شاهد توحيدي
دولت آمریکا پس از اشغال افغانستان و عراق به‌طور متوسط هر 2 روز یک بار ایران را تهدید به حمله نظامی می‌کرد، اما آنها پس از سپری شدن مدت نه‌چندان زیادی، نه تنها ترجیح دادند زبان خود را گاز بگیرند، بلکه مدتی است احساس می‌شود که در شرم یک سلام و علیک با مسوولان ایرانی مانده‌اند. به نظر شما چرا این اتفاق افتاد؟
دولت آمریکا پس از اشغال افغانستان و عراق به‌طور متوسط هر 2 روز یک بار ایران را تهدید به حمله نظامی می‌کرد، اما آنها پس از سپری شدن مدت نه‌چندان زیادی، نه تنها ترجیح دادند زبان خود را گاز بگیرند، بلکه مدتی است احساس می‌شود که در شرم یک سلام و علیک با مسوولان ایرانی مانده‌اند. به نظر شما چرا این اتفاق افتاد؟مشکلاتی که آمریکا در عراق و افغانستان پیدا کرده، او را مستأصل کرده و دیگر نمی‌تواند دشمن دیگری را هم به وجود بیاورد و برای همین در مقابل ایران کوتاه آمده. حقیقتش این است.
به نظر می‌رسد مشکل آمریکا با ایران به این سادگی‌ها حل‌‌شدنی نیست، آنها فقط تغییر استراتژی داده‌اند.
بله، در کل تغییر استراتژی داده‌اند، یعنی لازم نبوده که تند بروند و ما هم لازم نیست که زیاد از حد تند برویم. دنیا پس از یک دوره جنگ، به سمت یک آرامش حرکت می‌کند. در واقع کشوری که می‌خواهد به سرنوشت مردم خودش برسد و در جهان نقش داشته باشد، سعی می‌کند مخالفت‌ها را کم کند و با تفاهم با ممالک دیگر روبه‌رو شود، ولی در ما عمدتا از اول انقلاب یک روحیه جنگ‌آوری بوده. مثلا آنقدر ناشیانه عمل کردیم که مایی که در مبارزه با اسرائیل این‌جور هزینه می‌کنیم، از کشورهای عربی غافلیم، در حالی که لطف مبارزه ما با اسرائیل در این خواهد بود که با جامعه عرب متفقا با اسرائیل روبه‌رو شویم، نه اینکه تک بیفتیم، در حالی که عرب‌ها دارند با اسرائیل رابطه نزدیک برقرار می‌کنند یا کرده‌اند، یعنی توجه به ضرورت «جمعی کار کردن» در ما نیست.
بی‌تردید کشورهایی که وابستگی‌های شدید به آمریکا و اسرائیل دارند و حتی بعضا موجودیت و بقای خود را وامدار آنها هستند،
هیچ وقت با ایران زمینه تعامل جدی پیدا نمی‌کنند و گاهی تلنگری از نوع جنگ 33 روزه لبنان برای آنها لازم است.
ببینید در سیاست جهانی تنها زور کافی نیست. زور به اضافه سیاست و تدبیر باید در ما باشد. عمل قهرمانی کردن به تنهایی کافی نیست. ما باید بکوشیم به عرب‌ها نزدیک شویم. دشمنی ما با آمریکا، عامل ضدیت عرب‌ها با ما نیست. ما با خیلی از کشورهای دیگری که به آمریکا نزدیکند، رابطه داریم، در عین حال، ما اصولا تک‌روی می‌کنیم.
جمهوری اسلامی از روز اول در سیاست خارجی خود دوست داشته تک‌روی کند! مثالی می‌زنم، این سارکوزی که بنده هیچ ارادتی به او ندارم، چنان با تدبیر اروپایی‌ها را دور خودش جمع کرد که در قضیه گرجستان، تقریبا به‌طور کامل، آنها را با خودش همراه کرده و الان هم در مسائل مالی آمریکا، دارد بقیه را با خودش می‌کشاند و آنها را رهبری می‌کند. چرا؟ چون بقیه را رها نکرده. تنهایی نمی‌شود به میدان رفت. ما نباید اینقدر تنهایی عمل کنیم. با مقداری تدبیر و ظرافت و احتیاط می‌شود هرکاری در این دنیا کرد، نه با خشونت.
