
وحید اسلامزاده: آب یکی از ارکان اصلی حیات بشری است بهطوری که حیات بدون آن برای موجوات زنده بههیچوجه قابل تصور نیست. خشکسالی به دورهای از زمان اطلاق میشود که عرضه رطوبت در آن زمان در سطح مشخص کمتر از حد انتظار شرایط معمول آب و هوایی باشد. ایران تنها کشوری نیست که در سالهای گذشته با بحران آب درگیر است بلکه جهان در حال تجربه بحران آب است. مشخص نیست چرا دولتها به نظرات کارشناسان توجهای نمیکنند یا دولت خود را در این زمینه صاحبنظر میداند که باز جای پرسش دارد که چرا برنامهای برای مدیریت بحران آب در کشور ندارد. اگر هم صاحبنظر نمیداند چرا به حرفها و برنامهها و توصیههای کارشناسان توجهای نمیکند. این حرف را پدر کویرشناسی ایران، پرویز کردوانی نیز تایید میکند: «تهران دیگر آب ندارد و این موضوع مهم را ۳۰ سال پیش در گفتوگوهای رسانهای پیشبینی کرده بودم اما مورد توجه لازم قرار نگرفت. وضعیت آب در کشور بحرانی است و بدترین نقطه آن هم تهران است زیرا دیگر آبی در تهران باقینمانده است و بسیاری از نقاط تهران هم آب زیرزمینی ندارد.» بهراستی این غفلت 30 ساله را چه کسی باید پاسخ دهد؟ آیا این حق مردم نیست که از دولتهای پیشین تا دولت امروز بپرسند چرا هیچ اقدامی برای حل این بحران نکردهاید؟ آیا تنها صرف هشداردادن مدیران، رفع تکلیف شده و مشکل بحران آبی کشور حل گشته است؟ مدیران هشدار دهند، اما چرا نظارتی برای بهینهشدن الگوی مصرف آب در کشور ندارند؟
تعجب در این است که با وجود بیآبی در تهران اما ساخت و ساز هم فراوان است. اگر نهادها و سازمانها و وزارتخانههای دولتی الگوی مصرفشان را بهینه کنند و اینکه دولت هشدار را از درون خود شروع کند آیا به نتیجه بهتر و مفیدتری نمیرسیم؟ کدام نهاد یا سازمان یا وزارتخانه دولتی است که خود در مصرف آب صرفهجویی کند که مردم عادی آنها را الگو قرار داده و الگوی مصرف آبشان را بهینه کنند. «10 سال پیدرپی خشکسالی داشتیم و میزان بارشهای ما به 75 درصد بارشهای نرمال کاهش پیدا کرد که نشاندهنده تغییر اقلیمی است که از شمال آفریقا آغاز شده است.» این سخن را سرپرست فعلی امور آب و آبفای وزارت نیرو گفته است. رئیس سابق سازمان حفاظت محیطزیست چندی پیش به نکات مهمی درباره این موضوع اشاره کرد: «7 شهر میلیونی فعلی از نظر جمعیت در سال 1400 به 19 شهر افزایش خواهد یافت. همچنین میزان فاضلاب تولیدی شهرها و روستاها بالغ بر پنج میلیارد مترمکعب خواهد کرد. با توجه به این آمار، ضروری است که بهرهوری در حوزه پساب افزایش یابد و افزایش ارزش افزوده را برای هر واحد آب در دستور کار قرار دهیم؛ همچنین در اجرای طرحهای ذخیرهسازی همزمانی و هماهنگی داشته باشیم. باید سطوح کشاورزی اصلاح، تجهیز و یکپارچهسازی شود، همچنین مدیریت مصرف آب کشاورزی باید در اولویت قرار گیرد.» محمدیزاده با تاکید بر لزوم اولویتبخشی به روشهای اعمال مدیریت آب و تعیین الگوی درست مصرف اظهار داشت: لازم است در حوزههای مرزی و مشترک آب، مهار و کنترل لازم صورت گیرد. با توجه به اینهمه گزارش، آمار و همچنین نظرات کارشناسان که عمق بحران را به روشنی برای همگان نشان میدهد، جا دارد بپرسیم دولت محترم یازدهم چه برنامه مدون و قابل قبولی برای از بین بردن مشکلات و بحران کمآبی دارد؟