بهرنگ فتوحی
: روز گذشته موج تازهای از گرد و غبار عربی وارد کشور شد که اخبار آن از استانهای خوزستان، بوشهر و لرستان میرسد. شدت ریزگردهای هوا در بوشهر، 10 برابر و در لرستان 15 برابر حد مجاز گزارش شده که میتواند در نوع خود رکورد بینظیری باشد. در این میان خبر تعطیلی بعضی از شهرهای این 2 استان به دلیل بروز مشکلات تنفسی اقدام کم اثری است که تنها نشاندهنده رفع مسؤولیت و پاک کردن صورت قضیه است چرا که در سال گذشته نیز تعطیلیهای پیاپی به خاطر گرد و غبار صدای بسیاری از صاحبان صنایع در استانهای غربی و جنوب غربی کشور را درآورد. دیروز اندکی پس از اعلام خبر هجوم ریزگردها به مرزهای غربی و جنوبی کشور، خبرگزاری برنا از قول مدیرکل حوادث و سوانح غیرمترقبه خوزستان اعلام کرد: گرد و غبار در استان خوزستان، ادارات دولتی شهرهای دزفول، اندیمشک و شوش را تعطیل کرد. رستمی با اشاره به اینکه پدیده گرد و غبار که دومین روز پیاپی خوزستان را فرا گرفت تا اواخر هفته ادامه دارد، خاطرنشان کرد: شدت ذرات گرد و غبار در شمال استان بیشتر است. پس از اعلام این خبر، محمودیراد، رئیس حفاظت محیطزیست خوزستان نیز میزان ذرات گرد و غبار در اهواز را 1250 میکروگرم در مترمکعب اعلام کرد و گفت: میزان ذرات گرد و غبار در برخی از شهرهای استان از جمله آبادان هماکنون 1400 و سوسنگرد 950 میکروگرم در متر مکعب است. کارشناسان بهداشت هم به همه شهروندان به ویژه کودکان، سالمندان، بیماران قلبی و تنفسی توصیه کردند از رفتن به فضای بازخودداری کنند.
بوشهر و داستان تکراری لغو پرواز
آلودگی چند برابر حد مجاز، لغو پروازها، مختل شدن زندگی مردم، افزایش بیماران تنفسی، گرمای نفس بُر هوا و... و واژههایی از این دست چند سالی است که از مناطق جنوب و غرب کشور به کرات شنیده میشود اما مشکل همچنان باقی است. این مشکل که دیگر تبدیل به بحران شده آسایش را از شماری از هموطنان گرفته و بسیاری از آنها را به مرز مهاجرت به شهرهای دیگر پیش برده است. سال گذشته در آلودگی هوای تهران که در امتداد آلودگی شهرهای غربی و جنوبی ایران رخ داده بود، با افزایش آلودگی هوا تعطیل و مردم به ماندن در خانه توصیه شدند اما تصور اینکه چنان آلودگی با شرجی 75 درصد و گرمایی که امروز 30 درجه است و تا 50 درجه قابل افزایش است، آمیخته شود واقعا نفس انسان را حبس میکند، تازه این را باید به اجبار برای انجام امور روزانه مانند رفتن به مدرسه، سرکار، دانشگاه و... افزود. پدیده ریزگرده یا همان گرد و خاک از ابتدای صبح سهشنبه باز استان بوشهر را در برگرفته و پیش بینی میشود تا 2 روز آینده میهمان مردم این استان باشد اما به رغم هشدار مراکز و مسؤولان بهداشتی، همچنان خبری از اعلام تعطیلی نیست. صرفنظر از دلایل وجود این پدیده که به کرات عنوان شده است اما شرایط موجود در کنار گرمای طاقتفرسا و شرجی بالا در استان بوشهر زندگی را بر مردم این استان تلختر از گذشته کرده است. در همینباره مدیرکل سازمان حفاظت محیط زیست استان بوشهر در گفتوگو با مهر گفت: آلودگی هوای امروز بوشهر 10 برابر حد مجاز است. بهروز اتابکزاده با بیان اینکه میزان گرد و خاک در حال کاهش است، افزود: میزان آلودگی هوای بوشهر اکنون 2500 میکروگرم بر متر مکعب است، این در حالی که این میزان آلودگی در ساعتهای اولیه صبح که اندازهگیری شد حدود 2800 میکروگرم بر متر مکعب بود. وی اظهار داشت: میزان آلودگی آب و هوای استان بوشهر به دلیل این پدیده در استان بوشهر بسیار نگرانکننده است که درخواست ما از مردم این است که کمتر در محلهای روباز تردد کنند. پدیده گرد و خاک بوشهر همانند دیگر ادوار که در استان بوشهر حاکم میشود موجب لغو پروازهای فرودگاه این شهر شد تا داستان همیشگی گردوخاک و لغو پروازهای بوشهر تکرار شود. در همینباره مدیرکل فرودگاههای استان بوشهر اعلام کرد: پروازهای روزسهشنبه مسیر تهران به بوشهر که قرار بود از ساعت 6 صبح انجام شود به دلیل بدی آبوهوا انجام نشد و متعاقب آن پرواز ساعت 8 صبح بوشهر- تهران نیز لغو شد. حمیدرضا سیدی با بیان اینکه با بهبود شرایط موجود امیدواریم پروازهای امروز در ساعتهای دیگر انجام شود، اظهار داشت: امروز علاوه بر پرواز بوشهر- تهران و برعکس، در مسیر مشهد - بوشهر و برعکس نیز که مقرر بوده راس ساعت 10 انجام شود هنوز پرواز نکرده است.