سیاست جمهوری اسلامی تاثیر بر فکر ملت‌ها و فشار بر دولت‌های وابسته از این طریق بوده است. بگذریم، به نظر شما جنگ 33 روزه لبنان تا چه حد به تثبیت موقعیت ایران در منطقه کمک کرد؟
آن یک واقعه بود. قبول دارم که اثر هم گذاشته، اصلا ایران قدرت خود را در لبنان به آمریکا نشان داد. تاثیر این از پیگیری مساله هسته‌ای بیشتر بود، ولی این نباید ملاک ما برای همیشه شود. باید به بقیه نزدیک شویم و با آنها همراهی کنیم. همیشه نمی‌شود اینگونه عمل کنیم، اگرنه می‌شویم یک کشور یاغی و سرخود که با هیچ ساز او نمی‌شود رقصید. این مساله‌ای است که ما را عقب می‌اندازد. الان ببینید سوریه چه کار کرده؟ سوریه دارد از ما دور می‌شود. البته آمریکایی‌ها و اسرائیلی‌ها از این بازی‌ها با سوریه زیاد کرده‌اند. خیلی این بازی را جدی نگیرید.
شما خیال می‌کنید که سیاست چیز مقدسی است؟ خیر، سیاست، تدبیر است. اولا با اسرائیل حق ندارید بیش از عرب‌های دیگر طرف شوید. اسرائیل برای عرب خطر است. اسرائیل مساله یهود است با عرب، نه اسلام! مساله این است که یهودی‌ها یک قوم عرب را از خانه‌شان بیرون کرده‌اند و به آنها صدمه زده‌اند، اگرنه مساله یهود و اسلام نیست!
اختیار دارید. مثل اینکه باید از نقطه الف با هم صحبت کنیم.
ما می‌توانیم ملایم عمل کنیم و در عین حال هم بر دیگران حکومت کنیم. به تنهایی نمی‌شود به میدان رفت. شما هرکار بکنید، بنده تسلیم این نظر نمی‌شوم که ما به تنهایی می‌توانیم قهرمان دنیا بشویم.
وقتی دنیا در مقابل یک قدرت برتر در حالت انفعال بسر می‌برد، اگر یک کشور ابتکار عمل و به قول شما قهرمانی نشان بدهد و بتواند مثل رویداد لبنان، قدرت خود را در عرصه عمل به رخ دیگران بکشد، ممکن است اتفاقات خوشایندی بیفتد.
یک بار می‌شود این کار را کرد. بعد هم عقبه‌اش لازم است. دنیا را که نمی‌شود دائما با قهرمانی اداره کرد. تدبیر قبل از همه چیز لازم است و ما تدبیر نداریم. حقیقت را بگویم که رفتار ایران با کشورهای شمالی از جمله ترکمنستان، تاجیکستان، ارمنستان و امثال آنها نسبتا خوب بوده، با ترکیه با همه ناسازگاری‌ها در مجموع خوب بوده، اما از همه بدتر با عرب‌ها بوده، درحالی که ما هم‌کیش هستیم، مسلمانیم و مشترکات زیاد داریم. بعد هم کارهایمان ناقص است. مثالی بزنم ، ایران دومین کشور مهاجرپذیر دنیاست و این برای ما افتخاری است که ما بیش از 2 میلیون افغانی در کشورمان پناه دادیم و هرچقدر هم بیرونشان می‌کنیم، از راه دیگر به ایران برمی‌گردند! مثلا من که به مساله جوانان علاقه‌مندم، می‌بینم یک جوان افغانی وقتی در ایران دیپلم می‌گیرد، نمی‌تواند ادامه تحصیل بدهد و باید به جاهای دیگری برود. یک جوان افغانی آمد پیش من و همه نمره‌هایش 20 بود. جوان فوق‌العاده‌ای بود. گلایه داشت که دولت کمک می‌کند ما تا دیپلم برسیم، ولی بعد دیگر ما را در دانشگاه راه نمی‌دهند. منطق این کار چیست؟ ما که 2 میلیون افغانی را می‌پذیریم، 500-400 هزار جوان با استعداد را رد کنیم؟ من جوابی نداشتم به این جوان بدهم.
بدیهی است که با توجه به محدودیت امکانات، اولویت با دانشجوی ایرانی باشد.
