مینو فرشچیبا هم
خواندیم که صحنه‌ها، سکانس را می‌سازند و از مجموعه سکانس‌ها پرده‌های فیلمنامه شکل می‌گیرند تا داستان فیلمنامه کامل شود. ساختار سه پرده‌ای، همان ساختار کلاسیک داستانی است که مادر اشکال دیگر ساختار است، به زبانی دیگر با در هم ریختن شکل کلاسیک، انواع دیگر پدید آمده‌اند مثل داستان‌هایی با زمان‌های غیرخطی، تعدد قهرمان، پایان بدون نتیجه‌گیری و حادثه به جای علیت (داستان خطی، داستانی است که ترتیب زمانی حوادث را برای بیننده روشن می‌کند) در هر داستانی که به فیلمنامه تبدیل می‌شود باید جای داستان در زمان مشخص باشد. مخاطب باید بداند که داستان در چه دوره‌ای واقع شده است، معاصر، گذشته تاریخی یا در آینده‌ای فرضی؟ دومین اصلی که باید در نوشتن فیلمنامه برای نویسنده و درنتیجه مخاطب مشخص شود، بعد مدت است. داستان چه زمانی از زندگی شخصیت‌ها را دربرمی‌گیرد؟ یک روز، تمام کودکی، نوجوانی؟ چند ساعت یا تمام عمر؟ موقعیت مکانی داستان هم باید مشخص باشد. جغرافیای وقوع ماجرا(شهر، روستا، دره، سنگر یا فقط اتاق؟) چهارمین اصلی که در نگارش داستان فیلم باید مورد توجه باشد جایگاه شخصیت در مقابل موانع است. شخصیت با چه می‌جنگد؟ با خود؟ با دیگری؟ با سنت‌ها؟ با مدرنیسم؟با طبیعت... گستره کشمکش از «شخصیت با خود» تا «شخصیت با بشریت» قابل تغییر است اما همیشه دنیای داستان آنقدر باید خلاصه شود که نویسنده بر آن احاطه داشته باشد و آن را خوب بشناسد. نویسنده باید همه چیز را درباره شخصیت، موقعیت زمانی و مکانی بداند و این آگاهی میسر نمی‌شود مگر در سایه تحقیق. ممکن است این تحقیق در حافظه صورت بگیرد و شخصیت‌ها و قصه‌ها از حافظه نویسنده وام گرفته شوند یا از تخیل او یا از واقعیت. توصیه مبتنی بر تجربه شخصی، قرار دادن آدم واقعی در موقعیت‌های تخیلی، این روش بسیار عملی و قابل اجراست. شما اگر در استادیوم یکصد هزار نفری باشید، در برابر حادثه یا اتفاقی ناگهانی فقط می‌توانید واکنش خودتان یا افراد خانواده خود را پیش‌بینی کنید. بنابراین خودتان، دوستان نزدیک یا هر شخصی را که به خوبی می‌شناسید در داستان وارد کنید تا رفتار شخصیت، واقعی و باورپذیر باشد. داستان با رشد شخصیت‌ها رشد می‌کند و رشد شخصیت‌ها موجب به وجود آمدن فضاهای جدید و حوادث گوناگون می‌شود اما یک داستان فقط به آن حوادثی احتیاج دارد که قصه را پیش ببرد، هرگز انبوه حوادث موجب تقویت داستان نخواهد شد. حوادثی را که ممکن است در یک فیلمنامه به دردتان بخورد به صورت فهرست برای خود بنویسید و از میان آنها بهترین‌ها را انتخاب بکنید. بهترین‌ها، آنهایی خواهند بود که با شخصیت‌های مخلوق شما بیشترین هماهنگی را داشته باشند. یک نویسنده خوب باید استاد حذف و اضافه باشد. خلق شخصیت و موقعیت باید با تیزبینی همراه شود تا بیننده را خبره کند. داستان‌ها بنابر مضامینی که بیان می‌کنند در تقسیم سینمایی به «ژانر» یا گونه سینمایی خاصی تعلق می‌گیرند. ژانر پلیسی، ژانر اجتماعی، ژانر کمدی و... که گاهی تلفیقی از ژانرهای مختلف که خود به وجود آورنده ژانری جدید می‌شوند تنوع زیادی به این تقسیمات بخشیده‌اند. در همین حال اندیشه آوانگارد برخی از فیلمسازان ژانر هنری را می‌سازد که خود به دو گروه مینی مالیستی