گروه سیاسی:
ترکیه به عنوان یکی از 2 متحد استراتژیک ایران از هیچ تلاشی برای به نتیجه رساندن بیانیه تهران فروگذار نمی‌کند. سران این کشور به عنوان یکی از 3 ضلع بیانیه تهران طی چند روز گذشته رایزنی‌های شفاهی و کتبی گسترده‌ای را برای به ثمر نشستن نشست سه‌جانبه ایران، برزیل و ترکیه آغاز کرده‌اند.
نخست‌وزیر ترکیه در این میان و طی چند روز گذشته نقش مهمی را در راستای به ثمر رساندن بیانیه تهران ایفا کرده است. از آنجایی که یک روز پس از صدور بیانیه تهران، نماینده آمریکا در سازمان ملل متحد اقدام به توزیع پیش‌نویس قطعنامه تحریم ایران کرد، رجب طیب اردوغان پس از زیر سوال بردن اعتبار اعضای دائم شورای امنیت به دلیل داشتن تسلیحات اتمی و سپس انتقاد از عدم «صداقت» شورای امنیت در قبال برنامه هسته‌ای ایران، تلفنی با اوباما به گفت‌وگو پرداخت و خواستار حمایت وی از بیانیه تهران شد. اما باراک اوباما در این مکالمه تلفنی به رغم تمجید از میانجیگری برزیل و ترکیه، بر تداوم تلاش واشنگتن برای تشدید تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران تاکید کرد. با این حال به نظر می‌رسد رجب طیب اردوغان به این گفت‌وگوی تلفنی اکتفا نکرد و با نگارش نامه‌ای به باراک اوباما از رئیس جمهور آمریکا خواست که توافق درباره تبادل سوخت را که در دیدار مقامات ایران، ترکیه و برزیل انجام گرفت نادیده نگیرد و به دیپلماسی فرصت دهد. دفتر مطبوعاتی رجب طیب اردوغان در بیانیه‌ای کوتاه اعلام کرد که وی در نامه به اوباما با بیان اینکه این بیانیه موضوع هسته‌ای ایران را حل نمی‌کند، آورده است: «اما فرصتی مهم را برای حل این مساله از طریق ابزار دیپلماتیک فراهم می‌کند». نخست‌وزیر ترکیه به نامه‌نگاری صرف به باراک اوباما نیز بسنده نکرد و با ارسال نامه به سران 26 کشور، درصدد جلب حمایت بین‌المللی برای توافقی برآمد که به‌موجب آن ایران بخش عمده اورانیوم با غنای پایین خود را به ترکیه ارسال می‌کند. دفتر رجب‌طیب اردوغان شنبه اعلام کرد که وی به سران 26 کشور که شامل تمام اعضای دائم و غیر‌دائم شورای امنیت است، نامه نوشته و در آن آورده است؛ این توافق، مساله هسته‌ای ایران را به روش دیپلماسی و مذاکره حل خواهد کرد.
وزیر خارجه ترکیه نيز در جدیدترین اقدام دیپلماتیک خود با دبیرکل سازمان ملل متحد دیدار کرد و خواستار حمایت وی برای به نتیجه رسیدن بیانیه تهران شد. بان‌کی‌مون شنبه برای شرکت در کنفرانسی سطح بالا درباره سومالی وارد ترکیه شد. در دیداری که در حاشیه این کنفرانس در کاخ «چراغان» استانبول صورت گرفت، احمد داووداغلو و بان‌کی‌مون بدون حضور خبرنگاران با هم دیدار کردند که در این دیدار داووداغلو از بان‌کی‌مون خواست از روند مربوط به تبادل سوخت هسته‌ای ایران حمایت کند. در این میان، دبیرخانه شورایعالی امنیت ملی اعلام کرد که نامه ایران درباره بیانیه تهران روز دوشنبه هفته جاری به مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی تحویل می‌شود. در این اعلامیه آمده است: «پیرو بیانیه مشترک ایران، ترکیه و برزیل، نمایندگی دائم جمهوری اسلامی ایران در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی رسماً آمادگی جمهوری اسلامی ایران را برای تسلیم نامه کشورمان به مدیرکل آژانس طبق بند 6 بیانیه تهران به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اعلام کرده است». ظاهرا قرار است در دیدار علی اصغر سلطانیه با یوکیا آمانو، نمایندگان کشورهای ترکیه و برزیل نیز نماینده ایران را همراهی کنند. وزیر خارجه برزیل نیز ضمن اعلام این خبر، ارسال نامه ایران به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره تایید بیانیه سه‌جانبه تهران را عامل پیشرفت مذاکرات درباره برنامه هسته‌ای ایران عنوان کرد و گفت:«ما فکر می‌کنیم که توافقنامه خود منجر به کاهش تنش‌ها می‌شود