اولویت چیست؟ یک دانشجوی نابغه را هم راه نمی‌دهند! چنین فردی در هر کنکوری قبول می‌شود و این برای ما افتخار است که 001-05 نفر افغانی در دانشگاه‌‌های ما باشند. کارهایمان به همدیگر ربط ندارند. زحمت را هم می‌کشیم، ولی کارهایمان ناتمام هستند. من 2ماه وقت صرف کردم، ولی نتوانستم برای این جوان راهی پیدا کنم. بین کارهایمان هماهنگی نیست و کارهایمان به هم نمی‌پیوندند. در منطقه هم خیلی بهتر از این می‌توانیم باشیم، نمی‌گویم وضع‌مان بد است، می‌توانیم نقش مؤثر در سیاست‌های منطقه داشته باشیم، به شرط آنکه روح سازگاری در ما باشد.
به بحث اصلی‌مان برگردیم. شما اشاره کردید که با قهرمان بازی و فقط با کوبیدن بر طبل جنگ نمی‌شود کار را پیش برد و حال آنکه قدرت‌های مسلط، به ویژه حکام آمریکا، در هشت ساله اخیر روی تمام یاغی‌های معاصر را سفید کرده‌اند. وقتی قدرت‌های بزرگ جز یاغی‌گری شیوه‌ای ندارند، کشوری که می‌خواهد هویت و موجودیت خود را حفظ کند، جز رفتار متقابل چه شیوه‌ای را می‌تواند در پیش بگیرد؟ چرا خودتان را با آمریکا مقایسه می‌کنید؟ آمریکا یک کشور استثنایی دنیاست! چرا خودتان را با او مقایسه می‌کنید؟!
بحث مقایسه نیست. موضوع این است که وقتی مناسبات آنها دست کم با کشورهای جهان سوم مبتنی بر سلطه‌طلبی است، تکلیف این کشورها چیست؟ ما چطور می‌توانیم در مقابل چنین هجومی، هم از هویت خودمان دفاع کنیم و هم دم از سازگاری بزنیم؟ نتیجه‌اش می‌شود آقای خاتمی که می‌گفت «گفت‌وگوی تمدنها»، اما آمریکا بر اساس «جنگ تمدنها» عمل می‌کرد.
ولی ما به «گفت‌وگوی تمدنها»ی آقای خاتمی هم وقعی نگذاشتیم و افراد با او همکاری نکردند. من در اروپا شاهد بودم که بسیار استقبال خوبی از او شد، ولی در ایران نه تنها با او همراهی نکردند که دشمنی هم کردند
در شرایطی که دشمن در موضع هجوم قرار دارد و دائما ما را به حمله نظامی تهدید می‌کند، وقتی از «گفت‌وگوی تمدنها» حرف بزنید، حمل بر انفعال ما می‌شود. استقبال آنها هم بعید نیست از این بابت باشد.
ابدا! ابدا! در چنین وضعیتی هم «گفت‌وگوی تمدنها» سرجایش است. این تفکر شماست.
جایش کجاست؟
شما از تهاجم بازی دست برنمی‌دارید! این شده یک بیماری در بدن شما! شما معتقدید که آدم باید حتما حالت تهاجم به خودش بگیرد. این‌طور نمی‌شود. آنها که بزرگ و قدرتمندند، یک جاهایی کوتاه می‌آیند، دنبال توافق هستند. لازم نیست که ما دائما بجنگیم.
ما می‌دانیم که شما از آقای خاتمی خیلی خوشتان می‌آید و هیچ اشکالی هم ندارد، اما سخن اینجاست که «گفت‌وگوی تمدنها» در شرایطی جواب می‌دهد که مناسبات دنیا مبتنی بر گفت‌وگو و تفاهم باشد. الان روحیه حاکم بر«نومحافظه‌کاران» آمریکا که بر اساس آن این جنگ‌ها را راه انداخته‌اند، «برخورد تمدنها»ست. در مقابل این نظریه، وقتی ما «گفت‌وگوی تمدنها» را مطرح می‌کنیم، ممکن است پنج نفر اندیشمند ما را تحسین کنند، اما مناسبات سیاسی دنیا براساس روحیه تجاوزگری قدرت‌های بزرگ تعریف می‌شوند.
