روزنامه
ایران در ستون گفتوگوی روز خود به سراغ سعدالله زارعی کارشناس مسائل بینالملل رفت تا مساله تحریم ایران را در فضای جدید پس از صدور بیانیه تهران بررسی کند. زارعی در این گفتوگو با بیان اینکه «تحریم» ممکن نیست، گفت: فضای جدید نظام بینالملل به گونهای است که نهتنها علیه ایران بلکه علیه هیچ کشور دیگری نیز امکان اجرایی شدن تحریمهای بینالمللی وجود ندارد. این کارشناس مسائل بینالملل تحریمها را پلی در زمینه فناوری و استراتژیک خواند و تاکید کرد: جمهوری اسلامی توانسته از این تحریمها به عنوان پلی برای رسیدن به استقلال و خودکفایی استفاده کند. وی نکته دیگر درباره تحریم ایران را سیر نظام بینالملل طی سالهای گذشته به سمت تکثر و چندقطبی شدن دانست و گفت: یکی از مهمترین دغدغههای آمریکا، انگلیس و فرانسه در زمینه تحریم ایران، این است که این تحریمها شکسته میشود تا جایی که حتی شرکتهای آمریکایی و فرانسوی احساس میکنند این تحریمها به جای اینکه تحریم ایران باشد، تحریم شرکتهای آمریکایی و فرانسوی و انگلیسی است. این کارشناس ادامه داد: بر همین اساس باید گفت که اعمال صد درصد تحریمها نهتنها علیه ایران بلکه علیه هیچ کشوری مؤثر نیست. زارعی بیانیه تهران را بیانیه قدرتهای منطقهای خواند که در اندازه قدرتهای بینالمللی ظاهر شده بودند و در واقع پیماننامهای امضا کردند که مربوط به کشورهایی در سطح اول نظام بینالملل است و افزود: ایران، برزیل و ترکیه روی بیانیهای که امضا کردند، ایستادگی خواهند کرد و از این بیانیه و اجلاس تهران پلی خواهند ساخت برای اینکه قدرت رژیمهای منطقهای را یادآور شوند و در جهت حل مناقشات منطقهای از آن استفاده کنند. وی در ادامه این گفتوگو تاکید کرد: به طور حتم جمهوری اسلامی در گامهای بعدی به سمت تقویت این منطقهگرایی حرکت میکند و ما میتوانیم پیشبینی کنیم که با تبادل هستهای این 3 کشور و کشورهای دیگر، ایجاد بازار جدید هستهای مرکب از کشورهای منطقهای برزیل، ترکیه و ایران افزایش پیدا میکند. زارعی افزود: بیانیه تهران توانایی قدرتهای منطقهای را برای حل مسائل پیچیده به رخ کشید و فرمولی را در سطح بینالمللی به اجرا گذاشت که مسائل منطقهای را فقط با استفاده از قدرتهای منطقهای و نه قدرتهای بینالمللی میتوان حل کرد. وی خاطرنشان کرد: این مساله میتواند درباره بسیاری از مناقشات منطقه خاورمیانه، بالکان، کارائیب، آمریکای لاتین و شرق دور مورد استفاده قرار گیرد و از این طریق میتوان دایره مداخله کشورهای مداخلهگری نظیر آمریکا و انگلیس را کم کرد که آثار بسیار ارزشمندی دارد.
