حضور میشل سلیمان، رئیس‌جمهور لبنان در تهران که به‌عنوان سومین رئیس‌جمهور تاریخ این کشور به جمهوری اسلامی سفر می‌کند، از چندین زاویه مهم و قابل بررسی است؛ اول از نظر نقش سیاسی ایران در لبنان، دوم از جهت همکاری‌های اقتصادی 2 کشور و سوم از منظر همکاری‌های دفاعی تهران و بیروت. در گفت‌وگوی «وطن امروز» با دکتر غضنفر رکن‌آبادی، هر سه این زوایا مورد تحلیل و بررسی قرار گرفته است.
اهمیت سفر میشل سلیمان به تهران از چه جنبه‌هایی قابل بررسی است؟
سفر آقای سلیمان به تهران از چند جهت حائز اهمیت است؛ یک بعد آن، بعد سیاسی است؛ چراکه آقای سلیمان پس از گذر لبنان از یک دوره بحران سیاسی در این کشور و به دنبال نشست دوحه به ریاست‌جمهوری لبنان انتخاب شد. با توجه به نقشی که ایران در صحنه خاورمیانه و بویژه لبنان داشت و همواره بر وحدت ملی و یکپارچگی و اتحاد همه جریان‌های سیاسی این کشور تاکید کرده است، جمهوری اسلامی تاثیرات مثبت خود را بر روند شکل‌گیری توافق دوحه نشان داده و این پیام را به جریان‌های مختلف سیاسی لبنان ارسال کرده که باید دست به دست هم بدهند و دست از اختلافات بردارند. ضمن اینکه ایران بر این موضع اصرار داشت که آنچه مورد توافق و اجماع همه مردم و گروه‌های سیاسی باشد، مورد قبول تهران نیز خواهد بود و ایران از آن حمایت می‌کند. با توجه به این مجموعه شرایط، آقای میشل سلیمان در اجرای بند اول توافقنامه دوحه به‌عنوان رئیس‌جمهور لبنان انتخاب شد. بنابراین میشل سلیمان به‌عنوان محصول توافق همه گروه‌های لبنانی تصمیم گرفت دید ویژه‌ای نسبت به جمهوری اسلامی داشته باشد و در پرتو تحولات بعد از توافقنامه دوحه و تشکیل دولت وحدت ملی لبنان، ایشان با سفر خود به تهران به‌عنوان نماینده مورد توافق تمام قشرهای سیاسی لبنان و فرد مورد اجماع جریان‌های مختلف، این پیام را به گروه‌های مختلف ارسال کرد که اولا از تلاش‌های ایران به‌خاطر نقش فعالش در حمایت از وحدت و یکپارچگی مردم لبنان و نیز حمایت از مقاومت ملی و اسلامی مردم این کشور تشکر کرده و ثانیا صفحه‌ای جدید از روابط و همکاری‌های گسترده میان 2 کشور را باز می‌کند. با اعتقاد به اینکه همکاری‌های گسترده ایران و لبنان با همراهی سوریه می‌تواند موجب تحولات بسیار مفیدی در منطقه شود و رفع اشغالگری از سرزمین‌های اشغال‌شده به‌وسیله رژیم صهیونیستی را تسریع کند. اما بعد دیگر سفر آقای میشل سلیمان بحث اقتصادی است؛ چرا که با توجه به ترکیب وزرایی که در این سفر رئیس‌جمهور لبنان را همراهی می‌کردند، مشخص بود گسترش همکاری‌های اقتصادی با تهران برای بیروت بسیار مهم است. حضور وزرای اقتصاد و بازرگانی، صنایع، امور مهاجرین و وزیر کار که به همراه وزرای خارجه و کشور در این سفر همراه با سلیمان به تهران آمده بودند، همچنین حضور رئیس لبنانی کمیسیون مشترک در ایران، بیانگر این است که لبنانی‌ها دارند در این برهه از زمان صفحه جدیدی را در ارتباطات اقتصادی و بازرگانی خود با جمهوری اسلامی باز می‌کنند. دیدارهایی که وزرای اقتصادی با همتایان ایرانی‌شان در تهران داشتند نیز پایه‌گذاری یک همکاری عمیق و گسترده میان 2 کشور در آینده را نوید می‌دهد و به نظر می‌رسد در آینده هم باز شاهد رفت و آمدهای مقامات 2 کشور برای گسترش هرچه بیشتر روابط تهران- بیروت بویژه در زمینه اقتصادی باشیم.
دیدار سلیمان با وزیر دفاع جمهوری اسلامی که با هدف همکاری‌های دفاعی انجام شده است را چگونه تحلیل می‌کنید؟
سابقه همکاری‌های دفاعی و نظامی و تسلیحاتی ایران و لبنان به سال 1383 برمی‌گردد که با سفر وزیر دفاع لبنان به تهران و امضای یک توافقنامه، همکاری‌های دفاعی وارد مرحله تازه‌ای از قوت و قدرت شد. در آن سال، 2 کشور تصمیم گرفتند در زمینه‌های دفاعی بیش از پیش با یکدیگر همکاری کنند و با توجه به وجود آن توافقنامه، طبیعی بود که در این مرحله نیز آن همکاری‌ها تکمیل شود و دیدار اخیر میان آقای مصطفی نجار و آقای سلیمان هم در چارچوب تکمیل آن همکاری‌ها قابل طبقه‌بندی است.
دیدار آقای سلیمان از تهران و گسترش همکاری‌های ایران و لبنان چه تاثیری در تحولات داخلی لبنان و در میان گروه‌های سیاسی این کشور خواهد داشت؟
بدون تردید مردم و جریان‌های سیاسی مختلف لبنان اعم از مردمی و دولتی دید مثبتی به این سفر دارند. چراکه جمهوری اسلامی ایران همواره موضع ثابت و مثبتی نسبت به لبنان داشته است؛ برخلاف دیگر کشورها و بویژه قدرت‌های بزرگ که همواره دیدشان نسبت به لبنان بر اساس منافع خودشان بوده است اما ایران همیشه دیدی مثبت نسبت به لبنان داشته و از این جهت وقتی که محصول فرآیند و اجماع همگانی گروه‌های مختلف لبنانی، یعنی آقای میشل سلیمان به ایران سفر می‌کند، می‌تواند نقش مثبتی در تحکیم اتحاد ملی و وحدت همه گروه‌ها در صحنه سیاسی لبنان داشته باشد و موجب تقویت یکپارچگی جریان‌های سیاسی برای متمرکز و محوری کردن همه تلاش‌ها در رویارویی با رژیم صهیونیستی و اشغالگری این رژیم برای رفع مشکلات مرتبط با اشغالگری شود.