این چه حرفی است که شما می‌زنید؟ چطور شد که یک سیاهپوست در انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا دارد می‌شود نفر اول؟ دنیا آخرالامر دنبال صلح و تفاهم است، ولو آنکه کشوری مثل آمریکا بیاید و در خاورمیانه تندی!! کند. همین آمریکایی و اسرائیلی که نمی‌توانست سیاهپوست را تحمل کند، دارد رای می‌دهد که رئیس‌جمهورش سیاهپوست باشد. اینها در خاورمیانه به بن‌بست رسیده‌اند که اینگونه تغییر موضع داده‌اند، اگرنه اگر درموضع قدرت باقی می‌ماندند و با مقاومت مردم در کشورهای جهان سوم روبه‌رو نمی‌شدند، نه رفتنی بودند و نه تغییر موضع می‌دادند. پیشینة آنها گواه آن است که آنها هرجا توانستند بمانند، ماندند و هرچه خواستند، کردند.
مردم آمریکا که به اوباما رای می‌دهند، از سیاست خاصی پیروی می‌کنند؟
دایی‌جان ناپلئونی حرف می‌زنید! مردم آمریکا به اوضاع و احوال خودشان نگاه می‌کنند. این دایی‌جان ناپلئون در قعر وجود همه ایرانی‌ها هست!
احتمالا شاید در شما هم باشد.
ابدا! بنده صددرصد با این تفکر مخالفم.
مردم آمریکا با توجه به مشکلات اقتصادی گسترده در کشورشان و کاهش وجهه بین‌المللی آمریکا در سطح جهان که با اشتباهات بوش، لطمه‌های جدی دید، به این موضع رسیده‌اند.
پس می‌بینید که ملت آمريكا این را فهمیده و دارد به یک سیاهپوست رای می‌دهد. حالا موضوع بامزه‌تر از این حرف‌هاست که باید در مناظره اوباما و رقیبش ببینید، چون رقیب او دارد یک چیزهایی از نوجوانی و جوانی اوباما جمع می‌کند که علیه او به کار بگیرد و رای او را پایین بیاورد و رای خودش را ببرد بالا، ولی بالاخره هم موفق نخواهد شد، چون رفتارهای اوباما معقول است.
سیاست‌زدگی شما مثل کمونیست‌هاست! بوش هم دائما دنبال ایجاد دشمن بود. دنبال تفاهم و گفت‌وگو نبود. یعنی چی گردن کلفتی کردن و جنگیدن با همه؟
به نظر می‌رسد که موضوع فراتر از افول یک رئیس‌جمهور باشد. قدرت آمریکا در حال افول است.
ولی به صفر که نمی‌رسد. شما می‌خواهید همه چیز را به صفر برسانید؟!
عوامل زوال در اقتدار آمریکا که بر همه دنیا سیطره داشت و امر و نهی می‌کرد، آشکارا دیده می‌شود. به نظر شما این طور نیست؟
درست است. این هم منطق خودش را دارد. هیچ چیزی عامل تصمیم‌گیری نهایی برای همه چیز نیست. بوش خطاهای زیادی مرتکب شده و آمریکایی‌ها دارند با دل و جان به مخالف او رای می‌دهند. آمریکا که حکومت استبدادی ندارد! آنجا دموکراسی هست! بالاخره حساب و کتابی توی کارشان هست. همین که به یک سیاهپوست رای می‌دهند، یعنی دموکراسی هست!
تحمیل هزینه سنگین جنگ بر مردم آمریکا و پایین آوردن وجهه آمریکا در جهان، دموکراسی جدید است یا استبداد جدید؟
هر کسی که در آنجا استبداد به خرج می‌دهد، صدمه کار غلطش را می‌خورد ، استبداد همیشگی و پایدار نیست. در زمینه اقتصاد دارد کوتاه می‌آید. 700میلیاردی که دارد به بانک‌ها کمک می‌کند، یعنی کوتاه می‌آید، یعنی زندگی گل و گشادی که در آمریکا بود، بالاخره به بن‌بست رسید. یادتان نرود که ما هم در زندگی اقتصادی، برای خودمان آمریکای کوچولویی شده‌ایم. دائما داریم وام می‌دهیم. طرف می‌آید به امید یک وام 5 میلیونی، یک کار یک میلیاردی را شروع می‌کند. این شیوه بود که آمریکا را به این روز نشاند.