آسمان تاریک لرستان
این روزها کمتر روزی پیدا میشود که آسمان استان لرستان را بتوان مانند گذشته شفاف و روشن دید. شاید دیگر به جای شمارش روزهای آلوده باید روزهای پاک آسمان لرستان را شمرد. در حالی که در طول 12 ماه سال گذشته لرستان میزبان 100 روز آلوده بود امسال با وجود گذشت بیش از 70 روز از سال لرستان شاهد حدود 30 روز آلوده بوده است تا ریزگردهای عربی دیگر میهمان ناخوانده آسمان این استان نباشند. آنچه میتوان به وضوح در سطح شهر مشاهده کرد گرد و غباری است که لرستانیها را خانه نشین کرده و به سهولت میتوان تاثیرات ناشی از این گرد و غبار را بر روند زندگی مردم این استان سرسبز دید. مدیرکل محیط زیست استان لرستان درباره آلودگی روز گذشته هوای استان لرستان اظهار داشت: مطابق آخرین سنجشهای صورت گرفته میزان ذرات معلق در هوای این استان 2 هزار و 130 میکروگرم بر مترمکعب است. علی حسین بازگیر استاندارد ذرات معلق در هوا را 150 میکروگرم بر مترمکعب عنوان کرد و ادامه داد: در حال حاضر آلودگی هوای استان لرستان 7/14 برابر حد استاندارد است. مدیرکل محیط زیست استان لرستان یادآور شد: لرستان در سال جاری شاهد 30 روز پر از گرد و غبار بوده که آلودهترین روز در این استان روز هفتم فروردین ماه با آلودگی 16 برابر حد استاندارد بوده است. آری، این روزها از خرم آباد گرفته تا شهرستانهایی مانند پلدختر که در مرز استان خوزستان قرار دارد همه مردم آلودگی هوایی را تجربه میکنند که پیش از این در استان سرسبز لرستان اثری از آن نبود و این روند اینگونه اذهان را نهیب میزند که مبادا روزی این وضع که خود را در روال روزمره زندگی ما جا داده است برایمان آنقدر عادی شود که یادمان برود روزی آسمان استان لرستان هم آبی آبی بود... . اما شاید این گزارش توصیفی به اظهارنظری صریحتر نیز نیاز داشته باشد، موضوعی که در خطوط بالا و از زبان مسؤولان گفته نشد و شاید بخشی از آن را بتوان در اظهارات رئیس ستاد توسعه پایدار و محیط زیست شهرداری تهران یافت، آنجا که حیدرزاده به جنگ ایران و عراق اشاره میکند و میگوید: رژیم بعث عراق با بستن آب دجله و فرات تالاب هورالعظیم را خشک کرد و امروز بعد از 20 سال ریزگردها به سمت کشورهای همسایه به ویژه ایران در حرکتند و ذرات ناپایدار که از بستر تالاب برمیخیزند با وزش باد به ارتفاعات بالا پراکنده و باعث ایجاد آلودگی میشوند. وی با بیان اینکه سازمان محیطزیست و وزارت امور خارجه با دخالت در این مساله میتواند با بستن معاهدهای جدی کشور عراق را ملزم به حل بحران زیست محیطی ریزگردها کند، تاکید کرد: این مشکل محیطزیستی منطقهای نیازمند دیپلماسی است و ضرورت دارد تالاب هورالعظیم به عنوان یک اکوسیستم آبی دوباره به چرخه حیات برگرد. نیاز به ورود وزارت امور خارجه در پایان دادن به این مناقشه زیست محیطی در سطح منطقه موضوع تازهای نیست و از رئیس سازمان محیط زیست تا کارشناسان این حوزه بارها و بارها به آن تاکید کردهاند اما اینکه چرا این وزارتخانه در این باره عملکرد نتیجه بخشی نداشته است، سخنی است که باید منتظر ماند و دید که آیا مجلسیان و دولتیان برای حل آن اقدامی میکنند یا خیر.