۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۲:۱۲

امروز در دیروز

۱۱ آبان ۱۳۳۱؛ اولین بمب هیدروژنی

ایالات متحده آمریکا در اولین آزمایش مربوط به ابزارهای گرما-هسته‌ای، یک بمب هیدروژنی را که «مایک» نامیده می‌شد منفجر کرد. این انفجار درنقطه‌ای در اقیانوس آرام درغرب هاوایی انجام گرفت. انفجاربمب به شکل ابر کروی بزرگی به شعاع ۳ مایل و به رنگ سفید درخشان دیده شد. در اثر این انفجار، آزمایشگاه محل انجام این آزمایش کاملا نابود شد و حفره‌ای به شعاع حدود ۲ کیلومتر و عمق ۵۰ متر در کف اقیانوس،جایی که قبلا محل قرار گرفتن جزیره بود، ایجاد شد.۸۰ میلیون تن خاک در اثر این انفجار در هوا پراکنده شد. قدرت این انفجار هزاران برابر بیشتر از بمبی بود که هیروشیما را ویران کرد و انفجار از مجموع تمام انفجارهای انجام شده در طول جنگ جهانی دوم مخرب‌تر بود. ابر قارچی شکل ناشی از انفجار این بمب در عرض ۵ دقیقه به ارتفاع ۴۱ متری جو، بالای استراتسفر رسید و تقریبا بلافاصله تا شعاع ۲۰۰۰ کیلومتری پخش شد.

 

۱۳ آبان ۱۱۲۸؛ تولد دانیل رادرفورد

دانیل رادرفورد، شیمیدانی اسکاتلندی است که بخش نسوختنی هوا (که امروز نیتروژن می‌نامیم)‌ را کشف کرد. آزمایشی که او انجام داد چنین بود: موشی را در یک محفظه‌ با حجم مشخصی از هوا آنقدر نگه‌داشت تا بمیرد. پس از آن یک شمع و مقداری فسفر را تا جایی که می‌سوختند زیر محفظه سوزاند. او می‌دانست که حالا زیر محفظه گاز دی‌اکسید کربن است. با عبور دادن هوای زیر محفظه از یک ماده قلیایی قوی، دی‌اکسید کربن در قلیا حل شد. در نهایت گازی باقی ماند که نه می‌سوخت و نه می‌شد آن را تنفس کرد. رادرفورد این گاز را به تبعیت از نظریه‌‌ای که می‌گفت ماده اصلی عالم آتش است، «هوای آتشناک» نامید. بعدها لاوازیه،شیمیدان فرانسوی، این آزمایش را به شکل درست‌تری تعبیر کرد. رادرفورد طراح اولین دماسنج کمینه - ‌بیشینه نیز هست.

 

۱۳ آبان ۱۳۳۶؛ پرتاب اسپاتنیک ۲

اسپاتنیک ۲، اولین فضاپیمایی بود که یک موجود زنده، یک سگ سیبریایی به نام بارکر، را با خود به فضا برد. البته هدف این برنامه زنده نگه داشتن این موجود نبود و سگ بیچاره وقتی در مدار قرار گرفت مرد. اما تا زمانی که او زنده بود اطلاعات زیست‌شناختی این آزمایش که برای اولین بار به دست آمده بودند،‌ به زمین مخابره می‌شد. این اطلاعات به دانشمندان نشان داد سگ چگونه خود را با شرایط فضایی وفق داده که برای برنامه‌ریزی سفر انسان‌ها به فضا به کار آمدند. ماهواره ۵۰۸ کیلوگرمی، ۱۶۲ روز در مدار باقی ماند و بارکر در روسیه تبدیل به یک قهرمان شد. اولین انسانی که به فضا سفر کرد، یوری گاگارین بود که چهار سال بعد در ۱۳۴۰ یک فضاپیما را هدایت کرد.

 

۱۴ آبان ۱۲۴۸؛ ‌انتشار اولین شماره نیچر

اولین شماره این مجله‌ که امروز جزو معتبرترین و پرخواننده‌ترین مجلات علمی دنیاست به سردبیری یک اخترشناس به نام نورمن لاکی‌یر منتشر شد. اولین شماره مجله مقالاتی داشت با موضوعات اخترشناسی، گیاهان، حشرات، آموزش علوم در مدارس و دیرینه‌شناسی. آگهی فوت توماس گراهام و اطلاعیه چند گردهمایی هم در آن چاپ شده بودند. انتشار این مجله همچنان ادامه یافت و امروز نیز مقالاتی در زمینه‌های مختلف علمی چاپ می‌کند.

 

۱۴ آبان ۱۲۲۴؛ کشف دیامغناطیس

فارادی در حین کار در آزمایشگاه خود، تکه‌ای از یک شیشه ضخیم را میان
2‌قطب یک آهن‌ربای الکتریکی آویزان کرده بود. بعد از مدتی متوجه شد که شیشه در راستای خطوط نیروی مغناطیسی می‌ایستد. او مواد زیاد دیگری را در این وضعیت قرار داد و باز همان نتیجه را گرفت. او این پدیده را دیامغناطیس نامید. این نتایج نشان دادند که مغناطیس خاصیت ذاتی مواد است. فارادی با استفاده از این نتایج نظریه میدان الکترومغناطیس را گسترش داد. این نظریه در واقع جد بزرگ نظریه الکترومغناطیس امروزی است که ترکیب بندی و فرم ریاضیاتی آن حاصل کار تامسون و جیمز کلرک مکسول است.

 

۱۷ آبان ۱۲۴۶؛ تولد مادام کوری

ماری مارجا اسکلودوسکا کوری، فیزیکدان و شیمیدان اهل لهستان بود که در فرانسه کار و زندگی می‌کرد. در سال ۱۲۷۷ نتایج تحقیقات او روی اورانیوم معدنی منجر به کشف 2 عنصر تازه شد. او ابتدا پلونیم (که به افتخار کشورش به این نام نامیده بود) و چند ماه بعد رادیم را استخراج کرد. واحد اندازه‌گیری کوری که نشان دهنده تعداد رادون‌ها در تعادل رادیواکتیوی است برای بزرگداشت او چنین نامیده شده است. ماری کوری به همراه همسرش، پی‌یر کوری و هانری بکرل در ۱۲۸۲ جایزه نوبل فیزیک را دریافت کردند. او بعد از آن در ۱۲۹۰ جایزه نوبل شیمی گرفت و تنها کسی بود که تا آن زمان 2 نوبل دریافت کرده بود. افراد خانواده او در 2 نسل، پنج بار نوبل گرفتند. ماری کوری در اثر تشعشعات رادیو اکتیو مرد. در آن زمان کسی نمی‌دانست که باید در مقابل این اشعه از خود محافظت کند.

ارسال نظر
captcha
پربیننده