اگر ما پنج شش سال پیش می‌گفتیم که ایران تبدیل به قدرت اول خاورمیانه شده یا خواهد شد، انتلکتوئل‌های ما به ما می‌خندیدند، ولی الان نشانه‌های این موضوع به‌سرعت آشکار می‌شوند. به نظر می‌رسد رفقای شما ترجیح داده‌اند استراحت کنند.
ما در سیاست خارجی این نبوغ را نداشتیم. بنده همین امروز به هیات نمایندگی ایران در یونسکو رفتم و گفتم شما می‌دانید که این آقایی که در یونسکو افتضاح کرده و دارد می‌رود و الان برایش دنبال جانشین می‌گردند، رفته‌اند دنبال وزیر فرهنگ مصر که یک آدم هموسکسوال است و آشکارا به این امر افتخار هم می‌کند و دارند به او رای می‌دهند؟شما چرا تکان نمی‌خورید؟ به عنوان کشورهای مسلمان در مقابل این موضوع موضع بگیرید. چه معنا دارد که در برابر یک هموسکسوال علنی که خودش هم به این مساله افتخار می‌کند، هیچ کاری نکردید؟ نمایندگان هیات ایرانی گفتند حق با شماست و ما از فردا وارد این موضوع می‌شویم. یعنی چه که یک هموسکسوال را بخواهند رئیس یونسکو بکنند؟ سارکوزی و ایتالیایی‌ها هم رفته‌اند و از او حمایت می‌کنند. خیال نکنید که ما در جهان داریم خیلی درخشان عمل می‌کنیم.
غیرت دینی شما نسبت به این مساله کاملا ملموس و قابل تقدیر است! اما حرف ما چیز دیگری بود، گفتیم که ایران در منطقه تبدیل به قدرتی شده و این انکارناپذیر است.
قدرت فقط این نیست که بزنیم بکشیم! قدرت فکری برای من مهم‌تر است. آقای خاتمی که به اروپا آمد، ما هشت کتاب به زبان‌های انگلیسی و فرانسه علیه مجاهدین(منافقين) چاپ کردیم و باعث شدیم که اتحادیه اروپا بگوید که اینها تروریست هستند، ولی وقتی آقای احمدی‌نژاد آمد همه اینها متوقف شد!
مجاهدین را که خدا زده و در حال اضمحلال هستند. آن چیزی هم که موجب فروپاشی مجاهدین می‌شود، نشر کتاب نیست، تنگناهای سیاسی است که به‌شدت در آن قرار گرفته‌اند. ایران در عراق فعلی نفوذ دارد و تمام دست‌پرورده‌هایش وزیر و وکیل شده‌اند و بدیهی است که مجاهدین نمی‌توانند در آنجا پایگاه داشته باشند.
این کتاب‌ها باعث شده‌اند که اتحادیه اروپا رای بدهد که این سازمان تروریستی است. هرکاری راه‌های مختلف دارد، نمی‌شود به یک راه اکتفا کرد. آقای خاتمی به این پیشنهاد گوش داد و عمل کرد و نتیجه گرفتیم. همه این‌کارها در زمان آقای احمدی‌نژاد متوقف شد.
شما اشاره کردید که آمریکایی‌ها به دلیل اشتباهات متعددی که کردند و هزینه‌های بیهوده‌ای که متحمل شدند، الان در موضع ضعف قرار گرفته‌اند. سخن ما این است که این در موضع ضعف قرار گرفتن فقط به خاطر اشتباهات آنها نیست، به خاطر ایستادگی و مواضع محکم ایران هم بوده.
یک مقداریش. در کار خودتان افراط نکنید. نمره 15 را 20 ندهید!
ما به همان 15 شما هم قانعیم!
هرکاری را در حد خودش بگیرید. سیاست ایران در جهان، سیاست همه جانبه و هوشمندانه‌ای نیست. ایرانی‌ها لیاقتشان از این بیشتر است. با این امکانات و 70 میلیون جمعیت، شما به نقشه دنیا نگاه کنید. موقعیت ایران ممتاز است. ایران تنها کشوری است که شرق و غرب را به هم متصل می‌کند، ولی متاسفانه ما در جایی که باید باشیم، نیستیم. ایران در تمام امور بین‌المللی، آخر است.
اینکه بی‌انصافی است.
رای و تایید دیگران مهم است.