اما فکر می‌کنم روزی که نامه تحویل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی شود، در مذاکرات پیشرفت‌هایی حاصل خواهد شد». در بحبوحه رایزنی‌های سران ترکیه و برزیل برای فراهم کردن زمینه مذاکرات گروه وین با ایران، رئیس کمیته سیاست خارجی اتحادیه اروپا نیز از آمادگی اروپا برای گفت‌وگو با ایران سخن به میان آورد. کاترین اشتون که انتظار دارد بتواند گفت‌وگوهای آتی گروه 1+5 با ایران را همچون خاویر سولانا، رئیس سابق سیاست خارجی اتحادیه اروپا رهبری و سرپرستی کند، با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد: «ما آماده هستیم و از زمان آخرین نشست
E3+3 خود که در ماه اکتبر برگزار شد، آماده هستیم تا با مقامات ایرانی درباره نگرانی‌های بین‌المللی درباره برنامه هسته‌ای ایران بحث و مذاکره کنیم». با توجه به اظهارنظرهایی که تاکنون از سوی سران کشورهای آمریکایی و اروپایی بیان شده است به نظر می‌رسد غرض اشتون از گفت‌وگو درباره آنچه نگرانی درباره برنامه هسته‌ای ایران می‌خواند، بحث غنی‌سازی تا غلظت 20 درصد باشد. این در حالی است که در صورت موافقت گروه وین با بیانیه تهران دیگر هرگونه بحث درباره تعلیق غنی‌سازی اورانیوم بی‌معنا خواهد بود چراکه در بند نخست این بیانیه آمده است: «حقوق تمام اعضا شامل جمهوری اسلامی ایران در استفاده صلح‌آمیز و بدون تبعیض در تحقیق، توسعه، تولید و استفاده از انرژی هسته‌ای همچنین چرخه سوخت هسته‌ای شامل فعالیت‌های غنی‌سازی را یادآوری می‌کنیم». علاوه بر این، علی اصغر سلطانیه نیز در گفت‌وگو با روزنامه لبنانی «النهار» با رد هرگونه درخواست کشورها برای تعلیق غنی‌سازی اورانیوم گفت: «تهران هرگز درباره مبانی خود سازش نخواهد کرد. علاوه بر این، جمهوری اسلامی به صورت کامل به آژانس اتمی ثابت کرده که به تمام سیستم‌های نظارت بر مواد هسته‌ای و معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای پایبند است».
بیانیه تهران سیلی به گوش آمریکا
محافل رسانه‌ای جهان ابتکار ایران در برگزاری نشست سه‌جانبه و صدور بیانیه تهران را «سیلی به گوش آمریکا» ارزیابی می‌کنند. در همین راستا، روزنامه نیویورک‌تایمز با اشاره به اینکه احتمالا صدور قطعنامه جدید هم برای عوض کردن رفتار ایران بی‌فایده خواهد بود، نوشت: «توافق اخیر در تهران بیشتر شبیه توافق پاییز گذشته در وین است و ایران 1200 کیلوگرم اورانیوم غنی شده با غلظت 5/3 درصد را برای مبادله به ترکیه می‌فرستد. اما تفاوت‌های بزرگی هم وجود دارد. اکتبر (مهر) سال گذشته، 1200 کیلوگرم اورانیوم معادل 80 درصد ذخیره اورانیوم غنی شده ایران بود اما این رقم اکنون نصف اورانیوم غنی شده در ایران است». به نوشته این روزنامه آمریکایی، هدف اولیه به گونه‌ای حساب شده، به تأخیر انداختن پیشروی اتمی ایران بود اما قرارداد فعلی، سوخت اتمی بیش از حدی را در ایران باقی می‌گذارد و غنی‌سازی با درصد بالاتر را متوقف نمی‌کند. همچنین به تهران این امکان را می‌دهد سوخت انبار شده در ترکیه را هر وقت اراده کرد، بازگرداند و تعهدی هم به مذاکره ندارد. روزنامه یدیعوت آحارونوت هم به قلم یک تحلیلگر امور اطلاعاتی و راهبردی نوشت: «اقدام ایران در صدور بیانیه هسته‌ای اخیر بسیار هوشمندانه و به مثابه سیلی سخت به گونه آمریکایی‌های کودن بود. ایرانی‌ها کاری کردند که رئیس جمهور برزیل از ایالات متحده یک مضحکه ساخت». به نوشته این روزنامه صهیونیستی، داسیلوا گامی را برداشت که در کانون سیاست خارجی آمریکا قرار دارد، بدون آنکه با آمریکایی‌ها در این رابطه مشورت کرده یا حتی واشنگتن را در جریان آن قرار دهد. داسیلوا نتیجه‌ای را محقق ساخت که هیچ ارتباطی با منافع آمریکایی ندارد زیرا واشنگتن اکنون باید توضیح دهد به چه دلیل باید به سوی تحریم‌ها برود در حالی که لولا توافقنامه‌ای را به جهانیان هدیه داد.