. همچنین «ماشا کوتکین» پژوهشگر مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی آمریکا تأکید کرد حجم سوخت قابل عرضه از سوی روسیه در مقایسه با تقاضا در آمریکا ناچیز است و تأثیر محسوسی بر قیمت گازوئیل آمریکا نخواهد داشت.
برآوردهای اساندپی گلوبال هم نشان میدهد محمولههای اعلامشده، حتی در صورت تحویل کامل، برای جبران اختلالات گسترده عرضه کافی نیست، بهویژه آنکه افزایش قیمتها به عوامل دیگری بهویژه جنگ آمریکا علیه ایران، آسیب به پالایشگاههای کشورهای عرب خلیج فارس، کاهش ذخایر سوخت و اختلال در زنجیره تأمین جهانی مربوط است.
بنابراین به نظر میرسد شاید توافق ترامپ با پوتین در کوتاهمدت به آرامش روانی بازار سوخت گازوئیل کمک کند اما حل بحران گازوئیل آمریکا به احیای پایدار عرضه و کاهش اختلالات در بازار جهانی انرژی وابسته است و این اختلال تا زمان ادامه جنگ آمریکا علیه ایران تداوم خواهد داشت. بر این اساس ترامپ برای حل بحران گازوئیل در آمریکا بیش از فشار بر اوکراین برای توقف جنگ، به فشار بر وزارت جنگ خود برای اعلام پایان نبرد علیه ایران نیاز دارد؛ جنگی که اصلیترین و مهمترین دلیل افزایش قیمت جهانی سوخت و انرژی از جمله قیمت گازوئیل در آمریکاست.
آتشبس، فقط در حد ادعا
شدت جنگ اوکراین به جایی رسیده که به نظر میرسد نه مسکو و نه کییف ارزشی برای ادعاهای ترامپ قائل نیستند. رئیس دولت جنایتکار آمریکا هفته گذشته با انتشار پستی در حساب شخصی خود مدعی شد آتشبس فوری در حملات به زیرساختهای انرژی روسیه و اوکراین برقرار شده و 2 طرف با آن موافقت کردهاند اما تحولات میدان خیلی زود ادعای او را زیر سؤال برد.
به گزارش خبرگزاری آمریکایی ایپی و روزنامه انگلیسی گاردین، زلنسکی اعلام کرد پس از اعلام آتشبس، روسیه همچنان به تأسیسات انرژی اوکراین حمله کرده؛ حملاتی که دستکم ۱۹ منطقه اوکراین را درگیر کرد و در حمله به زیرساختهای کییف و خارکیف اختلالاتی به وجود آورد. زلنسکی ابتدا گفت اوکراین حمله به پالایشگاههای روسیه را متوقف کرده اما ۱۵ اکتبر اعلام کرد این محدودیت را کنار میگذارد و نیروهای اوکراینی همان روز پالایشگاه ریازان روسیه را هدف قرار دادند.
در مقابل، مسکو از حملات اوکراین به پالایشگاههای روسیه خبر داد و حملات خود به زیرساختهای انرژی اوکراین را ادامه داد. به نوشته گاردین، تلاش واشنگتن برای برقراری «آتشبس انرژی» در عمل شکست خورد، زیرا نه مسکو و نه کییف پیش از اعلام ترامپ، توافقی روشن و دوجانبه درباره مفاد آن را تأیید نکرده بودند، لذا ادعای ترامپ درباره برقراری آتشبس، بدون توافق پایدار و سازوکار مشخص برای اجرای آن، به وعدهای دیگر تبدیل شد که تحولات میدانی خیلی زود اعتبارش را زیر سؤال برد.
وضعیت عدم برقراری آتشبس انرژی در جنگ اوکراین، علیرغم ادعای ترامپ، نشان داد رئیسجمهور آمریکا در بسیاری موارد، بدون آنکه زمینههای واقعی و الزامات اجرایی ادعاهای خود را بررسی کند، با طرح وعدهها و اعلام توافقهای تحققنیافته، تصویری غیرواقعی از توانایی خود برای مدیریت بحرانهای بینالمللی ارائه میکند و این تصویر نیز مانند شاخ و شانه کشیدنهای او علیه دیگران بیپشتوانه و تو خالی است.
