گروه سیاسی:
ایران دوشنبه با ارسال نامه به مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی و اعلام آمادگی برای تبادل سوخت هستهای، نخستین گام برای اجرایی شدن بیانیه تهران را برداشت؛ اقدام اعتمادسازی که با استقبال بسیاری از کشورها مواجه شد. در همین راستا، رئیسجمهور برزیل به عنوان یکی از 3 ضلع بیانیه تهران، نامه ایران به یوکیا آمانو را نشانگر عزم ایران برای عملیاتی کردن این بیانیه عنوان کرد و گفت: «همه آنچه مورد توافق قرار گرفت، هماکنون برای اجرا آغاز شده است.» لوئیس ایناسیو لولا داسیلوا دوشنبه در گفتوگوی هفتگی رادیویی خود با بیان اینکه ایران به معاهده خود با ترکیه و برزیل عمل خواهد کرد، افزود: «با توجه به نامه نگاری صورت گرفته بین ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفتوگوها با این نهاد ادامه مییابد و پس از انتقال اورانیوم با غنای پایین به ترکیه، ایران طبق معاهده، اورانیوم با غنای بالا دریافت خواهد کرد.» رئیسجمهور برزیل همچنین بیانیه سهجانبه تهران را سرآغازی برای مذاکرات دانست که به گفته وی، ایران با ارسال نامه گام مهمی در این راستا برداشته است. وزارت خارجه ترکیه نیز پس از ارسال نامه ایران به آژانس، با انتشار بیانیهای از قدرتهای جهانی خواست به پیشبرد برنامه مبادله سوخت هستهای به ایران کمک کنند. در بیانیه وزارت خارجه ترکیه آمده است: «به دنبال این اقدام و تصمیم مهم ایران، انتظار داریم آژانس بینالمللی انرژی اتمی، آمریکا، فرانسه و روسیه که اعضای گروه وین هستند نیز پاسخی مثبت به این نامه دهند و از این فرصت بهترین استفاده را کنند تا از این رهگذر ترتیبات مندرج در بیانیه تهران جامه عمل به خود بپوشد.» درخواست ترکیه از اعضای گروه وین به این بیانیه محدود نبود. نخست وزیر این کشور نیز در تماس تلفنی با رئیسجمهور فرانسه کوشید او را به حمایت از بیانیه سه جانبه تهران متقاعد کند. بر اساس بیانیه منابع نزدیک به نخست وزیر ترکیه، رجب طیب اردوغان در این مکالمه تلفنی خطاب به نیکلا سارکوزی گفته: «گروه وین بسیار مهم است از این رو از فرانسه به عنوان عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد و یکی از اعضای گروه وین انتظار داریم که از این بیانیه حمایت کرده و آن را به کار گیرد.» اما رئیسجمهور فرانسه ظاهرا با وجود قدردانی از تلاشهای ترکیه بار دیگر تاکید کرده است که ایران باید غنی سازی اورانیوم با غنای 20 درصد را متوقف کرده و از آن صرفنظر کند. وزیر خارجه آمریکا نیز یک روز پس از تسلیم نامه رئیس سازمان انرژی اتمی به آژانس اتمی مدعی شد که این نامه دارای کاستیهای بسیاری است. هیلاری کلینتون سهشنبه بدون توجه به همکاری شفاف ایران با آژانس و در ادامه سیاست خصمانه این کشور علیه برنامه صلح آمیز هستهای ایران مدعی شد: «نامه تهران به آژانس درباره مبادله سوخت هستهای قانع کننده نیست و کاستیهای بسیاری دارد»؛ موضعگیریای که به وضوح هدف نهایی آمریکا و 3 متحد اروپایی آن از تدوین پیشنویس قطعنامه تحریم علیه ایران را نشان میدهد. فیلیپ کراولی، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا گفت: «آمریکا در نظر دارد پیشنهاد ایران برای ارسال اورانیوم با درصد غنای پایین به ترکیه و دریافت سوخت هستهای برای رآکتور تحقیقاتی تهران را مورد بررسی قرار دهد و در گام بعدی این موضوع را با فرانسه و روسیه به شور گذارد.» پیش از اين، کراولی مدعی شده بود که هنوز مشخص نیست آیا نامه ایران به آژانس واقعاً مساله جدیدی را پیشنهاد کرده باشد از این رو، آمریکا پس از بررسی دقیق نامه، در روزهای آتی از طریق آژانس بینالمللی انرژی اتمی رسماً پاسخ خود را اعلام میکند. در واقع اظهارنظرهای مقامات برخی کشورهای غربی با محوریت آمریکا و فضای خبری-تبلیغی رسانههای بیگانه درباره ناکافی بودن بیانیه تهران نشان میدهد آنها با تاکید و اصرار بر صدور قطعنامه تحریمی جدید علیه جمهوری اسلامی ایران به نوعی تلاش میکنند به خواسته نهایی غیرقانونی خود یعنی «تعلیق غنی سازی اورانیوم» به عنوان گام نهایی دست یابند؛ خواستهای که بارها مقامات جمهوری اسلامی ایران بشدت آن را رد کردهاند. در همین راستا بود که نماینده کشورمان در آژانس اتمی در گفتوگو با شبکه الجزیره انگلیسی تاکید کرد: «غنیسازی در هیچ لحظهای متوقف نخواهد شد چون این روند مطابق با پیمان انپیتی و مفاد آژانس اتمی است.» علی اصغر سلطانیه در گفتوگو با شبکه بیبیسی نامه ایران به آژانس برای مبادله سوخت هستهای را یک «امتیاز» خواند و از گروه وین درخواست کرد تا از این فرصت منحصر به فرد برای مذاکره درباره جزئیات این بیانیه استفاده کنند. به گفته وی، اگر گروه وین مسیر درستی را اتخاذ کند و از تقابل، قطعنامه و تحریمها تغییر رویکرد دهد، فصل جدیدی از همکاری میان ایران و غرب گشوده میشود؛ موضوعی که دبیرکل سازمان ملل متحد نیز آن را مورد تاکید قرار داد. بانکیمون در کنفرانس خبری در مقر سازمان ملل با اشاره به نامه نمایندگان ایران به آژانس، بار دیگر اجرایی شدن بیانیه تهران را درباره تبادل سوخت هستهای سبب اعتمادسازی دانست و با درخواست از غرب برای پذیرش این نامه گفت: «پیشنهادهای مطرح شده در این نامه میتواند به عنوان شاخصی اعتمادساز باشد و درها را برای راهحلی مبتنی بر گفتوگو برای موضوع هستهای ایران بگشاید. »