یونس عبدی
یکی از دلایل افول شدید اقبال عمومی نسبت به دولت بلر از سال 2003 به بعد، تاکید بیش از حد وی بر اطلاعات غیرموثق درباره وجود سلاحهای کشتار جمعی در عراق بود. در آن مقطع به شدت بر گزارشهای سیا و پنتاگون درباره وجود سلاحهای کشتار جمعی در عراق تأکید میشد؛ گزارشهایی که پس از حمله به عراق کذب آنها بر همگان آشکار شد. این مواضع نادرست در قبال عراق یکی از مسائلی بود که بستر را برای خداحافظی بلر با قدرت فراهم ساخت.
یکی از دلایل افول شدید اقبال عمومی نسبت به دولت بلر از سال 2003 به بعد، تاکید بیش از حد وی بر اطلاعات غیرموثق درباره وجود سلاحهای کشتار جمعی در عراق بود. در آن مقطع به شدت بر گزارشهای سیا و پنتاگون درباره وجود سلاحهای کشتار جمعی در عراق تأکید میشد؛ گزارشهایی که پس از حمله به عراق کذب آنها بر همگان آشکار شد. این مواضع نادرست در قبال عراق یکی از مسائلی بود که بستر را برای خداحافظی بلر با قدرت فراهم ساخت.پس از حضور گوردون براون در خانه شماره 10 داونینگ استریت، پیشبینی میشد وی تلاش کند رویکرد جدیدی را در قبال مسائل عراق پیش گیرد تا به سرنوشت بلر نخست وزیر سابق این کشور دچار نشود.
با این وجود پیشبینیهای مذکور چندان درست از آب در نیامد و براون نشان داد که در حمایت از سیاستهای واشنگتن دستکمی از بلر ندارد و وی نیز مانند سلف خود کوشید مواضع دولت خود را بویژه در رابطه با عراق، به آمریکا نزدیک کند.
با وجود انتظارات، براون در مدتی که در سمت نخستوزیری قرار گرفت، سعی کرد حتی بیش از اتحادیه اروپا مواضع ایالات متحده را مورد اقبال قرار دهد لذا حمایتهای خود را از اقدامات آمریکا در عراق تشدید کرد.
در حال حاضر و در شرایطی که موعد خروج نیروهای انگلیسی از عراق نزدیک است، براون تلاش دارد که زمینه را برای ماندن نیروهایش در این کشور مهیا کند، از این رو سفر اخیر
نخست وزیر انگلیس به عراق را میتوان در همین راستا ارزیابی کرد.
گوردون براون نخست وزیر انگلیس، پس از دیدار از شبه قاره، به صورت ناگهانی وارد بغداد شد و برای دستیابی به توافقی که بتواند نیروهای این کشور را برای مدتی بیشتر در عراق نگه دارد، رایزنیهای گستردهای را با سران بغداد انجام داد. پیش از این هم اخبار متعددی از تلاش دولت انگلیس برای بیشتر ماندن در عراق مخابره شده بود.
در حال حاضر مهمترین دغدغه دولتمردان انگلیس امضای توافقنامهای مشابه توافقنامه امنیتی آمریکا با عراق است.
این درخواست در حالی مطرح شده که بغداد تاکید دارد به دلیل عدم نیاز دولت به حضور سربازان انگلیسی، آنها باید خاک عراق را ترک کرده و امضای توافقنامه هم ضرورتی ندارد. با این وجود و با توجه به اینکه انگلیس راه رسیدن به اهداف خود در عراق را توافقنامه مذکور میبیند لذا سعی دارد تا به هر نحو این توافقنامه را امضا کند.
با توجه به اینکه دولت براون هماکنون در داخل با مشکلات عدیدهای مواجه است، به امضای این توافقنامه نیاز مبرم دارد. دولت انگلیس میکوشد با امضای این توافقنامه آن را به شاهدی برای موفقیت در عرصه سیاست خارجی خود مبدل سازد، لذا با توجه به نقش سیاست خارجی در شکل دهی افکار عمومی مردم انگلیس، براون برای فرار از سرنوشت بلر، نخست وزیر سابق، به این توافق محتاج است. این در شرایطی است که بالا رفتن میزان تلفات ارتش انگلیس در عراق و بویژه افغانستان، مخالفتها را با سیاست خارجی وی به نحو محسوسی تشدید کرده است.
افزون بر این با توجه به بحرانی بودن وضعیت ارتش انگلیس در عراق، براون در سفر اخیر خود کوشید به وضعیت نظامیان سر و سامان دهد و چارهای برای ادامه حضور ارتش خسته انگلستان در عراق بیندیشد، از این رو میتوان سفر براون را در راستای تلاش لندن برای ماندن بیشتر در خاورمیانه به عنوان مهمترین منطقه جهان دانست اما باوجود تمامی این کوششها به نظر میرسد دولت براون نتواند تلاشهای خود را برای ماندن بیشتر در عراق به نقطه مطلوبی برساند چرا که اکنون و با امضای توافقنامه امنیتی میان بغداد و واشنگتن مخالفتهای مردمی با این سنخ توافقنامهها بشدت افزایش یافته و افکار عمومی عراق در زمان کنونی به هیچوجه توافقنامه دیگری از این دست را نخواهد پذیرفت. افزون بر این تاریخ سیاه بریتانیا که مملو از استعمار و استثمار دیگر کشورهاست، سبب شده است که تمامی تحرکات این کشور در مجامع بینالمللی با حساسیتی ویژه دنبال شود و این عامل هم از مخاطراتی است که دولتهای مختلف حاکم بر انگلیس برای دستیابی به اهداف جاهطلبانه خود با آن درگیر بودهاند و دولت گوردون براون را هم نمیتوان از این قاعده مستثنا دانست.