دانش پور شفیعی
واسطه‌ها و واردکنندگان که انبارهایی به امتداد «چاه‌ویل» دارند، آن را لبریز از کالاهای وارداتی از جمله مواد اولیه می‌کنند تا در زمان افزایش قیمت‌ها، آن را به چندین برابر به هموطنان خود بفروشند، اما اکنون که قیمت‌های جهانی کاهش پیدا کرده صاحبان انبارهاي
پر از كالا حاضر نیستند تا کمی قیمت‌ها را كاهش دهند و بازار تولید را رونق بخشند. از سوی دیگر، تولیدکنندگان صنایع مختلف هم با مقاومت ارزان‌سازی کالا را می‌پذیرند.
بر شهروندان پوشیده نیست که کاهش قیمت برخي از اقلام مصرفی در کشور آغاز شده و در حال حاضر روغن نباتی و پودر شوینده به طور محسوس ارزانی کمی را تجربه کرده‌اند.
در ادامه پیگیری‌های «وطن امروز» از کاهش قیمت‌ها در بازار داخلی، روز گذشته مدیرعامل سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان با اشاره به تکلیف وزارت بازرگانی به این سازمان مبنی بر بررسی نتایج اثرات کاهش قیمت‌های جهانی بر کالاهای تولید داخل، می‌گوید: «برای این منظور کالاها را به 2 بخش مواد اولیه و کالاهایی که به شکل نهایی و ساخته شده وارد کشور می‌شوند، تقسیم کرده‌ایم». کیومرث جلیلیان با اعلام اینکه کار بررسی قیمت‌ها در بازار از مدتی پیش آغاز شده، تصریح می‌کند: «با تعامل و همکاری شکل گرفته بین سازمان حمایت و تشکل‌های مرتبط با هر صنعت، قرار بر این است تا واحدهای تولیدی داخلی استفاده‌کننده از مواد اولیه خارجی، قیمت کالاهای تولیدی خود را کاهش دهند و در این میان پودر شوینده و روغن‌نباتی قیمت‌ها را به تناسب کاهش داد‌ه‌اند و مرحله پایانی این کاهش برای روغن از این هفته آغاز خواهد شد». جلیلیان درصد کاهش 10 قلم کالایی را که مطالعات آن در سازمان حمایت انجام شده و با تشکل‌ها توافق لازم شکل گرفته است، تشریح کرد. (شرح در جدول)
او تاکید می‌کند که کاهش قیمت‌ها در سطح عمومی اتفاق افتاده اما اینکه فضاسازی مناسب در این باره انجام نشده و امور مربوط به این موضوع در یک جا متمرکز نشده از ایرادات وزارت بازرگانی است.
احتمال کاهش قیمت خودرو
معاون وزیر بازرگانی درباره کاهش قیمت مصنوعات فولادی هم خاطرنشان می‌کند: «با خودروسازان وارد گفت‌وگو شده‌ایم اما تاکنون به رقم مشخصی نرسیده‌ایم، اما مذاکرات برای کاهش قیمت خودرو ادامه دارد زیرا قیمت بسیاری از مواد اولیه وارداتی برای تولید خودروهای با برند خارجی و داخلی کاهش قابل ملاحظه‌ای داشته است».
مقاومت تولیدکنندگان در برابر کاهش قیمت‌ها
جلیلیان در پاسخ این سوال که اتحادیه فروشندگان لوازم خانگی اصرار دارند که سازمان حمایت در کار قیمت‌گذاری لوازم خانگی دخالت کند اما این خواسته تاکنون محقق نشده است، چرا؟ اظهار می‌دارد: «برای تعیین قیمت، الزامات قانونی وجود دارد و هیات دولت باید مجوز قانونی لازم برای قیمت‌گذاری را به سازمان بدهد که تا الان چنین الزامی وجود نداشته است اما چنانچه شکایتی درباره عدم رعایت قیمت لوازم خانگی انجام شود، سازمان حمایت قیمت‌ها را بررسی و شکایات را پیگیری می‌کند». او اضافه می‌کند: «در این زمینه دستورالعملی نیز وجود دارد که انجمن‌ها، تشکل‌ها و واحدهای تولیدی باید براساس آن جزئیات واقعی هزینه‌ها از جمله مواد اولیه و تولید را ببینند و قیمت را تعیین کنند و در صورت نیاز از کارشناسان سازمان حمایت بهره بگیرند، برای این منظور تعیین قیمت‌ها نیز در چارچوب ضوابط سازمان حمایت انجام می‌شود».
در همین رابطه رئیس اتحادیه فروشندگان لوازم خانگی با انتقاد از عدم کاهش قیمت محصولات تولیدی لوازم خانگی، اذعان می‌دارد: «تاکنون حتی یک ریال تغییر قیمت در لوازم خانگی شکل نگرفته و براین اساس نیز اتحادیه نامه‌ای را برای سازمان حمایت ارسال کرده است».
مدیرعامل سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان با بیان اینکه متوسط کاهش قیمت‌ها برای تمام محصولات بین 15 تا 20 درصد خواهد بود، از شهروندان خواست تا انتظارات تورمی خود را با شرایط موجود که حرکت قیمت‌ها روبه پایین است هماهنگ کنند. جلیلیان بیان می‌دارد: «در صورتی که انتظارات تورمی با واقعیت‌های بازار هم جهت شود نرخ تورم معکوس خواهد شد».