شطرنج هستهای ایران و روسیه
روزنامه
سیاست روز نیز در گزارشی از روابط پرفراز و نشیب ایران و روسیه در طول سالیان متمادی نوشت که این روابط امروز به بحث هستهای کشیده شده است. این گزارش با اشاره به حافظه تاریخی مردم ایران و تحمیل قرارداد ترکمنچای توسط روسیه، به سیاست پرنوسان این کشور در قبال ایران پرداخت. سیاست روز نوشت: هرچند روسیه به تعهدات اولیه خود در قبال راهاندازی بموقع نیروگاه همچنان نیز عمل نکرده است اما تا پیش از جریان تشکیل اجماع جهانی آمریکا در عرصه بینالمللی علیه ایران بسته به منافع خود از فعالیتهای هستهای جمهوری اسلامی دفاع میکرد. موضعگیری روسیه در قبال ایران به این علت بسیار قابل توجه است که با وجود آگاهی روسیه از تمام فعالیتهای هستهای ایران و حضور کارشناسان روس در تمام مراحل فعالیتهای هستهای، باز هم فعالیتهای هستهای جمهوری اسلامی را ابهامآفرین میدانند. پس از امضای بیانیه تهران نیز روسیه در کنار 2 کشور دیگر عضو گروه وین به ایرادیابی از امضای بیانیه پرداخت و در عین حال در تصویب قطعنامه چهارم علیه ایران نیز دست به کار شد؛ این موضع روسها در حالی نسبت به ایران اتخاذ شد که در کنار آن برای تعدیل مواضع خود اعلام کردند که سعی در تعدیل محتوای قطعنامه به نفع ایران دارند. کرملین بر پایه سنت خود در روابط خارجی و سیاست راهبردیاش در امور بینالمللی، همواره به بهرهگیری از فضاهای تنشزا میان کشورها توجه ویژه داشته و هیچگاه نتوانسته به عنوان متحدی که به همکاری متقابل بر پایه منافع متوازن دوجانبه پایبند است، نقشآفرینی کند. به نظر میرسد، وقت آن رسیده باشد که دولتمردان ما، روسیه را به در پیش گرفتن مواضع شفافتر و روشن کردن میزان پایبندیاش به تعهداتی چون راهاندازی نیروگاه هستهای بوشهر وادار کنند، اگرنه نتیجه ادامه این راه، جز هدر دادن منافع ملی ما و افت پرستیژ بینالمللی ایران نخواهد بود.
بیماری مخالفت
روزنامه
جوان در ستون یادداشت روز خود با اشاره به موضعگیریهای متناقض عوامل پیدا و پنهان فتنه نسبت به سیاست خارجی نظام اسلامی نوشت: رادیو فردا و البته سازمان سیا در گزارشی از دیدار میرحسین موسوی با کسانی که این رادیو از آنها به نام جمعی از خانوادههای فرماندهان شهید جنگ 8 ساله میان ایران و عراق نام برده است، ریشه اصلی دشمنی آمریکا با انقلاب اسلامی را ناشی از سوءتدبیر دولتمردان دانسته و ضمن تطهیر دشمنان دیرینه انقلاب اسلامی و نادیده انگاشتن توطئههای مختلف آنان در عرصههای مختلف نظامی و امنیتی و جنگ نرم، مدعی میشود وضع به وجود آمده ناشی از سوءتدبیر و ماجراجویی در سیاست خارجی است. به نوشته روزنامه جوان، نامزد شکستخورده انتخابات که به دلیل فتنهانگیزیهای بعد از انتخابات از سوی مردم طرد شده است، در بخشی دیگر از سخنانش که مورد استقبال رادیو فردا قرار گرفته، بیانیه تهران را به یکی از قراردادهای زمان قاجاریه با بیگانگان تشبیه میکند. موسوی در تبلیغات انتخاباتی خود قبل از انتخابات با ادعای اینکه سیاست خارجی دولت ایران از سر ناپختگی و ماجراجویی است، مدعی شده بود: مهمترین تلاش ما در موقعیت کنونی در عرصه جهانی که اعتمادسازی و تصحیح فضای تصنعی کنونی است به دلیل موضعگیری افراطی دولت کنونی آسیبدیده است و ما باید از تمام ظرفیتهای کشورهای جهان در پیشبرد منافع ملی خود استفاده کنیم. گاردین روزنامه معروف انگلیسی در تحلیلی، ابتکار ایران را سیلی به آمریکا و قدرتهای همپیمان توصیف کرده و مینویسد: اوباما از ایران سیلی خورد، اقدام ایران یعنی اینکه در این دنیای چندقطبی، کاری را که اوباما نتوانست انجام دهد، حالا ترکیه و برزیل انجام میدهند.