گروه اجتماعی:
چند سالی است که پدیده گرد و غبار یا به اصطلاح ریزگردهای عربی برای مردمان مرزنشین غرب و جنوب کشور به معضل بزرگی تبدیل شده که بی شک تبعات ناشی از آن اندک اندک در حال بروز و ظهور در زندگی مردمان این مناطق است. پدیده گرد و غبار دیگر آنچنان شدت یافته که اغلب روزهای سال بویژه در 6 ماه اول سال برای مردم این مناطق به امری عادی مبدل شده است. تا سالهای گذشته شاید مردم با این پدیده به عنوان پدیدهای گذرا برخورد میکردند اما حال که استمرار و شدت این فاجعه زیست محیطی گسترش یافته، تاثیرات آن نیز روز به روز در حال آشکار شدن است. افرایش بیماریهای قلبی و عروقی، مشکلات حاد تنفسی، مشکلات متعدد برای بانوان باردار و نوزادان، اختلال و بروز ناراحتیها، سردردهای بی مورد، ضعف جسمانی و مشکلات روانی و افسردگی از جمله صدمات جسمی ناشی از این پدیده است که متاسفانه هر روز بر دامنه آن افزوده میشود. علاوه بر این، مشکلات متعدد اقتصادی که تاکنون از دید بسیاری از مسؤولان و مردم پنهان مانده نیز در حال نمایان شدن است، به عنوان مثال میتوان به خسارات جبران ناپذیر کشاورزی استان كرمانشاه ناشی از این پدیده اشاره کرد. از آنجا که استان کرمانشاه قطب کشاورزی کشور است و بخش عمدهای از درآمد سرانه مردم این استان و در واقع امرار معاش مردم استان از محل کشاورزی است لذا هرگونه صدمه و آسیبی بر پیکره این بخش به طور مستقیم بر اقتصاد مردم استان لطمه وارد میکند. در کنار این پدیده، خشکسالی نیز به مشکلات عدیده این بخش اضافه شده و موجب کاهش تولید و کیفیت برخی محصولات باغی و کشاورزی استان شده است. همچنین همین دلیل باعث کاهش سفرهای تابستانی گردشگران شده و اندک درآمد حاصله از این منبع نیز اندک و اندکتر شده است. اما در رابطه با این پدیده مدیرکل محیطزیست استان کرمانشاه میگوید: سال گذشته 120 روز هوای کرمانشاه خارج از استاندارد هوای پاک بود. کیومرث کلانتری با اعلام اینکه در سال گذشته 120 روز هوای استان به دلیل وجود گرد و غبار خارج از استاندارد هوای پاک قرار داشت، گفت: در سال گذشته 14 روز هوای استان کرمانشاه در و ضعیت بحران، 2 روز در وضع اضطرار و 104 روز در وضع هشدار به دلیل وجود گرد و غبار قرار داشت. به گزارش مهر، وی تصریح کرد: از ابتدای سال تاکنون نیز 25 روز کیفیت هوای استان خارج از استاندارد هوای پاک بوده که 3 روز آن در وضع بحران، 2 در حالت اضطرار و 20 روز نیز در وضع هشدار قرار داشتهایم. مدیرکل محیطزیست استان کرمانشاه در ادامه با اشاره به اینکه علل به وجود آمدن گرد و غبارهای آلوده کننده هوای استان در خارج از کشور قرار دارد، گفت: هیچ کانون غبار آلودگی هوا در داخل استان نیست و همه علل این پدیده در خارج از مرزهای ایران قرار دارد. وی گفت: متاسفانه در کشورهای منشأ آلودگی گرد و غبار به دلیل آنکه این وضع برای آنها اولویت ندارد اقدام موثری برای از بین بردن منشأ این آلودگیها انجام نمیگیرد و این کشورها هنوز پیش نویس مذاکرات انجام گرفته درباره جلوگیری از فعالیت پدیده گرد و غبار را امضا نکردهاند. همچنین محسن قاسمی، سرپرست اداره کل هواشناسی استان کرمانشاه نیز در این رابطه گفت: طی سال گذشته، 118 روز به طور میانگین هوای استان غبارآلود بود. وی تصریح کرد: تاکنون 14 کانون غبارآلودگی در خاورمیانه شناسایی شده است که 9 کانون از کانونهای غبارآلودگی هوا باعث ایجاد گرد وخاک در هوای استان کرمانشاه میشود. قاسمی افزود: تغییرات محیطزیست، خشکسالی، از بین رفتن تالابها، دخالتهای بشری، گرمایش جهانی زمین و افزایش اثرات گازهای گلخانهای همه دست به دست هم داده و منشأ ایجاد پدیده گرد و غبار شده است. وی با اشاره به اینکه مطالعات گستردهای روی پدیده گرد و غبار در حوزه هواشناسی در استان کرمانشاه انجام گرفته، گفت: اگر برخی اوقات پیش بینیها به واقعیت منجر نمیشود به دلیل وجود فقر اطلاعات هواشناسی در عراق است زیرا ایستگاههای هواشناسی در این کشور اطلاعات خود را منتشر نمیکنند و ما با مشکل پیش بینی در این کشور مواجه هستیم. سرپرست اداره کل هواشناسی استان کرمانشاه با بیان اینکه باید ابتدا با کارهای کارشناسی وسعت کانونهای ایجاد گرد و غبار و بافت خاک این مناطق مشخص و سپس برای درمان این درد نسخه علمی پیچیده شود، گفت:
مالچ پاشی، مسکنی فوری برای این پدیده است که البته فقط در مناطق کوچک با وسعت بسیار کم امکان پذیر است. حال با وجود این وضع چاره مردم چیست؟ مردمی که تنها نگران سلامت خود و فرزندانشان هستند چه باید بکنند؟ این مردم تنها چشم امیدشان به مسؤولان است تا شاید با تدبیری عاجل اقدامی برای رفع یا حداقل کاهش این پدیده کنند که در غیر این صورت آیا راهی جز اقدام انفرادی خود که همانا مهاجرت از این منطقه آلوده است، برای آنها
باقی میماند؟