درگذشت آیتالله شاهآبادی – 1369
پای کار
18 سال پیش در چنین روزی میرزا محمدعلی اصفهانی شاهآبادی از استادان اخلاق و عرفای بنام، دار فانی را وداع گفت. فرزند میرزا محمدجواد (از فقهای اصفهان) که بهوسیله پدر زودتر از سن معمول آموزش داده شد. پس از یادگرفتن دروس مقدماتی به برادر بزرگتر سپرده شد تا دروس حوزوی را یاد بگیرد. 12 سالش بود که ناصرالدین شاه، پدرش را به تهران تبعید کرد و موجب شد تا محمدعلی فقه و اصول را سرکلاس میرزاحسن آشتیانی، فلسفه را پیش میرزا هاشم گیلانی، عرفان را نزد میرزا ابوالحسن جلوه و ریاضی را از میرزا عبدالرزاق یاد بگیرد. در 16 سالگی به نجف رفت و هفت سال شاگردی آخوند خراسانی و شریعت اصفهانی را کرد. آخوند خراسانی که به رحمت خدا رفت، میرزامحمدعلی تازه به سامرا رفته بود تا کارهای زیادی انجام دهد که به اصرار مادر به ایران برگشت. مردم تهران که فهمیدند میرزا به ایران آمده از او خواستند که به تهران برود. همان زمان رضاشاه تازه به قدرت رسیده بود و غربگرایی و تجدد را تازه شروع کرده بود. قبل از به تخت نشستن رضاشاه به مدرس گفته بود: «این مردک الان که به قدرت نرسیده اینچنین به دستبوس علما میرود و تظاهر به دینداری میکند و از محبّت اهلبیت(ع) دم میزند. به محض آنکه به قدرت رسید، به همه علما پشت میکند و اول کسی را هم که لگد میزند خود شما هستید». محرم که شروع شد میرزا هم سخنرانیهای افشاگرانه برضد نظام را شروع کرد و یک جریان 15 ماهه را آغاز کرد. امام دربارهاش گفته بود: «ایشان یک مبارز به تمام معنا بودند». 17 سال پس از اقامت در تهران وارد قم شد تا طلاب و فضلای حوزه نوپای علمیه قم را تدریس کند. بزرگانی چون حضرت امام، آیات عظام بهاءالدینی، سیدشهابالدین مرعشینجفی و میرزاهاشم آملی همگی از شاگردان آیتالله شاهآبادی بودند. وقتی امام متوجه شد که شاهآبادی به قم آمده سریع رفت و از او درخواست کرد که جلسه درسی ترتیب دهند و خود امام هفت سال در جلسات آیتالله شاهآبادی شرکت کردند. حضرت امام درباره چگونگی کشف این بزرگوار گفته بود: «از ایشان یک مساله عرفانی پرسیدم. شروع کردند به گفتن. فهمیدم اهل کار است. به دنبال ایشان آمدم و اصرار میکردم که با ایشان یک درس داشته باشم و ایشان در ابتدا قبول نمیکردند. باز اصرار کردم تا بالاخره ایشان قبول کردند و من حدود هفت سال نزد ایشان فصوص و مفتاح الغیب خواندم.»
غزوه بنیقریظه - 5
غزوه بدون جنگ
1424 سال پیش در چنین روزی غزوه بنیقریظه بین پیامبر و یهودیان آغاز شد. پیامبر پس از هجرت به مدینه با یهودیان بنیقریظه پیمان صلح و نبود تجاوز امضا کرد که اگر برضد مصالح اسلام و مسلمانان قیام کنند و کفار را یارى کنند و برضد مسلمانان فتنه و آشوب برپا کنند، مسلمانان در کشتن آنها آزاد باشند ولی آنها بارها پیمانشکنی کردند اما یهودیان بنیقریظه در زمان جنگ خندق که مردان مسلمان در خانههایشان نبودند شهر را ناامن کردند و براى به وحشت انداختن مسلمانان به خانههایشان هجوم میبردند. پیامبر مجبور شد گروهى را براى برقراری امنیت از لشکرگاه به داخل شهر اعزام کند تا نقشههاى بنىقریظه عملى نشود، چراکه آنها میخواستند آنان با اعدام گروهی از مسلمانان اموالشان را ضبط کنند و زنان و فرزندان را به اسارت ببرند. جبرئیل نازل شد و به پیامبر دستور حرکت به سوى قلعههاى بنىقریظه را داد. پیامبر دریافت که مامور است بدون استراحت به جنگ بنىقریظه برود. نماز ظهر را که در مدینه خواند، لباس رزم را پوشید و به بلال دستور داد در مدینه جار بزند که هر کس مطیع خدا و رسول اوست باید نماز عصر را در محله بنىقریظه بخواند. پرچم جنگ را به دست
على بنابیطالب داد و با گروهى از مسلمانان جلوی سپاه قرار داد. پیامبر(ص) فرمود: «بنیقریظه باید بدون هیچ قید و شرط تسلیم مسلمانان شوند.» از روز محاصره قلعه تا روز تسلیم و از پاى درآمدنشان به دست مسلمانان، 25 روز طول کشید بدون اینکه شمشیری از غلاف بیرون بیاید. فقط یک عده یهودی بودند که از بالاى دیوار قلعه سمت مسلمانان سنگ مىانداختند که خب پاسخش را هم میگرفتند. بنیقریظه تصمیم گرفتند بدون قید و شرط تسلیم شوند و آنچه سعد بن معاذ که بر اثر تیری که به دستش خورده بود بستری بود، حکم کند را قبول کنند. سعد آمد نزد پیامبر و نظر داد که سربازان بنیقریظه اعدام، اموالشان هم تقسیم و زنان و فرزندانشان اسیر شوند.
جمعیت «ملت مسلمان» آمریکا – 1930
گزارش اقلیت
78 سال پیش در چنین روزی «آلیجاه محمد» در دیترویت آمریکا جمعیت «ملت مسلمان» را تاسیس کرد که آغاز جنبش معاصر اسلامی آفریقایی- آمریکاییهای مسلمان در آمریکا بود. بیشتر این جمعیت که از پیروان «آلیجاه محمد» تشکیل میشدند، در 50 مسجد واقع در نقاط مختلف آمریکا سازمان داده شدهاند. از همان زمان «مسجد» واحد سازمانی و ستون مسلمانان در آمریکا شناخته شد. در آن زمان برنامهها و سیاستگذاریهایی که مسجدها و مسلمانان میخواستند انجام دهند باید با مشورت «آلیجاه محمد» انجام میشد. مهمترین مقامات یک مسجد در آمریکا را رئیس سازمان مردان و زنان، کارمندان مسجد، خزانهدارها و بازرسان تشکیل میدادند که باید آلیجاه محمد آنها را تایید میکرد؛ ماموریتی که پس از او والس فرد محمد (پسر آلیجاه)، لوئیس فراخان و مالکوم ایکس هم انجام میدادند. صلاحیت یک روحانی در آمریکا محدود به مسجد تحت نظر او است که وظایف زیادی را بر گردن دارد؛ تدریس در جلسات مذهبی چهارشنبه و جمعهشب و عصر یکشنبه و نیز ریاست جلسات و شرکت در همه فعالیتهای مسجد در طول هفته و شرکت در دیگر مساجد و محافل عمومی به نمایندگی از آلیجاه محمد (یا هر رهبر دیگر نهضت).
محمد گرشاسبی