20 آوریل یکی از روزهايی است که مانند 11 سپتامبر هرگز فراموش نخواهد شد. اوباما به مردم در اینباره گفته است این حادثه مانند سوانح طبیعی زلزله یا توفان نیست که بتوان با پیامدهای آن به سرعت برخورد کرد بلکه بیشتر مانند شیوع یک بیماری همهگیر است و مهار کامل و رفع پیامدهای آن میتواند ماهها طول بکشد. یکی از بزرگترین کشفیات بشری به خطری جدی برای حیات وحش و طبیعت کره زمین، سکونتگاه میلیونها موجود زنده مبدل شده که بسیاری رئیسجمهور آمریکا و شرکت بریتانیایی Bp را عامل اصلی پراکندگی سریع آن میدانند. اوباما ابعاد اصلی این حادثه را از مردم مخفی کرده و به اعتقاد بسیاری او به مردم آمریکا دروغ میگوید. روزانه یکصدهزار بشکه نفت خام در خیلج مکزیک نشت میکند که بر اثر آن زیستگاه بسیاری جانوران با خطر جدی رو به رو شده و ابعاد این فاجعه زیست محیطی تا بدانجا پیش رفته که تخمین خسارات آن از میلیاردها دلار نیز گذشته است. باراک اوباما، رئیسجمهور آمریکا بعد از مشکلاتی که به واسطه حضور نظامی این کشور در افغانستان وجود دارد اکنون با بحرانی از جنسی دیگر روبهرو است که پیامدهای آن برای حاکمیتش چالشبرانگیز شده است. هر روز حدود يكصد هزار بشکه نفت با فشار فراوان از کف اقیانوس فوران میکند اما نشت نفت تمام مشکل نیست زیرا علاوه بر آن مشکل و خطر انتشار گازهای سمی و پرتاب شن و ماسه و سنگهای کف اقیانوس نیز به اطراف وجود دارد. این وضع موجب ماسهزدایی و تخریب چاه اصلی خواهد شد که خود به بزرگتر و عمیقتر شدن چاه و حتی خروج جریان بیشتر نفت منتهی میشود. دانشمندان هشدار دادهاند به خاطر ترکیب نفت نشتی با گازهای سمی مانند بنزن و دیگر گازها، اکنون اکسیژن آب تمام شده و زیست بوم اقیانوس به مخاطره افتاده است. تعبیه سوپاپها و شیر فلکههایی برای کنترل و کمک به کاهش و خروج فشار، 2 ماه طول میکشد و در صورتی که روند ماسهزدایی و تخریب فروکش نکند، حفره سوراخ شده در زمین از زیر چاه اصلی بزرگتر میشود و بستری را که چاه در آن واقع شده، ضعیف میکند و در نتیجه فشار فراوانی از ناحیه حفره به چاه وارد میشود که موجب خروج جریان نامحدود نفت خواهد شد. در نهایت بعد از نشت چندین میلیارد بشکه نفت تشکیل حفره عظیمی زیر سطح اقیانوس امری عادی است و آب به طور طبیعی امکان این را مییابد که جای نفت را در داخل چاه بگیرد. از آنجا که دمای این حفره دستکم400 درجه است، آب وارد شده به این حفره بخار میشود و نیروی عظیمی تولید خواهد کرد که در نهایت موجب بالا آمدن سطح اقیانوس خواهد شد. در صورتی که نیروی جاذبه زمین باعث شود بستر خلیج به داخل حفره فروکشیده شود، سونامی مهیبی را به دنبال خواهد داشت. با وجود این مقامات آمریکایی از ارائه جزئیات به مردم امتناع ميورزند و آنها را از خطری که در کمینشان است بیاطلاع میگذارند. مدیرعامل شرکت انگلیسی بریتیش پترولیوم از سوی اوباما با این سوال اساسی رو به رو شده است:«عقربههای ساعت در حرکتند. Bp چه کاری از دستش برمیآید؟» آمریکا با بزرگترین مشکل محیط زیستی تاریخ خود رو به رو است که آزمونی برای دولت نخستین رئیسجمهور سیاهپوست این کشور نیز به شمار میآید. هیات حاکمه کاخسفید تاکنون طرحهای شرکت Bp را غیرکارشناسی و غیرقابل اجرا توصیف کردهاند. این شرکت انگلیسی که به جهت پرداخت غرامت تا مرز ورشکستگی پیش رفته با دستورالعملهای متضادی از سوی آمریکا روبهرو است. کاخ سفید از Bpخواسته طرح به صرفهای را که سرعت بیشتري داشته باشد ارائه دهد. این طرح باید بتواند نفت بیشتری را جمعآوری کند. اکنون Bp مقاديري اندك از نفت سطح آب را روزانه جمعآوری میکند که در مقایسه با نفتی که در خليج مکزیک پخش شده بسیار رقم ناچیزی است. Bp اعلام کرده برای جمعآوری تمام نفت نشت کرده به یک ماه کار مداوم نیاز دارد که این مساله میتواند بحران زیست محیطی منطقه را بیش از گذشته کند. آنچه درباره دولت اوباما مشخص است کندی بیش از حد حاکمیت برای مقابله با این بحران عنوان میشود. اوباما تاکنون تنها یک متن اعتراضآمیز را به صورت رسمی برای شرکت Bp ارسال کرده است. این در حالی است که از آغاز بحران نفتی در خلیج مکزیک بیش از یک ماه گذشته است. ماه آوریل دولت آمریکا یک فرصت 3 روزه را در اختیار Bp قرار داده بود تا برای این بحران راهحلی پیشنهاد کند و Bp به راحتی این خواسته را رد کرد. این مساله نشان میدهد دولت آمریکا در مقابل شرکتی مانند Bp چقدر آسیبپذیر است.
