از سرفصل‌های مهم وظایف و مسؤولیت‌های رهبری نظام اسلامی، تعیین سیاست‌های کلان نظام و صیانت از جهت‌گیری‌های اصولی انقلاب و جلوگیری از تحریف آنهاست. نگاهی به رهنمودهای راهبردی حضرت امام خمینی (ره) گویای این واقعیت است که بنیانگذار کبیر انقلاب اسلامی با دقت نظر و اهمیت بر بازخوانی تاریخ صدر اسلام و سیره و سنت اهل بیت عصمت و طهارت (ع)، فضای سیاسی و اجتماعی کشور را در چارچوب مانیفست انقلابی– اسلامی خود پیش برده است. آن‌حضرت در شرایط اسفبار سیاسى- اجتماعى رژیم منحوس پهلوی با آگاه‌سازی علما، روحانیون، بازاریان، دانشجویان و اقشار مختلف مردم با بیان خدمات و مبارزات ائمه معصومین (ع) و تاریخ روحانیت شیعه (قیام امیرالمؤمنین (ع) در مقابل معاویه و فتنه‌های تاریخی، قیام عاشورا، صلح امام حسن (ع) و صبر حضرت زینب (س) و بصیرت حضرت فاطمه (س) و...) در بصیرت‌بخشی در لایه‌های مختلف اجتماعی، مسیر جریان اسلامی را مشخص کردند و سرانجام با رهبری عالمانه خویش، انقلاب اسلامی ایران را به پیروزی عظیم رساندند. بی‌شک عمق مطالعه و تاکید حضرت امام خمینی (ره) بر گزاره‌های تاریخی، یکی از مولفه‌های مهم علم و تدبیر ایشان در پیروزی انقلاب اسلامی بوده است، چه آنکه پرواضح است این بعد از سیره امام راحل برگرفته از آموزه‌های صریح قرآنی و سیره علوی و نبوی است. قرآن به طور صریح و قاطع تاریخ را به عنوان یک منبع شناخت براى مطالعه معرفی می‌کند که می‌توان در این زمینه به آیاتی چون «قل سیروا فى الارض»(بروید در زمین گردش کنید) «افلم یسیروا فى الارض» (چرا اینها در زمین گردش نمىکنند؟) و شرح و تفسیر علما و مراجع محترم رجوع کرد. شهید مطهری (ره) تفسیر این آیات را در این جمله معنی می‌کنند که «بروید آثار تاریخى را مطالعه کنید و بعد ببینید زندگى و جامعه بشر چه تحولات تاریخى پیدا کرده است.» شهید مطهری اضافه می‌کنند که حضرت على (ع) در وصیتى که در نهج‌البلاغه به امام حسن (ع) مىکنند، دستور مىدهند: پسرم! احوال امم و ملل و تواریخ را به دقت مطالعه کن و از آنها درس بیاموز! آن‌حضرت می‌فرمایند: «پسرم! اگرچه عمر محدودى دارم و با امت‌هاى گذشته نبودهام که از نزدیک وضع و حال آنها را مطالعه کرده باشم اما در آثارشان سیر و در اخبارشان فکر کردم تا آنجا که مانند یکى از خود آنها شدم، آنچنان شدهام که گویى با همه آن جوامع از نزدیک زندگى کردهام... چون اگر کسى در جامعهاى با مردمى زندگى کند فقط از احوال همان مردم آگاه مىشود ولى من مثل آدمى هستم که از اول دنیا تا آخر دنیا با همه جامعهها بوده و با همه آنها زندگى کرده است؛ پس تاریخ را مطالعه کن، در اخبار ملت‌ها و در تحولاتى که براى جامعهها پیش آمده فکر کن تا مانند چشمى باشى که از اول دنیا تا آخر دنیا را مطالعه و مشاهده کرده است». (مجموعه آثار شهید مطهرى، ج13، ص 384).
نمونه‌هایی از اهمیت مشابهت‌سازی‌های تاریخی در سیره امام راحل در زیر می‌آید:
- «حضرت امیر 3 جنگی؛ جنگ حضرت على (ع) با طلحه و زبیر (جنگ جَمَل)، جنگ با معاویه (جنگ صفین) و جنگ با خوارج (جنگ نهروان) را که کرده است با اصحاب پیغمبر، با نزدیکان پیغمبر، با مقدس‌هاى حقه‌باز کرده است و این براى مصلحت اسلام بوده است» (صحیفه امام، ج19، ص 214).
- «الآن عصر عاشوراست... گاهى که وقایع روز عاشورا را از نظر مىگذرانم، این سوال برایم پیش مىآید که اگر بنى‌امیه و دستگاه یزید بن معاویه تنها با حسین سر جنگ داشتند، آن رفتار وحشیانه و خلاف انسانى چه بود که در روز عاشورا با زن‌هاى بىپناه و اطفال بی‌گناه مرتکب شدند؟» (صحیفه امام، ج اول، ص 243).
- «حضرت امیرالمؤمنین- علیه‌السلام- با خلفا همکارى مىکردند، چون ظاهرا مطابق دستور دین عمل مىنمودند و تشنجى در کار نبود تا موقعى که معاویه روى کار آمد و از طریقه و روش خلفا منحرف گشته و خلافت را مبدل به سلطنت نمود. در این موقع حضرت ناچار شد قیام کند، چون نمىتوانست قیام نکند زیرا روى موازین شرع و عقل نمىتوانستند معاویه را یک روز بر مقام خلافت پایدار ببینند» (صحیفه امام، ج اول، ص 113).
- «این دانشگاه اسلامى که آقایان مىخواهند درست کنند نه اینکه خیال کنید با اسلام آشتى کردهاند، خیر، قضیه قرآنى است که سر نیزه کردند در مقابل امیرالمؤمنین- سلام الله علیه- با حربه قرآن، معاویه، امیرالمؤمنین را شکست داد» (صحیفه امام، ج اول، ص 302).
بنابراین یکی از شیوه‌های خردمندانه و عالمانه امام خمینی (ره) در گوشزد کردن به ملت ایران درباره شیطنت‌های غرب، رسواسازی و شکست رژیم منحوس پهلوی، فتنه‌جویی معاندان و مخالفان انقلاب اسلامی و انحراف خواص و... بهره‌گیری از روایت‌های تاریخ صدر اسلام بود که واگویی آن، ثمرات گرانبهایی را در هشیاری و بصیرت ملت ایران به ارمغان می‌آورد. از این رو است که مقام معظم رهبری (مدظله) با شاخص قرار دادن امام خمینی (ره)، سیره و رهنمودهای تاریخی بنیانگذار کبیر انقلاب اسلامی را ادامه راه قرار داده و آن را برای آگاه‌سازی و افزایش بصیرت عمومی (بویژه در فضای غبارآلود فتنه، ضروری تشخیص داده‌اند. به دلیل همین تدبیر و شجاعت رهبری نظام اسلامی است که سران فتنه و دشمنان خارجی آن را نشانه رفته و از مشابهت‌های تاریخی عصبانی می‌شوند و با تاکتیک فرار رو به جلو و مغالطه‌های فتنه‌جویانه، ساحت مقدس رهبری نظام دینی را مورد هجمه‌های رسانه‌ای و بیانیه‌ای! خود قرار می‌دهند چرا که بر اثر ادامه سیره امام راحل و بازخوانی‌های تاریخی، خود را در جبهه باطل تاریخ می‌بینند و از آن به سختی واهمه دارند.