او می‌گوید: «انتظار سازمان حمایت از مردم این است که باور کنند قیمت‌ها در حال کاهش است و آنها نیز باید این باور را از فروشندگان و واحدها صنفی تقاضا کنند».
مقاومت آهنین
رئیس اتحادیه آهن‌فروشان با اعلام اینکه ما ارزان‌فروش نیستیم، می‌گوید: «واردکننده‌ها با توجه به اینکه از مدت‌ها پیش محصولات زیادی را به قیمت‌های قبلی وارد کرده‌اند اکنون حاضر نیستند واردات با قیمت ارزان‌تر را انجام دهند به همین دلیل در برابر کاهش قیمت‌ها مقاومت می‌کنند». محمد آزاد ادامه می‌دهد: «در حال حاضر انبارها از انواع آهن‌آلات پر شده و امکان خرید جدید و واردات وجود ندارد».
آزاد عنوان می‌کند: «از زمانی که سیر نزولی قیمت فولاد آغاز شد، واردات متوقف شد و کارخانجات نیز تولید را کاهش دادند به‌طوری که از آن زمان تاکنون هنوز شمش 350 دلاری را ندیده‌ایم».
او اضافه می‌کند: «البته کاهش قیمت در 2 مرحله شهریور و پاییز تا حدود 50درصد شکل گرفت به‌طوری که اکنون هر کیلوگرم انواع میلگرد بین 650 تا 700 تومان، انواع شاخه آهن بین 710 تا 720 تومان، ورق 650 تومان، نبشی وارداتی 800 تومان (قیمت قبل) و نبشی تولید داخل نیز بین 710 تا 720 تومان خرید و فروش می‌شود».
آزاد تأکید می‌کند: «کارخانجات نورد مکلف هستند محصولات خود را با قیمت بورس بفروشند».
آنچه گفتنی است اینکه در زمان افزایش قیمت‌های جهانی بورس فولاد قیمت‌ها را برابر قیمت‌های جهانی بالا می‌برد اما در حال حاضر توجهی به کاهش قیمت‌ها نکرده و نه تنها کاهشی را انجام نداده بلکه در برابر آن نیز مقاومت می‌کند؛ در این میان شرکت‌های بزرگ تولید فولاد کشور موظفند نسبت به کاهش قیمت‌ها اقدام اساسی انجام دهند. آزاد اعتقاد دارد کاهش قیمت‌ها تا جای معینی ادامه پیدا خواهد کرد، چه دولت برای حفظ تولیدکننده‌های داخلی باید تعرفه‌ها را بالا ببرد و در آن صورت ارزانی کالاهای خارجی در داخل تاثیرگذار نخواهد بود. او می‌افزاید: «چنانچه از تولیدات داخلی بی‌نیاز می‌شدیم به قیمت‌های جهانی توجه نمی‌کردیم».
رئیس انجمن فولاد ایران نیز با اعلام میزان ظرفیت تولید فولاد در داخل کشور به «وطن‌امروز» می‌گوید: «با وجود ظرفیت 20 میلیون تنی، 12 میلیون تن نورد در سال تولید داخلی داریم که تمام شمش مورد نیاز آن وارداتی است». تقی بهرامی اضافه می‌کند: «در سال 86، حدود 11 میلیون تن واردات فولاد انجام شده که این میزان در مدت زمان هفت ماهه اول سال 87، به 6 میلیون و 500 هزار تن رسیده است».
مواد مایع شوینده در انتظار ارزانی
دبیر شورای تولیدکنندگان پودر شوینده هم با تایید کاهش قیمت پودرهای شوینده برای هر کیلوگرم 200 تومان و هر بسته 100 تومان از اول آذرماه امسال، تاكيد می‌کند: «کاهش قیمت در پودرهای شوینده به کف رسیده است». مصطفی مقدسی درباره کاهش قیمت مواد مایع شوینده به «وطن امروز» می‌گوید: «کاهش قیمت در لایحه‌‌های تجاری این صنعت اتفاق افتاده اما هنوز به مصرف‌کننده نرسیده است».
مقدسی ادامه می‌دهد: «حدود 100 شرکت در تولید مواد مایع شوینده فعالیت می‌کنند و به دلیل تنوع قیمت‌ها، کاهش قیمت در این حوزه با تاخیر اتفاق خواهد افتاد».
نایب رئیس انجمن صنایع شوینده، بهداشتی و آرایشی ایران تأکید می‌کند: «در حال حاضر مردم، دولت و کانال‌های توزیع توقع کاهش قیمت دارند و برای پاسخ به این توقع نیز اعضای انجمنی در حال بررسی روی مواد اولیه، بازار پول، بازار کالا، نرخ ارز، واردات و تقاضای بازار محصولات شوینده مایع هستند که نتیجه آن تا هفته آینده مشخص خواهد شد». مقدسی از ارزان شدن مواد اولیه داخلی مایع ظرفشویی و دستشویی تا حدود 16 درصد خبر می‌دهد و اضافه می‌کند: «کاهش قیمت مواد اولیه سفید کننده‌ها در بخش ظروف نیز صورت گرفته است».