انتخابهای محدود اوباما
در حقیقت Bp نهایت تلاش خود را انجام میدهد تا جایی که در توانش است از نشت نفت در خلیج مکزیک جلوگیری کند و نفتی را که در آب پخش شده است، جمعآوری کند. این خواسته سهامداران این شرکت بریتانیایی است. بحران در خلیج مکزیک موجب کاهش نرخ سهام Bp شده و این شرکت وظیفه دارد سود سهامداران خود را بر اساس توافقات تجاری که با آنها به امضا رسانده، بپردازد. اکنون از محدود انتخابهای باراک اوباما، رئیسجمهور آمریکا آن است که در جایگاه یک سیاستمدار با پخش کردن زغالسنگهای داغ بر زیر پاهای Bpامیدوار باشد این شرکت سرعت بیشتری به فعالیتهای خود ببخشد. البته اوباما در آخرین سخنرانیاش که از سوی کاخسفید منتشر شده، گفته است:«اگر من رئیسجمهور آمریکا هستم پس قدرتی بیحد دارم».
اوباما در بخش دیگری از سخنانش ناتوانی خود را در حل بحران خلیج مکزیک اینگونه توجیه میکند:«من نمیتوانم شیرجه بزنم و تا عمق بحران پایین بروم و با نصب درپوش جلوی نشت نفت را بگیرم». ساکن کاخسفید همچنین در بخش دیگری از سخنانش اعلام کرد:«من نی ندارم که بتوانم نفت ریخته شده در آب را بمکم. تنها کاری که از دست من برمیآید این است که با شما صادق باشم، از صمیم قلب کار کنم و تمام فعالیتم را برای یافتن افراد مناسب برای قرار گرفتن در جایگاههای مناسب متمرکز کنم».
چهکاری از دست بریتیش پترولیوم برمیآید؟
شرکت بریتیش پترولیوم اعلام کرده درآمد حاصله از نفت در خلیج مکزیک را به یک بنیاد خیریه زیست محیطی خواهد داد. این اقدام Bp در حالی است که احتمال دارد ظرف 18 ماه آینده نفت خام به اقیانوسهای جهان وارد شود که این مساله ابعاد تازهای را در این بحران زیست محیطی به وجود خواهد آورد. در شرایط کنونی حتی اگر بتوان روی چاه اصلی را با وسیلهای پوشاند، نمیتوان جریان نفت را متوقف کرد. نفت اکنون به جریان خلیج مکزیک رسیده و در حال رسیدن به جریانهای اقیانوسی است که این جریانها قدرتی 4 برابر بیشتر از جریانهای خلیج دارند. این در حالی است که شرکتهای نفتی برای لغو تعلیق 6 ماهه حفاری عمیق در خلیج مکزیک از سوی دولت آمریکا در تلاش هستند و از این رو به دادگاههای این کشور شکایت کردهاند. هیچکس حتی افراد خوشبین نیز اکنون از آینده خلیج مکزیک مطلع نیستند و حساب کردن روی اقدامات Bp به عقیده بسیاری تنها شرطبندی روی یک اسب مرده است. اکنون شرکت نفتی Bp تلاش میکند از حجم رو به رشد این فاجعه بکاهد اما موفقیت آن بسیار محدود بوده است. کشتیهای جمعکننده نفت از فرانسه حرکت کرده و احتمال دارد تا ماه جولای به سواحل خلیج مکزیک برسند. Bp طرحی را پیشنهاد کرده که بر اساس آن برای پرکردن حفره ایجاد شده در موقع اکتشاف«گل» را به صورت فشرده به حفره تزریق کنند. این در حالی است که به گفته برخی از دانشمندان، قبل از گذاشتن درپوش روی این چاه حدود يكصد هزار بشكه نفت در هر روز نشت خواهد کرد. این رقم نشان میدهد كه با گذشت هر روز از بحران در خلیج مکزیک تا چه اندازه محیط زیست به خطر خواهد افتاد. بحران سیاسی ایجاد شده در پس تحولات خلیج مکزیک موجب شده اوباما مورد انتقاد شدید رسانههای گروهی آمریکا و همچنین مردم این کشور قرار گیرد. رئیسجمهور آمریکا با واکنشهای کند خود نشان داد کاخ سفید نهتنها در مساله جنگ افغانستان با دوگانگی روبهرو است بلکه در موضوعاتی همانند بحران زیست محیطی نیز نمیتواند گام موثری بردارد.
منبع: كريستين سانيزمانيتور