سیامک احمدی
از آن دست موضوعاتی که در سینمای ما به طور جدی به آن پرداخته نشده و اگر هم شده آنگونه که باید، شایسته آن نبوده تا به عنوان یک اثر قابل تامل و درخور تحسین و تکریم باشد و از میان فیلمسازانی که در این وادی به فراخور دانش و تفکر و احوالات خویش گام برداشته‌اند کمتر کسی به این ثروت عظیم دست یافته، عشق است.
یک
چند سال از ساخت 2 فیلم بلند سینمایی «خانه ابری» و «سیرک بزرگ» به کارگردانی اکبر خواجویی می‌گذرد و کمتر تماشاچی دو اثر پیشین وی را به خاطر می‌آورد و آن 2 فیلم نیز موفقیتی را برای این کارگردان به ارمغان نیاوردند اما این بار «محیا» برای خواجویی یک گام به جلوست. او توانسته با خلق اثری عاشقانه و در عین حال تماشاچی‌پسند، دگر بار مخاطبان هنر هفتم را سر ذوق بیاورد و روانه سینما سازد. هر چند پیش از او، محسن امیریوسفی با فیلم «خواب تلخ» که فقط در جشنواره فیلم فجر به اکران درآمد و مهرداد فرید با فیلم «آرامش در میان مردگان» تا حدی به دنیای پررمز و راز مردگان و جماعت مرده شوران نزدیک شده بودند اما هیچیک از آنان پلی میان عشق و مرگ نساخته بودند و صرفا به مقوله مرگ پرداخته و آثار معناگرایی را خلق کرده بودند. ناگفته نماند که «محیا» نیز از این پتانسیل برخوردار است تا به اثری معناگرا، از آن دست فیلم‌های بی‌مخاطب، بدل شود اما خوشبختانه چنین اتفاقی رخ نداد.
دو
« محیا» داستان جوانی است به اسم جاوید که به دختری به نام محیا، یکی از کارمندان بهشت‌زهرا دل می‌بندد و بر اساس قاعده‌های بی‌منطق عشق، مانع بزرگی بر سر راه آنها قرار می‌گیرد. علاوه بر فاصله طبقاتی و فرهنگی میان این 2، محیا خواستگاری دارد که او نیز سال‌ها خاطر‌خواه محیاست و هر کسی را که به معشوقه‌اش نزدیک شود با زور و تهدید فراری میدهد، از سوی دیگر دخترخاله جاوید نیز به او علاقه‌مند است و مادر و خواهرش نیز می‌‌کوشند که این علاقه به وصلت ختم شود. در حقیقت کارگردان با اضافه کردن ضلعی به این مثلث، مربع عشقی‌ای را ایجاد می‌کند و بر این اساس موقعیت پیچیده‌تری به گره قصه میدهد و پیچ و خم‌های داستانش را می‌افزاید، ولی هیچیک از این موانع به اندازه شرطی که پدر محیا برای جاوید می‌گذارد، سخت و عجیب نیست، شرطی که با شخصیت جاوید و درونیات وی کاملا در تضاد است.. شستن هفت مرده! جاوید که همیشه از مرده می‌ترسید، اینک برای رسیدن به عشق‌اش تنها راه، غلبه بر ترس است و این یکی از خصایص بارز و قدرت عشق است (بیستون را عشق کند و شهرتش فرهاد برد).
سه
«محیا» با نوع داستان‌پردازی و موقعیت دراماتیکی‌ای که برای قهرمان قصه‌اش خلق می‌کند در دو سطح پیش می‌رود، یکی ظاهر قصه و مسائل فرهنگی- اجتماعی که در ازدواج جوانان به‌عنوان موانع و تعصب‌های سنتی مطرح است و دیگری که در لایه‌ای پنهان به جلو می‌رود نوعی معناگرایی و پرداختن به سیر و سلوک معنوی است که در پس ظاهر عامه‌پسند داستان روایت می‌شود. «محیا» فیلمی دوتکه است. در تکه اول فیلمساز به خوبی از کهن الگو‌های فیلم فارسی استفاده کرده است. او می‌داند خواسته‌اش چیست و از عهده آن به خوبی بر می‌آید اما در تکه دوم با رها کردن این فضا به فضای روستایی وارد می‌شود؛ روستایی که همه آدمیان آن عارف‌مسلک هستند و دیالوگ‌های‌شان اگر شعر عرفانی نباشد حتما دربردارنده بار معنوی است. خواجویی به دلیل ناآشنا بودن با آن مکان، «میرطاهر» را به نحوی نامطلوب و پیش پا افتاده در سر راه جاوید قرار میدهد. میرطاهر یا در حال نصیحت کردن جاوید است یا شعری عرفانی را برای او می‌خواند. گاهی در بیابان و در زیر یک درخت کهنسال گاهی هم در همان فضای غسالخانه. در این ميان هم موسیقی فیلم که هیچ کارکردی در جهت فضاساز بودن ندارد به نواختن نغمه‌های عارفانه و آرام راه را به بیراهه می‌برد.
چهار
در مواجهه با فیلم «محیا» موضوعی که از لحاظ تکنیکی بسیار آزاردهنده است، پرش‌های روایی و بی‌منطقی است که در فیلم دیده می‌شود که نشان از نوعی شتابزدگی را در روند ساخت فیلم به همراه دارد. البته بازی خوب شهاب حسینی در این فیلم نقطه‌ای مثبت است که نمی‌توان از آن چشم‌پوشی کرد. نوع حرکات دست و صورت و ری اکشن‌های حسی او در کنار میمیک‌های توانمندش در تضاد موقعیت‌ها و حالات روانی که به همراه خود دارد در این فیلم موجب درخشش شهاب حسینی در نقش جاوید شده است.