وال استریت جورنال:
توافقنامه جدید برای مبادله سوخت اتمی ایران در خاک ترکیه که با پادرمیانی و رایزنی برزیل و ترکیه انجام شد، ممکن است مانعی در راه اعمال تحریمهای جدید سازمان ملل علیه ایران باشد و دشواریهای آمریکا برای رهبری جهانی و موانع حرکت قدرتهای کوچکتر را نشان میدهد.
تهران اول این هفته بود که با حضور رهبران ترکیه و برزیل این قرارداد را امضا کرد و لولا داسیلوا رئیسجمهوری برزیل در یک گفت وگوی رادیویی گفت که این حرکت نشان داد میتوان با گفتوگو به صلح و پیشرفت رسید. دولت اوباما گفت هنوز نگرانیهای قوی آمریکا به جای خود باقی است و این پیشنهاد، ضعیفتر از پیشنهادی است که سال گذشته از سوی آژانس ارائه شد و ایران حاضر به قبول آن نشد. برای مثال پیشنهاد قبلی میگفت ایران از غنیسازی اورانیوم بیش از 3 یا 4 درصد، خودداری کند. پیشنهاد فعلی میگوید تا سطح 20 درصد غنیسازی انجام شود. اورانیوم لازم برای ساخت سلاح باید تا ۹۰ درصد غنی شود. ایران همان مقدار اورانیوم را خارج میکند ولی با توجه به زمان در طول زمانی که میله سوختی تحویل میگیرد، اورانیوم بیشتری هم تولید کرده است. نگرانی دیپلماتهای غربی و اروپایی این است که موافقتنامه جدید روند اعمال تحریمها در شورای امنیت را با مشکل مواجه کند. رابرت گیبس، سخنگوی کاخ سفید گفت: «ایران باید نه در حرف که در عمل به مسؤولیتهایش عمل کند و در غیراین صورت با عواقب جهانی آن روبهرو شود». آمریکا چند ماه است که مشغول مذاکره برای تحریمهای ایران است و تلاش کرده روسیه و چین را به فشار بیشتر بر ایران راضی کند. هر دو کشور روابط نزدیک تجاری با تهران دارند. رئیسجمهوری روسیه دیمیتری مدودف از این پیشنهاد استقبال کرد اما گفت مشکل هنوز به قوت خود باقی است و ایران هنوز به غنیسازی اورانیوم ادامه میدهد. وی گفت: «شاید نگرانیهای جامعه جهانی هنوز به وقت خود باقی باشد». چین هم از این پیشنهاد استقبال کرد.آژانس بینالمللی انرژی اتمی قرار است با همکاری کشورهای عضو دائم شورای امنیت، توافق یاد شده را بررسی کند و یک سخنگوی آژانس گفت:«اهمیت اینکه به گفت وگو روی آورده شده بسیار دلگرمکننده است». آمریکا با احتیاط کامل به فعالیتهای ترکیه و برزیل که هر دو عضو غیردائم شورای امنیت هستند نگاه کرد چرا که برای تصویب هرگونه قطعنامه و تحریم به ۱۰ رای در میان ۱۵کشور عضو شورای امنیت نیاز دارد.
واشنگتن هم گفته که هنوز به فعالیتهای خود ادامه میدهد و اروپا هم هنوز حاضر نشده این توافقنامه را عامل توقف ببیند. هر 2 کشور برزیل و ترکیه از شرکای دیپلماتیک و تجاری ایران هستند و سعی دارند خود را بهعنوان قدرت منطقهای و جهانی نشان دهند. ترکیه تمرکز خود را بر برنامه اتمی اسرائیل متمرکز کرده که واشنگتن با آن موافق نیست و هر 2 کشور، منافع آمریکا در منطقه را به نوعی به چالش کشیدهاند. ترکیه علاوه بر آن، روابط نزدیک با ایران و سوریه دارد. برزیل هم به تازگی تاسیسات و پایگاه نظامی آمریکا در کلمبیا را مورد انتقاد قرار داد و آن را متهم کرد که به نظام پس از کودتا در هندوراس کمک میکند. برزیل که داوطلبانه فعالیتهای نظامی اتمی را کنار گذاشت، اعتباری جهانی به این دلیل برای خود به دست آورده و خود را یکی از قدرتهای در حال پیشرفت و گسترش نشان داده است. برزیل روابط نزدیکی با ایران دارد و حجم تجارتها به سقف یک میلیارد دلار رسیده است. اروپا و آمریکا میگویند این توافق از آنچه قبلا پیشنهاد شده بود، ضعیفتر است. در هر دو قرارداد، ایران حدود یکهزار و ۲۰۰ کیلوگرم از اورانیوم کمتر غنی شده خود را به خارج میفرستد. ایران پس از امضای این توافقنامه گفت به غنیسازی اورانیوم ادامه میدهد. یک مقام رسمی آمریکا میگوید: «طبق این قرارداد به واقع ایران هیچ چیزی را کنار نگذاشته و در مقابل از حمایتهای بینالمللی برخوردارد میشود». موضوع ایران در هفتههای آینده به یکی از مسائل داخلی و خارجی تبدیل خواهد شد. در آمریکا، کنگره هنوز مشغول تلاش برای فشار بیشتر بر بخش انرژی ایران است. کاخ سفید واشنگتن نگران است که این تحریمهای یکجانبه، تلاشهای آمریکا در سازمان ملل را بیاثر یا کم اثر کند. یک مقام رسمی آمریکایی گفت:«ممکن است طی روزهای آینده چپ و راست شویم، روزهای حساسی در پیش است».