شهرزاد عبدیه
شهریه مهدهای کودک یکی از مسائلی است که این روزها بسیاری از خانواده‌ها را با مشکل مواجه کرده و گاه شنیده می‌شود شهریه برخی از مهدهای کودک اگر بیشتر از یک ترم دانشگاه آزاد نباشد، کمتر از آن نیست. اینکه این مهدها چه خدمات خاصی ارائه می‌دهند و مراجعان آنها از چه گروه و طبقه اجتماعی و اقتصادی هستند را که فراموش کنیم، می‌رسیم به وجود نداشتن قانون اجرایی درست در این مقوله. هنوز با گذشت 8 ماه از سال، شهریه مهدهای کودک اعلام نشده است، در حالی که بر اساس آیین‌نامه اجرایی سازمان بهزیستی باید در اسفند ماه هر سال شهریه فروردین تا اسفند سال آینده تعیین و سپس به مهدهای کودک ابلاغ شود.
فاطمه دعایی، رئیس هیات مدیره کانون همیاری مهدکودک‌های کشور در این باره گفت: براساس آیین‌نامه اجرایی سازمان بهزیستی که پس از انعقاد تفاهمنامه با سازمان حمایت از مصرف‌کننده و تولیدکننده تدوین شده است، باید در اسفند ماه هر سال، شهریه مهدهای کودک برای فروردین تا اسفند ماه سال بعد آن تعیین و به مهدهای سراسر کشور ابلاغ شود ولی متاسفانه این تعیین شهریه، هرساله بویژه پس از حضور کارشناسان سازمان حمایت از مصرف‌کننده و تولیدکننده در جلسات تعیین تعرفه، با تاخیر بسیار انجام می‌شود.
وی یادآور شد: براساس قانون وزارت کار، هم‌اکنون مدیران مهدهای کودک، به عنوان کارفرما موظف به رعایت حداقل حقوق و مزایا برای کارکنان خود هستند، این در حالیست که حداقل‌های واقعی برای شهریه مهدهای کودک با توجه به هزینه، تعیین نمی‌شود.
محمد حسین جوادی، مدیر کل دفتر کودکان و نوجوانان سازمان بهزیستی کشور دراین باره گفت: روند تعیین تعرفه‌ها به این شکل بود که تعرفه‌ها هر سال نسبت به سال قبل درصدی افزایش می‌یافت، اما این درصد در برابر هزینه‌ها، واقعی نبود. وی ادامه داد: برای رفع این مشکل و براساس مصوبه ستاد بررسی و کنترل قیمت‌ها، مقرر شد، شهریه مهدهای کودک توسط کمیته تخصصی استان و با حضور نماینده سازمان بازرگانی و همچنین درجه‌بندی مهدهای کودک تعیین شود که این اقدام در استان‌ها در حال انجام است. این بی‌نظمی و بی‌قانونی موجب شده است شهریه مهدهای کودک هر سال چندبار و آن هم در رقم‌های قابل توجه افزایش پیدا کند. این در حالی است که حتی اگر شهریه مهدهای کودک به موقع یا بی‌موقع نیز تعیین و ابلاغ شود باز هم تغییری در اصل ماجرا نخواهد داشت و باز هم ما شاهد افزایش بسیار زیاد شهریه‌ها در مهدها خواهیم بود. در اصل شهریه بسیاری از مهدهای خصوصی با مبالغ تعیین شده از سوی بهزیستی متفاوت است و این مهدها بویژه بر اساس موقعیت مکانی خود میزان وجه دریافتی‌شان را تعیین می‌کنند. البته مدیران مهدهای کودک هم گلایه‌ها و دلایل خاص خود را دارند. آنها معتقدند شهریه مهدهای کودک واقعی و منطقی نیستند و دلیل اخذ شهریه‌هایی بالاتر از رقم‌های اعلامی بهزیستی را گرانی، تورم و همخوان نبودن شهریه دریافتی با دخل و خرج مهد خود عنوان می‌کنند. در حال حاضر حدود 90 درصد مهدهای کودک اجاره‌ای هستند که با توجه به افزایش نرخ مسکن و اجاره مهدها با رعایت تعرفه شهریه‌های غیرواقعی متضرر شده و مجبور به تعطیلی مهد هستند. مدیر یکی از مهدهای کودک تهران با اشاره به اینکه تامین ملک یکی از بزرگ‌ترین مشکلات مهدهاست، گفت: با توجه به این مشکل، یکی از مهم‌ترین فاکتورهایی که باید درتعیین شهریه‌ها در نظر گرفته شود موقعیت مکانی و نرخ معمول اجاره ملک در منطقه است. صادقی در ادامه افزود: تحصیلات مربیان آموزشی و نوع آموزشی که به کودکان ارائه می‌دهند یکی دیگر از فاکتورهای موثر در این زمینه است. حضور مربی تخصصی و آموزش دیده، سابقه و نوع مدیریت، بهداشت و خدمات ارائه شده باید در تعیین تعرفه‌ها در نظر
گرفته شود.
مهدها درجه‌بندی می‌شوند
به زودی مهدهای کودک کل کشور به درجه سه، دو و یک ستاره و بدون ستاره درجه‌بندی خواهند شد که به گفته مدیر کل دفتر کودکان و نوجوانان سازمان بهزیستی کشور، نیروی انسانی متخصص، آموزش، تجهیزات، فضای فیزیکی، بهداشت و غیره در اعطای این درجه‌ها موثر هستند. او در ادامه گفت: چارچوب تعریف شده در این زمینه به استان‌ها ارائه شده است اما اجرای این طرح و تعیین شهریه مهدهای استان تهران به مراتب مشکل‌تر است. وی یادآور شد: با درجه‌بندی مهدها، تعرفه‌ها براساس قیمت تعیین شده محاسبه می‌شود. این در حالی است که به گفته رئیس هیات مدیره کانون همیاری مهدهای کودک سراسر کشور، موارد مورد توجه در دستورالعمل درجه‌بندی مهدها غیرکارشناسانه و غیرهدفمند است و موجب سلب آرامش مدیرهای مهدهای کودک و اعتماد خانواده‌ها می‌شود.
دعایی در ادامه افزود: یکی از اولویت‌های لحاظ شده، تعداد توالت‌هاست. این در حالی است که بنا به شرایط فیزیکی ساختمان‌های امروزی، این امر در بسیاری از مهدهای کودک امکان‌پذیر نیست. وی با بیان اینکه در این دستورالعمل بدیهیاتی مانند بیمه کردن کارکنان و دارا بودن مدرک کارشناسی مربیان ذکر شده که در اکثریت موارد رعایت می‌شود، بیان کرد: آنچه همواره بر اساس دستورالعمل رعایت نمی‌شود، نرخ شهریه است. رئیس هیات مدیره کانون همیاری مهدهای کودک سراسر کشور، شعاع فاصله از پمپ بنزین، تعمیرگاه، مراکز نظامی و ... را از دیگر آیتم‌های درجه‌بندی و ستاره‌دار شدن مهدهای کودک بیان کرد و گفت: چرا روزی که مدیران درصدد راه‌اندازی مهدکودک بودند این موارد را اعلام نکردند و کارشناسان بدون در نظر گرفتن آنها مجوز مهد صادر کردند؟ در زمان اعتراض هم به ما می‌گویند، حرف نزنید و تنها اجرا کنید.