۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۱۱:۳۳

هنر زندگی روی کف، هنر زل زدن به سقف

 

1- باخت هیچ‌وقت چیز خوشگلی نیست. نه چشم و ابروی قشنگی دارد، نه لب و دهان گیرایی. باخت، همه‌جا در همه‌چیز، یک اتفاق چندش‌آور گزنده است. یک اتفاق چندش‌آور و گزنده، با ظاهری حال‌به‌هم‌زن؛دماغی گنده، چشم‌هایی ریز و بی‌حالت و قیافه‌ای بی‌ریخت. آدم‌هایی که با این پدیده بی‌ریخت، سخت‌تر کنار می‌آیند؛ غریزه «رهبری» دارند؛ شور مربیگری. فرگوسن، مورینیو و کاپلو بالاتر از تمام دانسته‌های فنی‌شان، یک خصلت مهم روانی و غریزی دارند که سقف‌ کار و زندگی‌شان را بلندتر از ونگر، رایکارد و اسپالتی می‌کند: «تنفر از شکست.» این تنفر «سازنده»، به تنهایی از هیچکس مربی بزرگ و مرد تاریخی نساخته؛ اما شرط لازم است برای جنگجو شدن. فوتبال جنگ مدرن جهانی شده و جنگی شده که رئیس جمهوری ترکیه را پس از سال‌ها به ارمنستان می‌کشاند؛ اسپانیا را با جام قهرمانی اروپا، پس از سال‌ها، حداقل برای چند روز، تبدیل به «ملت» می‌کند؛ اسپانیایی که سال‌ها از درد «دولت بودن» و «ملت نبودن» زجر می‌کشید و به همگرایی در سطح توده نمی‌رسید. برای برنده شدن در این جنگ مدرن، باید از شکست متنفر باشی و دلبسته پیروزی. در فوتبال اما هیچ چیز «شرط کافی» نیست. پشت این تنفری که ظاهری خشن دارد؛ آرامش یک ذهن زیبا خوابیده است. این جمله محصول ذهن زیبای فرگوسن است: «برد و باخت برادران دوقلو هستند. اگر این را بفهمی، هضم شکست شدنی است. » این یعنی نزدیک کردن واقع‌گرایی و ایده‌آل‌گرایی؛ یعنی همزمان هم متنفر باشی، هم پذیرنده. یعنی هم زل بزنی به سقف، هم با لمس کف کنار بیایی. به اینجا می‌گویند قله؛قله‌ای که برای هرکسی دست‌یافتنی نیست. اغلب مربیان فوتبال وسط کف و سقف می‌مانند؛بین دامنه و قله. اسکولاری تنفر از شکست در خونش است اما کنار آمدن با کف را بلد نیست. به توپ‌جمع‌کن‌ها پول می‌دهد که اگر تیمش جلو افتاد، توپ را زود به بازیکنان حریف ندهند. اسکولاری یک ماکیاولیست مطلق می‌شود که برای رسیدن به سقف، آتش می‌زند به کف و از تعادل دور می‌شود. پس به قله نمی‌رسد. آرسن ونگر آرامش و پذیرندگی مطلوب را دارد؛ اگر ببازد، با کف‌نشینی کنار می‌آید اما عطشی که برای فتح لازم است، در خونش کم است. آنقدر کم که می‌توان ونگر را بیشتر به چشم یک باغبان دلسوز دید، تا یک مربی جاه‌طلب و پیروزی‌خواه. هیچکس از یک باغبان متنفر نیست. همه باغبان را دوست دارند. چرا؟ چون باغبان قدرت زیادی از خودش بروز نمی‌دهد. تنفر حول قدرت متولد می‌شود؛ از کسی متنفر می‌شوی که قدرت داشته باشد. چرا خیلی‌ها از مورینیو متنفرند؟ چرا مخالفان یونایتد، نمی‌خواهند سر به تن فرگوسن باشد؟ سوال: کسی را دیده‌اید که از ونگر و بنیتس متنفر باشد؟ اینها هم بین کف و سقف متعلقند. باغبان به کف میل دارد و سودای رسیدن به سقف، در وجودش کمرنگ است. ونگر در نقطه مقابل اسکولاری قرار می‌گیرد. روحیه خواهندگی مطلق اسکولاری، او را مرجع تنفر کسانی می‌کند که همراه پیروزی، بهبود و پیشرفت فوتبال را هم می‌خواهند؛دلسوزانی که «هنر فوتبال» برایشان هرگز نمی‌میرد. ونگر هم باغبانی می‌شود که صدای فابرگاس را درمی‌آورد: «رئیس، ببین مسن‌ترین بازیکن تو در وسط زمین، منم. چه جوری می‌توانیم با تیمی که مسن‌ترین هافبکش 21 ساله است، قهرمان انگلیس شویم؟» باغبان فقط یک «قابله» است؛قابله‌ای که محصولش را در پروسه‌ای کوتاه یا بلند مدت، به دنیا می‌آورد. یک باغبان و یک قابله محض، قدرت فتح سقفش پایین است و میل ناخودآگاه به کف دارد. از او هرگز متنفر نمی‌شوی؛ اما سخت هم عاشقش می‌شوی. عشقی که قدرتی درونش نباشد؛پوشالی و دروغ آلود است. عشق و تنفر دو طرف یک پاره‌خطند. هر دو مولود قدرتند. اگر نباشند؛یا پر از ریا هستند و دروغ یا اوج فواره‌شان زود از راه می‌رسد و خیلی زود هم خاموش می‌شوند. توانایی، بویژه برای مرد، «جذاب‌ترین» است. کسی که به سقف چشم ندارد؛ در فوتبال «مرد بزرگ» نمی‌شود. شاید در ادبیات شانس زیادی برای «بزرگ» شدن داشته باشد. شاید یک شاعر شکست‌خورده و کف‌نشین، «بزرگ‌ترین» شود؛ اما حکومت در فوتبال، با فرگوسن، مورینیو و کاپلو است؛ مردانی که حال‌شان از ناتوانی و شکست و پیروز نشدن بهم می‌خورد. مربیانی که گره کردن مشت پس از رسیدن به یک گل، برای‌شان خواستنی‌ترین لحظه زندگی است. جالب نیست؟ بهترین جمله درباره پذیرش شکست، مال کسی است که بیشترین تنفر را از باخت دارد: «برد و باخت برادران دو قلو هستند. اگر این را بفهمی، هضم شکست شدنی است».

 

2- بازی ملوان- استقلال را دیدید؟ منتظری و منیعی با هم قاطی کردند و توپ به مهاجم ملوان رسید. توپ را گل کرد و یک دقیقه بعد، منیعی و منتظری تعویض شدند. افشین قطبی هم دشمنان فرضی برای جلوگیری از قهرمانی تیمش پیدا کرده است. بازی پرسپولیس- استقلال یادتان هست؟ قلعه‌نویی و کوشکی بعد از بازی... ما هر روز روی کف زندگی می‌کنیم، حتی اگر به سقف دنیا راضی نباشیم.

ارسال نظر
captcha