کاظم برآبادی:
چند روز پیش خبری روی خبرگزاری فارس قرار گرفت که حکایت از عقد قراردادی میان شرکت دخانیات و یک تولیدکننده آمریکایی سیگار داشت. پس از انتشار این خبر، موضعگیریهای رسمی و غیررسمی مسؤولان آغاز شد که به جنبههای اقتصادی، سیاسی و اجتماعی آن میپرداختند اما در میان آنها جای خالی توجه به عوارض ناشی از مصرف مواد دخانی که به صورت قانونی یا غیرقانونی وارد کشور میشوند، احساس میشد. نگاهی به آمار مصرف، تولید و واردات سیگار ظرف دهه گذشته و حتی پس از تصویب قانون جامع کنترل و مبارزه ملی با دخانیات در شهریور 1385 حکایت از آن دارد که کاهش یا کنترل مصرف سیگار در کشور انجام نپذیرفته و سیر صعودی مصرف همچنان ادامه دارد. هماکنون 15 درصد از جمعیت 15 تا 64 ساله کشور که 10 میلیون نفر را شامل میشوند، سیگار میکشند که با میانگین روزانه 15 نخ، نیاز سالانه این جمعیت، 55 میلیارد نخ سیگار است. از سوی دیگر نتایج بررسیهای وزارت کشاورزی آمریکا مشخص میکند که در سال 2005 ایران چهارمین واردکننده سیگار از آمریکا بوده و هماکنون رئیس انجمن آسم و آلرژی ایران خبر از رتبه دومی ایران در واردات سیگار از آمریکا میدهد. با این حساب میتوان به قضیه از زاویه جدیدی نیز نگاه کرد و آن تولید اندک و کیفیت پایین مواد دخانی داخلی در مقایسه با 55 میلیارد نخ مصرف کشور است. شاید مهمترین دلیل قاچاق سیگار به کشور نیز از همین بعد قابل بررسی باشد. با این همه، پس از گذشت چند روز وزارت بهداشت نیز در موضعگیری رسمی این اقدام را خلاف قوانین کشور دانسته و با آن مخالفت کرد. رئیس مرکز سلامت محیط و کار وزارت بهداشت در این باره یادآور شده است: براساس قانون انحصار تولید دخانیات در کشور، تولید دخانیات در کشور باید در انحصار دولت باشد بنابراین ورود شرکت تولیدکننده بینالمللی برای تولید سیگار در کشور حتی در صورتی که با مشارکت شرکت دخانیات باشد، خلاف قانون است. مصطفی غفاری گفت: علاوه بر آن روح حاکم بر قانون جامع کنترل دخانیات نیز که سال گذشته به تصویب مجلس رسید و اکنون ستاد کشوری اجرای آن در وزارت بهداشت تشکیل شده نیز این است که تا جایی که ممکن است مصرف دخانیات در کشور کاهش یابد و به حداقل ممکن برسد، در حالی که ورود یک تولیدکننده جدید، به معنای افزایش مصرف و بر خلاف روح و هدف قانون جامع کنترل دخانیات است.