و ضدساختار تقسیم می‌شود. در واقع فیلم هنری یک فراژانر است که می‌تواند زیرمجموعه ژانرهای اصلی یا حاوی آنها باشد. نخستین و مهم‌ترین کار نویسنده این است که تکلیف خود و در نتیجه مخاطبش را با ژانری که انتخاب می‌کند، روشن سازد و لحن مناسب ژانر اثر خود را انتخاب کند. حالا گمان می‌رود که با مشخصات داستان به خوبی آشنا شده‌ایم. ارسطو عقیده داشت که داستان، مهم‌تر از شخصیت است تا اینکه رمان‌نویس‌ها نظریه تازه و مخالفی را تا حد اثبات ابراز کردند و آن اهمیت شخصیت بود و اینکه داستان قالبی است برای بیان افکار یک شخصیت اما هنوز این جدال بین نویسندگان و نظریه‌پردازان وجود دارد. شاید نقطه پایانی این جدال اهمیت دادن به داستان و شخصیت در یک سطح و اندازه باشد چون داستان خوب با شخصیت‌های خنثی خراب می‌شود و شخصیت‌های جذاب و جالب اگر در قصه پخته و محکمی قرار نگیرند در بلاتکلیفی حرام می‌شوند، زیرا شخصیت در برابر موانع و فشارهایی که داستان بر او تحمیل می‌کند باید واکنش نشان دهدتا قصه صاحب کشمکش شود. یادمان هست که پرده دوم، طولانی‌ترین و در نتیجه مهم‌ترین بخش داستان و عرصه‌ای برای خودنمایی شخصیت است.
خواندیم که صحنه‌ها، سکانس را می‌سازند و از مجموعه سکانس‌ها پرده‌های فیلمنامه شکل می‌گیرند تا داستان فیلمنامه کامل شود. ساختار سه پرده‌ای، همان ساختار کلاسیک داستانی است که مادر اشکال دیگر ساختار است، به زبانی دیگر با در هم ریختن شکل کلاسیک، انواع دیگر پدید آمده‌اند مثل داستان‌هایی با زمان‌های غیرخطی، تعدد قهرمان، پایان بدون نتیجه‌گیری و حادثه به جای علیت (داستان خطی، داستانی است که ترتیب زمانی حوادث را برای بیننده روشن می‌کند) در هر داستانی که به فیلمنامه تبدیل می‌شود باید جای داستان در زمان مشخص باشد. مخاطب باید بداند که داستان در چه دوره‌ای واقع شده است، معاصر، گذشته تاریخی یا در آینده‌ای فرضی؟ دومین اصلی که باید در نوشتن فیلمنامه برای نویسنده و درنتیجه مخاطب مشخص شود، بعد مدت است. داستان چه زمانی از زندگی شخصیت‌ها را دربرمی‌گیرد؟ یک روز، تمام کودکی، نوجوانی؟ چند ساعت یا تمام عمر؟ موقعیت مکانی داستان هم باید مشخص باشد. جغرافیای وقوع ماجرا(شهر، روستا، دره، سنگر یا فقط اتاق؟) چهارمین اصلی که در نگارش داستان فیلم باید مورد توجه باشد جایگاه شخصیت در مقابل موانع است. شخصیت با چه می‌جنگد؟ با خود؟ با دیگری؟ با سنت‌ها؟ با مدرنیسم؟با طبیعت... گستره کشمکش از «شخصیت با خود» تا «شخصیت با بشریت» قابل تغییر است اما همیشه دنیای داستان آنقدر باید خلاصه شود که نویسنده بر آن احاطه داشته باشد و آن را خوب بشناسد. نویسنده باید همه چیز را درباره شخصیت، موقعیت زمانی و مکانی بداند و این آگاهی میسر نمی‌شود مگر در سایه تحقیق. ممکن است این تحقیق در حافظه صورت بگیرد و شخصیت‌ها و قصه‌ها از حافظه نویسنده وام گرفته شوند یا از تخیل او یا از واقعیت. توصیه مبتنی بر تجربه شخصی، قرار دادن آدم واقعی در موقعیت‌های تخیلی، این روش بسیار عملی و قابل اجراست. شما اگر در استادیوم یکصد هزار نفری باشید، در برابر حادثه یا اتفاقی ناگهانی فقط می‌توانید واکنش خودتان یا افراد خانواده خود را پیش‌بینی کنید. بنابراین خودتان، دوستان نزدیک یا هر