دشواری اوکراین برای ادامه جنگ
سایر گزارشها نیز نشان میدهد اوکراین وضعیت مساعدی در جبهه جنگ ندارد. شبکه خبری سیانان در گزارشی اعلام کرد اوکراین موشکهای رهگیر سامانه پدافند هوایی پاتریوت خود را به پایان رسانده و در برابر حملات موشکهای بالستیک روسیه آسیبپذیرتر شده است. در گزارش سیانان آمده است: در آخرین حمله روسیه به کییف و دیگر مناطق اوکراین، به دلیل کمبود موشکهای رهگیر آن کشور تقریبا هیچکدام از موشکهای بالستیک روسیه رهگیری نشد.
بر اساس این گزارش، در این حمله موشکهای بالستیک روسیه 3 نیروگاه برق در کییف را هدف قرار دادند و زیرساختهای انرژی در خارکیف نیز هدف قرار گرفت. این گزارش با اشاره به اینکه نیروی هوایی اوکراین پیشتر اعلام کرده بود در جریان این حمله تنها 4 موشک بالستیک روسیه را رهگیری کرده است، افزود: این موضوع نشان میدهد کییف آخرین موشکهای پاتریوت خود را مصرف کرده است.
در ادامه گزارش سیانان با اشاره به اینکه این نخستینبار نیست که کییف ذخایر رهگیرهای پاتریوت خود را کاملا به پایان رسانده، آمده است: رئیسجمهور اوکراین پیشتر در ماه آگوست اعلام کرده بود کشورش تنها یکدهم موشکهای رهگیر مورد نیاز فوری خود را در اختیار دارد.
بر اساس این گزارش، موشکهای رهگیر پاتریوت هم گران و هم در سطح جهانی کمیاب هستند، زیرا کشورهای دیگر نیز در بحبوحه درگیریها در غرب آسیا، ذخایر خود را مصرف کرده یا به دنبال تقویت سامانههای دفاعی خود هستند.
این گزارش در ادامه با اشاره به تنشهای فزاینده میان ترامپ و زلنسکی تاکید دارد در حالی که مسکو به حملات خود به زیرساختهای انرژی اوکراین ادامه میدهد، دولت آمریکا از اوکراین خواسته حملات خود به زیرساختهای انرژی و پالایشگاههای روسیه را متوقف کند اما زلنسکی گفته تنها در صورتی با توقف این حملات علیه روسیه موافقت میکند که در درجه اول، موشکهای رهگیر پاتریوت بیشتری دریافت کند.
همچنین مقامهای اروپا به سیانان گفتند ترامپ هشدار داده در صورت متوقف نشدن حملات عمیق کییف به تاسیسات انرژی روسیه، ممکن است تسلیحاتی را که با هزینه کشورهای اروپا برای اوکراین ارسال میکند و اشتراکگذاری اطلاعات با کییف را تعلیق کند.
بر اساس این گزارش، در صورتی که واشنگتن این تهدید خود را اجرایی کند، هرگونه ارسال آتی موشکهای رهگیر پاتریوت به اوکراین برای دفاع در برابر موشکهای بالستیک روسیه با تهدید مواجه خواهد شد. سیانان در ادامه با اشاره به اینکه کمبود موشکهای رهگیر پاتریوت تنها مشکل اوکراین نیست، خاطرنشان کرد کییف در عین حال با اختلال در اشتراکگذاری اطلاعات و محدودیتهای اعمالشده بر نسخه نظامی استارلینک موسوم به «استارشیلد» دستوپنجه نرم میکند.
در همین ارتباط روزنامه واشنگتن پست در گزارشی با عنوان «همزمان با تشدید حملات روسیه، اوکراین با کمبود شدید رهگیرهای پاتریوت مواجه شد» نوشت کییف به آخر ذخایر موشکهای پدافند هوایی پاتریوت خود رسیده و این موضوع مردم اوکراین را در برابر حملات مداوم روسیه آسیبپذیر کرده است.
از درگیری لفظی ترامپ و زلنسکی تا فشار تسلیحاتی آمریکا به اوکراین؛ مواجهه اروپا با آیندهای نامطمئن و اتحاد بی اعتبار با واشنگتن!
دلقک علیه دلقک
ارسال نظر
پربیننده
تازه ها