پهلوانی برای همه فصول

مهدی طاهرخانی: حسن یزدانی با کسب یازدهمین مدال جهانی و المپیک خود در چهارمین دسته وزنی متفاوت، به دستاوردی تاریخی در کشتی آزاد رسید. ستاره جویباری ایران که نخستین افتخار بین‌المللی خود را در ۷۰ کیلوگرم به دست آورد، اکنون در ۹۷ کیلوگرم بر سکوی جهانی ایستاده است؛ اتفاقی که گستردگی کم‌نظیر دوران قهرمانی او را نشان می‌دهد و نامش را در بحث رکوردهای بزرگ تاریخ این رشته مطرح می‌کند. 
برنز مسابقات جهانی ۲۰۲۶ آستانه، تنها یک مدال دیگر برای مجموعه افتخارات یزدانی نیست. اهمیت این موفقیت زمانی آشکار می‌شود که بدانیم او پیش‌تر در دسته‌های ۷۰، ۷۴ و ۸۶ کیلوگرم نیز صاحب نشان‌های معتبر شده است. اکنون با اضافه شدن چهارمین وزن، کارنامه این قهرمان و پهلوان بزرگ ایرانی ابعاد متفاوتی پیدا کرده است؛ هرچند تأیید ادعای بی‌سابقه بودن چنین رکوردی در سراسر تاریخ کشتی، نیازمند بررسی جامع آمار جهانی است. 
در ورزش حرفه‌ای، رسیدن به قله دشوار است اما باقی ماندن در میان بهترین‌ها برای بیش از یک دهه، دشواری بسیار بیشتری دارد. یزدانی از معدود چهره‌هایی است که نه‌تنها گذشت زمان او را از رقابت‌های بزرگ کنار نزده، بلکه تغییر شرایط جسمانی، اعمال متعدد جراحی و جابه‌جایی میان دسته‌های مختلف نیز مانع ادامه موفقیت‌هایش نشده است. 
ماجرای ظهور این ابرستاره به سال ۲۰۱۵ بازمی‌گردد؛ زمانی که جوانی از مازندران در لاس‌وگاس، مقابل بزرگان کشتی آزاد قرار گرفت و با دستیابی به عنوان نایب‌قهرمانی جهان در ۷۰ کیلوگرم، نگاه‌ها را متوجه خود کرد. 
یک سال بعد، بازی‌های المپیک ریو صحنه جهش بزرگ او بود. یزدانی این بار در ۷۴ کیلوگرم مبارزه کرد و با فتح سکوی نخست، نامش را در میان قهرمانان المپیکی ایران قرار داد. آن قهرمانی، آغاز دورانی بود که او را به یکی از شناخته‌شده‌ترین ورزشکاران کشور تبدیل کرد. 
با این‌ حال، شاید مهم‌ترین تصمیم فنی دوران فعالیتش، ورود به دسته ۸۶ کیلوگرم بود؛ انتقالی که مستلزم افزایش قدرت بدنی، تغییر شیوه مبارزه و سازگاری با حریفانی سنگین‌تر بود. 
یزدانی در این وزن، بخش اصلی افتخارات خود را رقم زد. طلای جهانی پاریس ۲۰۱۷، برنز بوداپست ۲۰۱۸، قهرمانی نورسلطان ۲۰۱۹ و موفقیت در اسلو ۲۰۲۱ نشان داد توانسته در شرایط جدید نیز جایگاهی ممتاز به دست آورد. نقره المپیک توکیو، ۲ عنوان نایب‌قهرمانی جهان در بلگراد و دومین جایگاه المپیک پاریس، بخش دیگری از مسیر حرفه‌ای او را تشکیل می‌دهد. 
البته این دوران فقط با پیروزی همراه نبود. شکست در مسابقات بزرگ، برای ورزشکاری که میلیون‌ها نفر انتظار قهرمانی از او دارند، فشار روانی سنگینی ایجاد می‌کند. با این‌ وجود، یزدانی بارها نشان داده توانایی بازگشت به میدان و حفظ انگیزه رقابت را دارد. 
پس از المپیک پاریس، مشکلات کتف و روند درمان، شرایط متفاوتی را پیش روی او قرار داد. جراحی و توصیه‌های پزشکی، ادامه فعالیت در دسته پیشین را دشوار کرد و سرانجام تصمیم بر حضور در ۹۷ کیلوگرم گرفته شد. 
این تغییر را نباید صرفا افزایش وزن دانست. کشتی‌گیری که سال‌ها با حریفان ۸۶ کیلوگرمی مبارزه کرده، هنگام ورود به دسته‌ای سنگین‌تر، با تفاوت‌های قابل‌ توجهی در قدرت فیزیکی، نحوه درگیری و مدیریت انرژی روبه‌رو می‌شود. 
برای ورزشکاری در ۳۲ سالگی، چنین تصمیمی می‌توانست مخاطرات فراوانی داشته باشد. بسیاری از قهرمانان در این مرحله ترجیح می‌دهند با همان افتخارات گذشته از دنیای حرفه‌ای خداحافظی کنند اما یزدانی مسیر دشوارتر را برگزید. 
در آستانه، او با وجود شکست مقابل آرش یوشیدا، توانست روی سکوی سوم قرار بگیرد؛ برنزی که از منظر ارزش تاریخی، شاید تفاوتی اساسی با بسیاری از مدال‌های طلای پیشین او داشته باشد، زیرا این بار موضوع فقط نتیجه یک مسابقه نبود، بلکه توانایی رقابت در چهارمین دسته وزنی، آن هم پس از سال‌ها حضور مستمر در بالاترین سطح کشتی جهان است که اهمیت دارد. 
از لاس‌وگاس ۲۰۱۵ تا آستانه ۲۰۲۶، یزدانی مسیری طولانی را پشت سر گذاشته است. در این فاصله، نسل‌هایی از کشتی‌گیران وارد رقابت‌های بین‌المللی شده‌اند و برخی نیز دوران حرفه‌ای خود را به پایان رسانده‌اند اما نام او همچنان در میان مدعیان مطرح باقی مانده است.  ارزش واقعی چنین کارنامه‌ای را نمی‌توان فقط با تعداد نشان‌های طلا، نقره و برنز سنجید. استمرار، انعطاف‌پذیری فنی، عبور از مصدومیت و آمادگی برای مواجهه با چالش‌های تازه، مؤلفه‌هایی هستند که جایگاه یک ورزشکار را در تاریخ تعیین می‌کنند. 
حسن یزدانی اکنون صاحب 11 مدال جهانی و المپیکی در 4 دسته وزنی است؛ مجموعه‌ای که حاصل سال‌ها تلاش، تغییر و مبارزه در دشوارترین میدان‌های کشتی آزاد محسوب می‌شود. 
شیرشاه ایران، فارغ از اینکه در آینده چه تعداد مدال دیگر به افتخاراتش اضافه کند، ثابت کرده بزرگی یک قهرمان تنها به پیروزی‌هایش نیست، گاهی توانایی آغاز دوباره، ارزشمندترین بخش یک دوران ورزشی است.