شخصی را که به خوبی می‌شناسید در داستان وارد کنید تا رفتار شخصیت، واقعی و باورپذیر باشد. داستان با رشد شخصیت‌ها رشد می‌کند و رشد شخصیت‌ها موجب به وجود آمدن فضاهای جدید و حوادث گوناگون می‌شود اما یک داستان فقط به آن حوادثی احتیاج دارد که قصه را پیش ببرد، هرگز انبوه حوادث موجب تقویت داستان نخواهد شد. حوادثی را که ممکن است در یک فیلمنامه به دردتان بخورد به صورت فهرست برای خود بنویسید و از میان آنها بهترین‌ها را انتخاب بکنید. بهترین‌ها، آنهایی خواهند بود که با شخصیت‌های مخلوق شما بیشترین هماهنگی را داشته باشند. یک نویسنده خوب باید استاد حذف و اضافه باشد. خلق شخصیت و موقعیت باید با تیزبینی همراه شود تا بیننده را خبره کند. داستان‌ها بنابر مضامینی که بیان می‌کنند در تقسیم سینمایی به «ژانر» یا گونه سینمایی خاصی تعلق می‌گیرند. ژانر پلیسی، ژانر اجتماعی، ژانر کمدی و... که گاهی تلفیقی از ژانرهای مختلف که خود به وجود آورنده ژانری جدید می‌شوند تنوع زیادی به این تقسیمات بخشیده‌اند. در همین حال اندیشه آوانگارد برخی از فیلمسازان ژانر هنری را می‌سازد که خود به دو گروه مینی مالیستی و ضدساختار تقسیم می‌شود. در واقع فیلم هنری یک فراژانر است که می‌تواند زیرمجموعه ژانرهای اصلی یا حاوی آنها باشد. نخستین و مهم‌ترین کار نویسنده این است که تکلیف خود و در نتیجه مخاطبش را با ژانری که انتخاب می‌کند، روشن سازد و لحن مناسب ژانر اثر خود را انتخاب کند. حالا گمان می‌رود که با مشخصات داستان به خوبی آشنا شده‌ایم. ارسطو عقیده داشت که داستان، مهم‌تر از شخصیت است تا اینکه رمان‌نویس‌ها نظریه تازه و مخالفی را تا حد اثبات ابراز کردند و آن اهمیت شخصیت بود و اینکه داستان قالبی است برای بیان افکار یک شخصیت اما هنوز این جدال بین نویسندگان و نظریه‌پردازان وجود دارد. شاید نقطه پایانی این جدال اهمیت دادن به داستان و شخصیت در یک سطح و اندازه باشد چون داستان خوب با شخصیت‌های خنثی خراب می‌شود و شخصیت‌های جذاب و جالب اگر در قصه پخته و محکمی قرار نگیرند در بلاتکلیفی حرام می‌شوند، زیرا شخصیت در برابر موانع و فشارهایی که داستان بر او تحمیل می‌کند باید واکنش نشان دهدتا قصه صاحب کشمکش شود. یادمان هست که پرده دوم، طولانی‌ترین و در نتیجه مهم‌ترین بخش داستان و عرصه‌ای برای خودنمایی شخصیت است.
طرح ويژه براي حضور سينماگران
در جشنواره فجر
فارس:
مدير روابط عمومي جشنواره فيلم فجر گفت: امسال با اجراي طرحي ويژه، امكان بهره‌مندي از برنامه‌هاي جشنواره فيلم فجر براي سينماگراني كه آثارشان در اين رويداد پذيرفته شده، فراهم خواهد شد.
«حبيب ايل‌بيگي» گفت: جشنواره فيلم فجر، ضمن آنكه رويدادي تخصصي براي اهالي سينما و كارشناسان اين حوزه است با توجه به ابعاد برگزاري و پيوند با جشن‌هاي پيروزي انقلاب اسلامي جنبه مردمي نيز دارد، به همين خاطر براي سهولت بهره‌مندي اين طيف‌هاي مختلف مخاطبان از برنامه‌هاي جشنواره، برنامه‌ريزي‌هايي صورت گرفته است. وي يادآور شد:
هر ساله سينماگراني كه عضو صنوف خانه سينما هستند، برنامه نمايش و بليت جشنواره را از طريق اين نهاد دريافت مي‌كنند و مي‌توانند فيلم‌ها را در سالن سينمايي كه در اختيارشان قرار داده مي‌شود، دنبال كنند.