
ابوالفضل قناعتی*: موضوع شهراسلامی موضوع حساس و در عین حال سادهای است که باید بیش از این مورد توجه قرار گیرد. در حال حاضر و در شهر تهران بین وضعیت فعلی شهر تا شهر اسلامی مطلوب فاصله وجود دارد و باید با تلاش تکتک شهروندان این فاصله به حداقل برسد. ناگفته پیداست که در موضوع شهر اسلامی علاوه بر مسؤولیت مدیران شهری و تصمیمگیرندگان موضوعات عمرانی و ساخت و ساز شهری وظیفه اصلی به عهده مردم و ساکنان شهرهاست. چراکه مهمترین نکته در دستیابی به شهر اسلامی بحث فرهنگ و فرهنگسازی است. باید در جامعه براساس دین و آیین مکتب اسلامی فرهنگسازی صورت گیرد تا حرکت همه ما به سمت شهر اسلامی باشد.
بنابراین این موضوع باید در ابتدا بین تمام آحاد مردم نهادینه شود و همه ما باید به این باور برسیم که فرهنگ غنی اسلام در تمام حوزهها اصول و چارچوب مدونی را تبیین کرده و این باور را به بند بند زندگی فردی و اجتماعی خود تسری دهیم. اگر فرد فرد جامعه ما بر این مدار حرکت کند و تمام شئونات زندگی خود را در قالب چارچوب دین برنامهریزی کند خود به خود به سمت شهر اسلامی حرکت خواهیم کرد و نمود چنین باوری به طور حتم شهری اسلامی خواهد بود. اعتقاد و توجه به حرکت در قالب زندگی دینی میتواند حتی ساختار فیزیکی ساختمانها و معماری شهری ما را تحتتاثیر قرار دهد. اگر ما به مبانی اعتقادی و فرهنگیمان توجه داشته باشیم خانه خود را طوری طراحی میکنیم که بر این اصول استوار باشد. در حال حاضر بیشتر آپارتمانهای ما طوری طراحی شده که آشپزخانه به سالن و پذیرایی مرتبط است و به اصطلاح اپن طراحی شده است. این وضعیت را همگی ما هنگام میهمان داشتن تجربه کردهایم که خانمها در آشپزخانه راحت نیستند چرا که هنگام طبخ غذا هم باید چادر به سر داشته باشند و این نوع معماری برای خانوادههای معتقد دردسرساز میشود. این مثال به خوبی تضاد بین معماری غربی و معماری مطلوب ایرانی- اسلامی را روشن میکند. لازم است برای رفع بنیادین اینگونه تضادها همگی ما رفتارها و تصمیمگیریهایمان را بر پایه اعتقادات دینی انجام دهیم که اگر چنین اتفاقی بیفتد خواه ناخواه جلوه تمام حرکات ما اسلامی خواهد بود و در نگاه کلی به شهری که همه شهروندان آن مقید به رعایت اصول اسلامی هستند شهر اسلامی به نظر میآید. فراموش نکنیم معمار شهر اسلامی همه شهروندان و ساکنان شهر هستند.
*عضو شورای شهر تهران