شهرزاد عبدیه
یکی از مطالبات مهم پرستاران از دهه 70 تاکنون مقوله کاهش ساعت کار آنها بوده است که در این سال‌ها فراز و نشیب‌های زیادی را پشت سر گذاشته است. اگرچه لایحه کاهش ساعت کار پرستاران یکبار در دهه 70 به مجلس رفت و تصویب نشد اما با پیگیری‌های مستمر این گروه در سال 86 لایحه کاهش ساعت کار پرستاران بار دیگر تهیه شد و در سال سال جاری در قالب لایحه
دو فوریتی مطرح و تصویب شد. تصویب لایحه کاهش ساعت کار پرستاران بهانه‌ای شد تا گفت‌وگوی کوتاهی داشته باشیم با محمد شریفی مقدم، معاون پشتیبانی سازمان نظام پرستاری.
از لایحه کاهش ساعت کار پرستاران چه خبر، چرا تعداد بندهای این لایحه کاهش پیدا کرد؟
به دلیل مبهم بودن لایحه مجبور شدیم کارهای کارشناسی زیادی روی آن انجام دهیم و یک لایحه با محتوای متفاوت تحت عنوان «تعدیل ساعت کار کارکنان پرستاری» تهیه شد که در نهایت کلیات آن تحت عنوان «لایحه ارتقای بهره‌وری کارکنان نظام سلامت» و در هفت بند به تصویب رسید.
کاهش ساعت کار چقدر است و چه گروه‌هایی را
شامل می‌شود؟
ساعت کار هفتگی کارکنان بالینی بهداشت و درمان
بر اساس سه شاخص سنوات، صعوبت بخش و کار در شیفت غیر متعارف به طور متناوب 8 ساعت در هفته کاهش پیدا می‌کند که جزئیات آن در آینده اعلام خواهد شد. همچنین براساس این لایحه، ساعت کار شیفت شب 5/1 برابر محاسبه می‌شود.
منظور از کارکنان بالینی چیست؟
کارکنان بالینی مشمولان ماده 16 نظام پرستاری هستند که شامل بهیار، پرستار، کاردان اتاق عمل، کاردان بیهوشی، کاردان فوریت‌های پزشکی و همچنین پزشکان، ماماها، گروه‌های علوم آزمایشگاهی، گروه کاردان‌ها و کارشناسان رادیولوژی و هر کسی که با بیمار در تماس است، می‌شود.
با توجه به اینکه قانون سخت و زیان‌آور بودن شغل پرستاری در بخش دولتی به طور ناقص انجام می‌شود و در بخش خصوصی هم اصلا اجرا نمی‌شود، آیا براي اصلاح اين روش راهکاری اندیشیده شده است؟
بله. اگرچه80 درصد پرستاران خانم هستند اما بر اساس ماده 75 قانون وزارت کار خانم‌ها نمی‌توانند در مشاغل سخت فعالیت کنند. به همین دلیل پرستاران بخش خصوصی که مشمول قانون کار هستند جزو مشاغل سخت محسوب نمی‌شدند. در حال حاضر ممنوعیت ماده 75 قانون کار برای پرستارها برداشته شده است.
چندي پيش خبری مبنی بر نگرانی پرستاران از برچیده شدن دفاتر پرستاری روی خروجی یکی از خبرگزاری‌ها آمده بود، آیا این خبر صحت دارد؟
متاسفانه این خبر خوب منعکس نشده بود. بحث ما درباره تنزل جایگاه دفاتر پرستاری دانشگاهها بود. در گذشته مدیریت پرستاری دانشگاهها، زیر نظر معاونت درمان بود اما در حال حاضر در نمودار سازمانی دانشگاه‌های علوم پزشکی در عمل هیچ جایگاهی برای دفاتر پرستاری دیده نشده‌است. این در حالی است که ما معتقدیم دانشگاه پرستاری باید معاونت داشته باشد. دفاتر پرستاری بیشترین جوابگویی به مسؤولین و بیماران را دارند و بیشترین مسؤولیت‌ها را از آنها می‌خواهند اما کمترین اختیارات به آنها داده شده‌است.
مسؤولان در این باره چه توضیحی می‌دهند؟
آنها به برنامه چهارم و پنجم توسعه استناد می‌کنند که براساس آن دولت باید کوچک شود اما به نظر می‌رسد چون تهیه‌کننده این نمودار سازمانی، نمایندگان معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت بهداشت هستند، خودشان را بسیار بزرگ دیده‌اند و نمودار سازمانی هم نه تنها کوچک نشده بلکه بزرگ شده است.
و این تنزل جایگاه دفاتر پرستاری چه پیامدهایی به دنبال خواهد داشت؟
نگرانی عمده ما آینده کیفیت خدمات پرستاری است.
از تعرفه گذاری خدمات پرستاری چه خبر؟
قانون آن در سال گذشته تصویب شد و قراربود وزارت رفاه و وزارت بهداشت و سازمان نظام پرستاری در مدت 6 ماه آیین‌نامه آن را تدوین کنند اما در حین کار متوجه شدیم باید شرح وظایف جدیدی برای پرستاری تعریف شود که کاری زمان‌بر بود. در حال حاضر شرح وظایف تخصصی پرستارها تعریف شده و در آینده ابلاغ خواهد شد. امیدواریم بحث تعرفه‌گذاری را هم تا پایان سال جاری عملیاتی کنیم.