ما اگر می‌خواستیم منتظر رای و تایید دیگران بمانیم که باید در همان شرایط 8سال پیش خودمان می‌ماندیم، چون دیگران همگی مقهور جولان آمریکا در منطقه شده بودند و می‌ترسیدند آمریکا به آنها حمله کند. در زمان آقای خاتمی ما مدام تهدید به حمله نظامی می‌شدیم. آقای احمدی‌نژاد آمد و محکم ایستاد و گفت ما تعلیق را قبول نداریم و به حرف‌های خارج از محدوده قانونی آژانس هم وقعی نمی‌گذاریم و این آشکارا باعث شده که آنها عقب‌نشینی کنند. این مقاومت است که باعث شده ما به این قدرت برسیم، اگرنه اگر در همان سیاست گل و بلبل و لبخند هشت سال پیش بودیم که در همان نقطه تعلیق در جا می‌زدیم.
گل و بلبل چیست؟ الان دارد جلسه‌ای از روشنفکران مدیترانه تشکیل می‌شود و می‌خواهند مدیترانه قدرتی بشود و قبول دارند که ایران از لحاظ معنوی، متصل به مدیترانه است. یک ماه است که به ما اصرار می‌کنند که آقای خاتمی حتما بیاید و ناطق اول باشد. شما سخنران اول بودن یک جمع 300 نفری از روشنفکران را نمی‌بینید و هرچه را که دلتان می‌خواهد، می‌بینید. ما با هم نمی‌توانیم بحث کنیم، چون شما یک‌طرفه به دنیا نگاه می‌کنید.
شما دارید نظر خودتان را می‌گویید، ما هم نظر خودمان را، اشکالی دارد؟
شما یک‌طرفه به دنیا نگاه می‌کنید، مثل آدم‌هایی که با یک چشم نگاه می‌کنند.
خب شما با چشم دوم نگاه کنید.
آقای خاتمی یک چهره جهانی است.
مهم کارکرد این چهره به اصطلاح جهانی است.
کارکردش در جامعه را بنده حاضر بودم و می‌دیدم. آقای خاتمی که آمد، آمار کتاب بود 8 هزار تا، وقتی رفت شد 40 هزار تا. کتاب مقالات من که در زمان خاتمی در مطبوعات چاپ شده بود، الان سه سال و نیم است که در ارشاد مانده و هزاران کتاب از این دست در آنجا مانده. اختناق مطلق راجع به کتاب در ایران حاکم است. این را چه می‌گویید؟
البته بنده وکیل تسخیری وزارت ارشاد نیستم. مسوولان وزارت ارشاد باید به شما جواب بدهند اما احتمالا این گزارش را کسانی به شما داده‌اند که در دوره اصلاحات به آنها خیلی خوش گذشته بود.
جوابی ندارند بدهند. بروید ببینید کتابی که قبلا بارها چاپ شده، چرا جلوی آن را گرفته‌اند و مثل کتاب من هزاران کتاب است! سانسور در وزارت ارشاد وحشتناک شده!
سوال من بسیار روشن است. اینکه آقای خاتمی ظاهر و رفتار برازنده‌ای دارد و در محافل فرهنگی شرکت می‌کند و لفظ قلم حرف می‌زند، به جای خود و قطعا عده‌ای هم از این رفتار خوششان می‌آید، اما مناسبات قدرت...
قدرت فقط زور نیست، قدرت معنویت و تفکر هم هست.
این نوع معنویتی که شما می‌گویید، آقای خاتمی 8سال در فضای روابط ما با جهان پراکند، ولی هر روز به حمله نظامی تهدید می‌شدیم.
توجه داشته باشید که چه خرابکاری‌هایی در کار آقای خاتمی کردند. اگر با خاتمی همراهی می‌کردند، خیلی کارها انجام می‌شد.
حرف من به طور مشخص این است، آنچه که در تغییر سیاست زورمندان دنیا از جمله آمریکا و انگلیس تاثیر دارد، لزوما لبخند ملیح و شرکت در مجامع فرهنگی- بین‌المللی نیست. این هم در جای خود می‌تواند مفید و موثر باشد. اما
مقاومت، ایستادگی و پایداری بر حرف درست ماست که آنها را به مواضع فعلی کشانده و این شیوه در زمان آقای احمدی‌نژاد اتفاق افتاد.
