امید صبوری:
خوب و بد اکران فیلمهای خارجی در سالنهای محدود سینما در ایران، دیرزمانی است که محل مباحثه اهالی سینمای ایران بوده و چند صباحی است که رنگ و لعاب این بحث و نظرها باردیگر صورتی جدیتر به خود گرفته است. چه اینکه اگرچه مرور کارنامه سینمای ایران در سال گذشته، اکران تنها 5 فیلم خارجی آن هم در مقیاسی بسیار محدود را نشان میدهد (که با احتساب اکران 58 فیلم آن هم در تعداد متوسط 15 تا 20 سالن، نشان از اختصاص کمتر از يك درصد ظرفیت اکران به فیلمهای خارجی دارد) اما تیم تازهنفس مدیران سینمایی عزمی جزم برای احیای این بخش مغفولمانده در برنامههای اکران دارند و اعلام کردهاند 15 درصد اکران سینماها به فیلمهای روز دنیا اختصاص خواهد یافت. در همین راستا، علیرضا سجادپور در جایگاه رئیس شورای ارزشیابی و نظارت بر سینمای حرفهای، در گفتوگو با ایرنا گفته است: در همان ابتدای حضورم در شورای ارزشیابی و نظارت بر آثار سینمایی موضوع اکران آثار سینمایی مطلوب را مطرح کردم. وی افزود: یکی از برنامههایی که در دست تدوین داریم اکران فیلمهای خارجی در سینماهای سراسر کشور است. سجادپور خاطرنشان کرد: این اقدام سبب میشود تا علاقهمندان به این نوع آثار سینمایی از این فیلمها لذت ببرند و در عین حال رقابتی نزدیک بین فیلمهای ایرانی و خارجی شکل گیرد. وی یادآور شد: امروز سهم اکران فیلمهای خارجی در کشور ما صفر است و تصور من بر این است که درصدی از اکران سالنهای سینمایی ما در سال باید به آثار روز سینمای جهان اختصاص یابد. وی تصریح کرد: نمایش فیلمهای مطرح دنیا درسینماهای کشور، سبب رونق سینمای ایران و حتی بازگشت عدهای از مخاطبان میشود که در سالهای اخیر سینمای ایران را ترک کردهاند.
لزوم افزایش سالن
این اظهارات سجادپور البته در حالی رسانهای شد که چندی است سینماگران پیرامون لوازم و الزامات بهرهگیری صحیح از پتانسیل اکران فیلمهای خارجی به بحثونظر پرداختهاند؛ چه آنها که مصرانه بر این باورند که «مخاطب ایرانی تشنه دیدن فیلم خارجی در سینماها نیست» و چه آنها که بر این باورند که «برای نجات سینمای ایران فیلم خارجی اکران شود». این تفاوت دیدگاه در میان خانواده سینما موجود است و از همین منظر جدیتر شدن اجرای طرح اکران فیلمهای خارجی دقت نظر و تبادل دیدگاه مسؤولان سینمایی و صنفهای مختلف سینمایی را میطلبد. در همین راستا غلامرضا موسوی، تهیهکننده سینمای ایران معتقد است: مردم کمتر به دیدن فیلمهای خارجی در سینماها میروند. این موضوع به این سادگیها نیز قابل حل نیست. وی افزود: مشکل اصلی سینمای ایران کمبود سالنهای نمایش است. در برخی شهرستانها سالنهای نمایش نداریم یا تعداد محدودی سالن دارند. با توجه به این مشکلی که در سینمای ایران وجود دارد، حتی فیلمهای ایرانی پشت درهای اکران میمانند. بنابراین اولویت باید با فیلمهای ایرانی باشد، چراغی که به خانه رواست به مسجد حرام است.
حمایت از حق مصرفکننده داخلی
اما در برابر این دیدگاه هستند صاحبنظرانی که از دیدگاه اقتصادی بر لزوم اجرای این طرح تاکید دارند. یک کارشناس حوزه توزیع و نمایش که معتقد به «کاهش 50 میلیونی مخاطب در فاصله سالهای 70 تا 87» است، میگوید: سینمای ایران در حوزه اکران سینمایی مدتهاست که با خود مسابقه میدهد و در این میدان براساس آمار و ارقام مردمان
ایران زمین هر 5 سال به دیدن این مسابقه میآیند. امیرحسین علمالهدی تاکید دارد: در ژاپن با جمعیت 128 میلیون نفر، جمعیت سینمارو 170 میلیون نفر، تعداد سینماها 3340 سالن و تعداد تولید فیلم ژاپنی 480 است. 57 درصد از فضای نمایش سینمایی در اختیار تولیدات داخلی و 43 درصد در اختیار سایر کشورهاست. در کره جنوبی جمعیت 49 میلیون نفر، جمعیت سینمارو 157 میلیون نفر و تعداد سینماها 1996 سالن است. تعداد تولید فیلم کرهای 138، 49 درصد از فضای نمایش سینمایی در اختیار تولیدات داخلی و 51 درصد در اختیار سایر کشورهاست. این کارشناس گفت: من از دوستانی که مخالف اکران فیلم خارجی هستند پرسشهایی دارم، طی چند سال گذشته که 30 سالن استاندارد به ظرفیت سینماهای تهران افزوده شدهاست، چرا شاهد افزایش مخاطب نیستیم؟ آیا با انحصار تولیدات نامرغوب سینمای داخلی بر سینماهای کشور موافق هستید؟ طی 30 سال گذشته سیاستها حمایت از تولید داخلی بودهاست، به نظر شما کی باید از حق مصرفکننده داخلی حمایت کرد؟