بهزاد اخلاقی:
همه‌پرسی قانون اساسی جدید در قرقیزستان روز یکشنبه پایان يافت. براساس اطلاعات منتشر شده 96 درصد از شرکت‌کنندگان در قرقیزستان به این قانون رای مثبت داده‌اند که پیروزی بزرگی برای رزا آتونبایوا به حساب می‌آید. آتونبایوا ساعاتی پس از پایان همه‌پرسی به خبرنگاران گفت: مردم به تغییرات رای داده‌اند و قرقیزستان به نخستین دموکراسی پارلمانی در آسیای مرکزی مبدل خواهد شد. این درحالی است که دیمیتری مدودف رئیس‌جمهور روسیه در اجلاس گروه 20 در تورنتوی کانادا اعلام کرد، ایجاد یک دموکراسی پارلمانی در قرقیزستان می‌تواند موجب بحرانی‌تر شدن اوضاع و 2تکه‌شدن این کشور شود. دموکراسی پارلمانی درگیری‌های قومی را تقویت خواهد کرد. تغییرات در جمهوری 5 میلیون نفری قرقیزستان می‌تواند دومینوی تغییرات در آسیای مرکزی را به حرکت درآورد که این خوشایند قدرت‌های بزرگ در غرب و شرق سنتی نیست. 4/2 میلیون نفر واجد شرایط شرکت در این همه‌پرسی بودند که به گفته مقامات رسمی 69درصد از واجدان در همه‌پرسی شرکت کردند. رزا آتونبایوا که با پیروزی در همه‌پرسی تا سال 2011 حضورش در قدرت قانونی خواهد بود رقم شرکت‌کنندگان را 65درصد اعلام کرد. قرقیزستان به عنوان نخستین جمهوری پارلمانی در آسیای مرکزی بعد از بخش اروپايی شوروی (3 جمهوری حوزه بالتیک، لتونی، استونی و لیتوانی) پایه‌های اقتدار‌گرای باقی مانده از دوران شوروی را ویران خواهد کرد. سازمان مشارکت و امنیت اروپا «OSCE» از برگزاری این همه‌پرسی رضایت خود را اعلام کرد. در شهر اوش بخش جنوبی قرقیزستان که صحنه درگیری‌های قومی گسترده‌ای در ماه جاری میلادی بود نیز مردم بدون خطر به پای صندوق‌های رای آمدند و هیچ نشانه‌ای از ناامنی مشاهده نشد. نتایج رسمی این همه‌پرسی تا روز چهارشنبه اعلام خواهد شد و قرقیزستان بعد از خونین‌ترین درگیری‌های قومی میان ازبک‌ها و قرقیزها پا در عرصه دموکراسی خواهد گذاشت که شاید برای روسیه و آمریکا
خوشایند نباشد. این برای نخستین‌بار است که در یک کشور آسیای مرکزی تمرکز قدرت از رئیس‌جمهور روی پارلمان خواهد بود. آتونبایوا در ساعات پایانی روز گذشته اظهار داشت، تمام اعضای کابینه‌اش باید استعفا دهند تا او کابینه جدیدی را تشکیل دهد. کابینه جدید آتونبایوا تا یک سال و نیم آینده بر مسند قدرت باقی خواهد ماند تا اوضاع قرقیزستان را آرام کند. آتونبایوا اکنون رهبر دولت موقت است و بعد از این همه‌پرسی، دولت او جایگاه قانونی به خود می‌گیرد. اولویت اصلی دولت جدید قرقیزستان، توسعه همکاری‌ها با همسایگان ازجمله روسیه است. در بخش دیگری از سخنان آتونبایوا آمده است، این کشور توسعه همکاری‌ها با آمریکا و اتحادیه اروپایی را مدنظر قرار خواهد داد. حضور نظامی آمریکا در قرقیزستان ازجمله مسائلی است که بیشکک باید آن را حل کند. رزا آتونبایوا همچنین در بخش دیگری از سخنانش اظهار داشت: عصر سلطه خانوادگی و بروکراسی مرگبار در قرقیزستان به پایان رسیده و حکومت موروثی از قرقیزستان خداحافظی کرده است.