دروغی به نام خروج

اميد عبدالهی

نیروهای نظامی آمریکایی، باید تا 30 ژوئن 2009 از شهرهای عراق خارج شوند؛ ضرب‌الاجلی که اخیرا در توافقنامه امنیتی میان آمریکا-عراق نیز لحاظ شده است.

ظاهر امر این است که بر اساس این توافقنامه امنیتی (که پس از اعمال اصلاحات در آن به توافقنامه عقب نشینی نیروهای آمریکایی موسوم شده) به تمامی نیروهای جنگی آمریکایی اعلام شده که تا پایان ژوئن سال 2009 باید عراق را ترک کنند. اما طراحان نظامی به صراحت اعتراف می‌کنند که بیشتر این نیروها به عنوان «آموزش دهندگان» و «مشاوران» در نقش‌های جنگی در عراق باقی خواهند ماند. به عبارت بهتر آنها هنوز هم در امور جنگی حضور خواهند داشت.

در این رابطه بسیاری از صاحبنظران امور سیاسی و نظامی بر این مساله اتفاق نظر دارند که این مساله تنها یک تغییر عنوان است و حتی تغییر کاربری نیروهای نظامی آمریکایی هم نمی‌تواند باشد کما اینکه جان ناگل، سرهنگ دوم بازنشسته که یکی از نویسندگان گزارش راهنمای استراتژی جدید آمریکا علیه شورشی گری است، معتقد است که این نیروها با عنوان آموزشی در عراق خواهند ماند منتها بعضی اوقات به آموزش دهندگان شلیک می‌شود و آنها نیز باید به این شلیک پاسخ بدهند(!) بنابراین همان کارکرد و ماموریت پیشین نیروهای آمریکایی در عراق یعنی حمله به دشمن با اعمال قدرت مرگبار، تداوم خواهد یافت. این موضوع را باید یکی از مهم‌ترین چالش‌های پیش روی دولت باراک اوباما بدانیم، اوباما که پیش‌تر قول پایان جنگ عراق را داده بود، به نظر می‌رسد
هم‌اینک به بازتعریف جدیدی از پایان جنگ در عراق رسیده است و از خلال جلساتی که اوباما با مشاوران نظامی جدیدش-رابرت گیتس، وزیر دفاع و مایک مولن، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا- برگزار کرده است، مشخص شده که تعریف وی از خاتمه جنگ همان حفظ هزاران نیروی آمریکایی در عراق است که البته این موضوع می‌تواند با انتخاب عناوینی غیر از نیروهای هجومی باشد.

برگزاری چنین جلساتی از سوی اوباما و بازتعریف وی از پایان جنگ در عراق به خاطر این است که با نزدیک شدن ضرب الاجل‌هایی که از سوی خود اوباما، بوش و عراقی‌ها تعیین شده است، باید چاره‌ای اندیشیده می‌شد که نه سیاست کلی آمریکا مبنی بر باقی ماندن نیروها در عراق به چالش کشیده شود و نه اینکه کسی اوباما را به خاطر خلف وعده‌اش مبنی بر خروج نیروهای آمریکایی سرزنش کند. اولین ضرب الاجل مربوط است به خروج نیروهای آمریکایی از شهرهای عراق که این مساله باید تا پایان ژوئن 2009 اتفاق بیفتد.

دومین ضرب‌الاجل را خود اوباما مشخص کرده است. وی قول داده بود که 16ماه پس از روی کار آمدن، نیروهای آمریکایی را از عراق خارج ساخته و جنگ را در این کشور خاتمه دهد و ماه مه 2010، 16 ماه پس از روی کار آمدن دولت اوباماست.

ضرب الاجل بعدی، دسامبر 2011 است؛ ضرب الاجلی که تحت توافقنامه شرایط نیرو‌های آمریکایی(توافقنامه امنیتی) قرار است تمامی نیروهای آمریکایی از عراق خارج شوند.

بنابراین برای اجرای این ضرب الاجل‌ها و بدون در خطر قرار دادن عراق و ثبات نسبی این کشور و همچنین اثبات ادعاهای سران آمریکایی، طراحان نظامی اعلام کردند که بعضی از نیروهای جنگی را برای آموزش و حمایت از عراقی‌ها به خدمت خواهند گرفت؛ اگرچه این نیروها هنوز هم مسلح خواهند بود و به گشت زنی‌های جنگی با همتایان عراقی خود ادامه می‌دهند. پس اگرچه در ظاهر امر نقش آنها بازتعریف خواهد شد، اما خطرات پیش رو بازتعریف نمی‌شوند. اما آنچه که مسلم است و بسیاری از کارشناسان هم بر آن متفق القول هستند این است که اگر در جنگ حضور داشته باشید، دیگر فرقی نمی‌کند که یک مشاور هستید یا یک نیروی جنگی، چون زندگی شما در خطر قرار دارد. روی گلوله‌ها نوشته نشده که این گلوله‌ها مختص مشاوران و دیگر گلوله‌ها برای یگان‌های جنگی است.

هم اکنون نزدیک به 150 هزار نیروی آمریکایی و از جمله نیروهای خدمات و پشتیبانی در عراق حضور دارند. ژنرال ری اودیرنو، فرمانده ارشد نیروهای آمریکایی در عراق در ماه جاری از اینکه شمار نیروهای آمریکایی پس از ژوئن 2009 در عراق را اعلام کند، سر باز زد، اما گفت که باید در مورد شمار دقیق نیروهایی که قرار است خاک عراق را ترک کنند با مقامات این کشور مذاکره شود.

اما بیشتر مقامات آمریکایی همچنان معتقدند ، عراقی‌ها هنوز به کمک نیاز دارند و باید نیروهایی آمریکایی که هم اکنون روابط خوبی را هم با نظامیان عراقی برقرار کرده‌اند به کمک‌های امنیتی خود در قالب‌های جدید ادامه دهند و در همین راستا هم رابرت گیتس شمار نیروهایی را که تا پایان سال 2011 در عراق باقی خواهند ماند، در حدود چند ده هزار نظامی دانسته است.

بنابراین آنچه مسلم است، اينكه هیچ کسی و حتی خوشبین‌ترین افراد هم انتظار خروج نیروهای آمریکایی را از عراق به این زودی‌ها نخواهند داشت و حتی تغییر کاربری و نقش نیروهای آمریکایی پس‌ازسال 2011 هم به نظر تنها یک ادعا برای کاهش فشارها علیه دولت آمریکاست که نباید هیچ امیدی به تحقق آن داشت.