پیاز یکی از قدیمیترین سبزیها در دنیاست و براساس برخی اسناد و شواهد، غذای اصلی کارگرانی بوده که در ساختن اهرام مصر فعالیت میکردهاند. مصریها از پیاز به عنوان پول هم استفاده میکردند و آن را به منزله هدیهای روی گور شاهان میگذاشتند. پیاز به رنگ زرد، سفید و قرمز دیده میشود. پیاز سفید نسبت به پیاز زرد شیرینتر است و طعم ملایمتری دارد. در انتخاب پیاز دقت کنید که شکل خوب و تمیزی داشته باشد و هیچگونه شیار یا شکافی روی آن نباشد. جوانهزدن، مرطوببودن و لکهدار شدن پیاز نشانه فساد آن است. مدت زمان نگهداری پیاز بستگی به نوع آن دارد. پیازهایی که بوی خیلی تندی دارند مثل پیاز زرد، مدت بیشتری قابل نگهداری هستند. نکته جالب توجه این است که همه انواع پیاز را باید از سیبزمینی جدا کرد زیرا سیبزمینی با جذب رطوبت و گاز اتیلین موجب فساد پیاز میشود. پیاز خرد شده را میتوان در کیسه پلاستیک یا ظرف دردار نگهداری کرد، در غیر این صورت پیازها اکسیده میشوند و مواد غذایی خود را از دست میدهند. توجه داشته باشید برای این کار از ظروف فلزی استفاده نکنید زیرا پیاز موجب تغییر رنگ این ظرفها میشود. پیاز، چشم و بینی را تحریک میکند و موجب اشک ریختن میشود. علت اشک ریختن هنگام خرد کردن پیاز این است که سلولهای آن شکسته و آنزیمهای موسوم به «آلیانسس» آزاد میشوند.
در ترکیبات این آنزیم، گازی وجود دارد که از ترکیبات سولفور است و وقتی به چشم میرسد، اعصاب انتهایی آن را تحریک کرده و خیس و اشکآلود میکند. شستن صورت با آب، همچنین شستن پیاز با آب از رسیدن این گاز به چشم جلوگیری میکند. عدهای هم پیاز را در ظرف آب خرد میکنند تا مانع تحریک چشم شود. اگر از کاردهای تیز برای خرد کردن پیاز استفاده کنید، به سلولهای پیاز آسیب کمتری میرسد و گاز محرک آن کمتر آزاد میشود. شاید کارآمدترین روش این باشد که پیاز را چند دقیقهای در یخچال قرار دهید. هنگامی که پیاز سرد میشود ترکیبات شیمیایی آن دیرتر اثر میکند. پیاز به علت داشتن فسفر، کارهای فکری را آسان میکند. مصرف این گیاه به بیماران قلبی هم توصیه میشود زیرا نهتنها چربی و کلسترول خون را کاهش میدهد و از انعقاد خون در رگها جلوگیری میکند، بلکه میزان کلسترول مفید خون را افزایش میدهد. افرادی که دچار بیخوابی هستند، میتوانند با مصرف پیاز خواب بهتری داشته باشند. پیاز پخته، انسداد روده و کم شدن ادرار را شفا میدهد، به همین دلیل مصرف آن پس از عمل جراحی در صورت تایید پزشک، به عنوان ادرارآوری خوب توصیه میشود.
به طور کلی پیاز برای مجموعهای از بیماریها از سرماخوردگی گرفته تا بیماریهای قلبی، عروقی، دیابت و انواع سرطانها مفید است و حاوی ترکیبات شیمیاییضدالتهاب، ضدکلسترول، ضدسرطان و آنتیاکسیدان است. استفاده از پیاز، 84 درصد خطر ابتلا به سرطان دهان و گلو،
88 درصد سرطان مری، 56 درصد سرطان روده،
73 درصد سرطان تخمدان و 38 درصد سرطان کلیه را کاهش میدهد، همچنین به کاهش مقدار مواد سرطانزایی که از پخت غذا با دمای بالا به وجود میآیند، کمک میکند. با وجود همه این خواص، بسیاری از افراد از خوردن پیاز به این علت که نفس آنها را بدبو میکند، پرهیز میکنند اما کافی است پس از خوردن پیاز خام چند دانه باقالی خام را مدتی بجوید یا یک تکه نان سوخته میل کنید. اما کاربردیتر از همه این پیشنهادها، خوردن یک عدد گردو است. گردو میتواند بوی بد دهان بعد از پیاز خوردن را رفع کند. شما هم امتحان کنید. با این وجود، مصرف زیاد پیاز هم موجب تشنگی، استفراغ و تیرگی چهره و حتی فراموشی میشود.
سوپ پیاز
مواد لازم:
کره: 2 قطعه، پیاز: 3 عدد، آرد:100 گرم، آب:
3 پیمانه، نمک و فلفل و زردچوبه: یک قاشق، لیموترش: 2 عدد، شکر : 2 قاشق، نعناع خشک: یک قاشق، دارچین: نصف قاشق، تخم مرغ: 2 عدد، سبزیجات تازه برای تزئین (پیازچه، جعفری، نعناع، ریحان و گشنیز)
طرز تهیه:
کره را درون ظرفی بریزید و روی گاز قرار دهید تا آب شود و پیاز را تا وقتی طلایی شود در آن سرخ کنید. آرد را به پیازها اضافه کرده، کمی شکر بزنید و بگذارید چند ثانیهای بجوشد. سپس مقداری آب اضافه کرده و
نیم ساعت با حرارت متوسط روی شعله بگذارید. آبلیمو، شکر و پس از 10 دقیقه دارچین و نعناع را درون سوپ بریزید. سوپ شما تقریبا آماده است. آن را از روی اجاق بردارید و تخممرغها را به سوپ اضافه کنید. این سوپ به همراه نان و سبزیجات تازه تزئین میشود.