از« اسماعیل زاغول» تا « اسماعیل آقا»

الهام صالح:

این «اسماعیل»، یک رمان است؛ رمانی
از «امیرحسین فردی». نیم‌رخی است از یک انسان، نیم‌رخی که به جای چشم، برگ سبزی بر آن روییده؛ برگ سبزی شاید به سبزی چشم‌های اسماعیل زاغول. او را نمی‌توان شناخت، مگر اینکه به همه پاتوق‌هایش سرک کشید. مگر می‌شود پاتوق‌های اسماعیل زاغول را گشت اما به پاتوق اصلی‌اش سر نزد و با شخصیت اصلی این پاتوق آشنا نشد؟! او «علی» است، کسی که خال هندویی روی گونه راستش دیده می‌شود. اصلا به خاطر وجود همین خال است که به «علی‌خالدار» معروف شده.

موهایش صاف و مشکی است. موهای مشکی‌اش از دور برق می‌زند. به تعبیر نویسنده، انگار که گاو لیسیده باشدشان. علی خالدار با صورت چهارگوش و سبزه‌اش یار غار اسماعیل است و قهوه‌خانه‌اش، غاری که علی را می‌توان آنجا پیدا کرد، همان‌طور که مادرش هر وقت گم و گور می‌شود، او را آنجا می‌یابد. اسماعیل، پسرکی گریزپاست، نوجوانی فراری از درس و حساب و هندسه. دست آخر هم فقط تا پنجم درس می‌خواند، نه اینکه مثل آدم به این مقطع برسد، نه! آنقدر درجا می‌زند تا پشت لبش سبز می‌شود و صدایش دورگه. اسماعیل روایت زندگی یک انسان است. روایتی که از نوجوانی او آغاز می‌شود، مدرسه نرفتن‌ها و قهوه‌خانه رفتن‌ها را به تصویر می‌کشد.

کم‌کم از نوجوانی اسماعیل فاصله می‌گیرد، به جوانی می‌رسد، به کار در بانک، به عاشق شدن. اسماعیل روایتگر تغییر است، تغییر از شوخ و شنگی به تکیدگی و پریده‌رنگی عاشقی. می‌توان تحول را به خوبی در اسماعیل مشاهده کرد. می‌توان بلوغ را در او دید؛ بلوغی در گذر از جسم به روح، از اسماعیل دوران گریز از کتاب تا اسماعیلی که مسؤول کتابخانه مسجد است. حوادث از پی هم می‌آیند و می‌روند و این حوادث هستند که اسماعیل را شکل می‌دهند؛ اسماعیلی که در پایان داستان، دیگر «اسماعیل زاغول» نیست. اسماعیل، نویسنده: امیرحسین فردی، نشر: سوره مهر، قیمت: 3600 تومان