من با حرف شما موافقم، ولی همه چیز به جای خودش. هم زور به جای خودش، هم لبخند به جای خودش. ولی وقتی آقای احمدی‌نژاد دائما از حضرت حجت (عج) حرف می‌زند، مسخره جهانیان می‌شود، این را چه می‌گویید؟
یعنی چه؟ مساله موعود، در همه ادیان و فرهنگ‌ها وجود دارد.
نه به این صورت که انگار ایشان دیشب با حضرت حجت (عج) ملاقات کرده است! شما نمی‌دانید در اروپا چقدر باید با اینها بحث کنیم. خود علمای ایران می‌گویند ایشان در مصرف کردن این مفهوم افراط کرده است. بنده خودم هفت پشتم آخوند است! هیچ وقت حضرت حجت (عج) به این شکل در امور سیاسی و اجتماعی مطرح نمی‌شد! یک جا، دو جا بگوید، نه اینکه متصل حضرت حجت (عج) را مصرف می‌کند.
موجی که در این باره علیه احمدی‌نژاد، در سطح ایران و جهان به راه افتاده، بی‌تردید سیاسی است، چون آقای بوش، بزرگ‌ترین و پرهزینه‌ترین جنگ‌ها را تحت عنوان تمایلات دینی راه انداخته است. کسی او را مسخره نمی‌کند، ولی آقای احمدی‌نژاد را مسخره می‌کنند که درباره امام زمان(عج) صحبت کرده است.
من به معتقدان سرسخت مسلمان ایرانی برخورده‌ام که از این نحوه عملکرد آقای احمدی‌نژاد متاثرند و می‌گویند، ایشان در این کار افراط کرده است. اعتقاد به حضرت حجت (عج) جنبه عرفانی داشت! نه مثل چیزی که دیروز دیده‌اید، امروز هم می‌بینید و فردا هم خواهید دید.
قصد پاسخگويي به شمار را ندارم هرچند حرف بسيار است و مي‌گذرم، اما سوال اینجاست که این موج، یک حرکت سیاسی است، چون کسی به بوش که مدام دم از الهامات غیبی می‌زند و به استناد خدا و پیغمبر جنگ راه انداخته،کاری ندارد.
کی گفته که کسی علیه او حرف نمی‌زند؟ خیلی هم می‌زنند. به‌خدا قسم شما همان تفکر دایی‌جان ناپلئونی را دارید و همه دنیا را ناشی از تفکر خودتان می‌دانید! و برای هیچ‌کس و هیچ ملتی هم ارزش و احترام قائل نیستید! هرکاری که خودتان بکنید، کار اول دنیاست و همه کارهایتان هم درست است!
انصافا الان ادبیات من خشونت‌طلبانه است یا نسبت‌هایی که شما به من می‌دهید؟
چه نسبتی به شما می‌دهم؟ شما دائما برمی‌گردید به طرف آمریکا. آمریکا که هم وزن شما نیست!
ولی دارد وزن کم می‌کند.
وزن کم کند، ولی این نباید برای شما یک obsessionشود. آمریکا مسیر خودش را می‌رود و ضرر خودش را هم می‌دهد. قدرتش هم کم می‌شود و بقیه می‌آیند و جای آن را می‌گیرند و باید با بقیه همراهی کرد. یکه و تنها نمی‌شود زندگی کرد. حرف من این است. ایران هنوز یاد نگرفته با کشورهای همجوار و مسلمان، همراهی کند. همین!
ایران همان کاری را که با کشورهای شمالی خود کرده، باید در درجه اول با کشورهای مسلمان بکند. من با نهایت عشقی که به ایران دارم و می‌خواهم که ایران در منطقه نقش اول را بازی کند و می‌تواند، ولی باید با منطق این کار را بکند، نه اینکه مرغ، یک پا دارد و هرچه ما می‌گوییم همان است. باید با بقیه همراهی کند. بنده اهل هیچ‌گونه درگیری و تهاجم نیستم و اهل ملایمت هستم. حرف من این است که باید با کشورهای مسلمان نزدیک‌تر باشیم. به‌هرحال ممنونم که این تولرانس و حسن ظن را به خرج دادید و با کسی که با نظر شما موافق نیست، مصاحبه کردید. امیدوارم روزنامه‌تان هم موفق باشد و بتواند زود جایش را باز کند.