آزاده حسن پور*
بخش چهارم:
بخش چهارم:در مقالات قبلی راجع به سه خلط از اخلاط چهارگانه بدن صحبت کردیم، آخرین خلط بدن سودایی است. سودا ترکیبی است به رنگ قرمز تیره و پایین‌ترین لایه در بدن را تشکیل می‌دهد.
وظیفه سودا چیست؟
وظیفه سودا، تشکیل بافت استخوانی، مو، دندان و تحریک کردن اشتهاست. محل نگهداری و ایجاد سودا در «طحال» است. سودا نیز مانند سه خلط دیگر در صورتی که بیش از حد اعتدال ترشح شود یا به صورت فاسد و سوخته درآید، انسان را دچار بیماری می‌کند. بیماری‌هایی که در اثر خلط فاسد شده سودا در بدن ایجاد می‌شوند عبارتند از: تیک، لرزش در اعضا، لقوه و پارکینسون، سیاهی پای چشم، ناآرامی درخواب، اگزمای پوستی، بهق و برص، چروک صورت، وجود خال‌های متعدد در پوست، شکنندگی ناخن‌ها، هموروئید، واریس، نامنظمی‌های قلبی، کاهش هضم غذا، بوی بد مدفوع، بوی بد دهان، تکرر ادرار زیاد، شب‌ادراری در بچه‌ها و استعداد ابتلا به «یبوست». جالب است بدانید که در طب سنتی از یبوست به عنوان «ام‌الامراض» نام برده شده است.
خصوصیات افراد سوداوی مزاج
آنها افرادی باریک و کشیده با مفاصلی درشت و انگشتانی کشیده هستند. پوستشان به رنگ تیره، گندمی پررنگ تا سیاه است (در افراد سیاهپوست، از رنگ کف دست پی به مزاجشان برده می‌شود).
چشمان این افراد تنگ، ریز و تیره است. سوداوی‌ها از نظر پوستی تعریق ندارند و منافذ پوستشان درشت است. رگ‌های بدن‌شان برجسته ولی نازک و تیره است و دارای موهای مجعدی هستند که زودتر از حد معمول سفید می‌شود (به دلیل سردی مزاج) آنها ناخن‌هایی شکننده دارند. از نظر گوارشی آب دهانشان خشک و رنگ زبان، قرمز تیره تا بنفش و مستعد ابتلا به یبوست هستند.آنها زود گرسنه و زود سیر می‌شوند. سوداوی‌ها از نظر بویایی و شنوایی قوی هستند اما از نظر دید دچار پیرچشمی می‌شوند. سوداوی‌ها تمایل به خوردن شیرینی دارند و اهل ریزه‌خواری هستند. از نظر گوارشی به دلیل سردی و خشکی مزاجشان، نمی‌توانند غذا را خوب هضم کنند. آنها افرادی بسیار ریزبین و خیالباف هستند، خواب کمی دارند و در خواب و بیداری ناآرام هستند.
چه عواملی باعث ایجاد سودا در بدن می‌شوند؟
خوردن غذاهای سودازا مانند غذاهای سریع پخته شده، مانده یا غذاهایی که طبیعت بسیار گرم دارند مانند بادمجان، پیاز پخته شده (بویژه از نوع قرمز) و مصرف میوه‌های نارس، مصرف غذاهایی با طبیعت «سرد و خشک» مانند عدس یا غذاهای حرام، بیماری‌های مزمن و مستمر، بی‌تحرکی جسمی و فکری، غم مستمر، رنگ سیاه، برخی داروهای شیمیایی، بوهای بد، ریزه‌خواری، پرخوری، خوردن چای داغ یا هر نوشیدنی داغ، ایستاده غذا خوردن و اختلاف سطح ناگهانی در پرواز، آلودگی‌های صوتی و شیمیایی، خواب صبح و غروب، خواب زیاد، مصرف نگهدارنده‌ها در مواد غذایی و...
چه غذاها و موادی برای افراد سوداوی مزاج مناسب‌تر است؟
انجیر، کشمش، زرشک، گل سرخ، سنا، عناب، گل گاوزبان، نخودآب، سوپ جوجه، زرده تخم‌مرغ و سوپ گوشت (از نوع گوسفندی). در گذشته مردم به دلیل روش‌های درست غذا خوردن و عادات رفتاری مناسب، کمتر دچار مشکلات مزاجی بوده‌اند و هر شخصی معمولا دارای یک مزاج بوده است. اما در حال حاضر، به دلیل استفاده از غذاهای نامناسب فریزری، کنسروی، استفاده از نگهدارنده‌ها در مواد غذایی و عادات رفتاری نادرست، مثلا (خوردن شام در ساعت 12 شب) باعث شده تا افراد هر کدام دارای چند مزاج باشند و افرادی با «مزاج معتدل» به ندرت به چشم می‌خورند. بنابراین اگر شما از یک تا چند مزاج را در خود مشاهده می‌کنید تعجبی ندارد!
*پژوهشگر طب سنتی
چگونه از شر سردرد خلاص شوید؟
اصغر صفري‌فرد:
در دنیای امروزی، سردرد مشکلی رایج و تقریباً همگانی است. در اینجا چند راهکار برای رهایی از سردرد یا حتی پیشگیری از آن آورده شده است.
راه اول:
تغذیه منظمی داشته باشید. فراموش کردن یک وعده غذایی اغلب اوقات منتهی به سردرد می‌شود.
راه دوم:
توجه داشته باشید چه می‌خورید. گاهی اوقات شما متوجه می‌شوید خوردن مقدار زیادی از یک ماده غذایی منجر به سردرد می‌شود. دیده شده که مصرف مقدار زیاد شکر یا نوشیدن مقدار زیاد قهوه ایجاد سردرد خفیف می‌کند.
راه سوم:
بدن خود را بکشید. وقتی که خیلی در حالت سرخمیده باشیم یا در یک وضعیت ثابت به مدت طولانی بمانیم، دچار سردرد‌های شدید می‌شویم. کشیدن بدن موجب می‌شود عضلات از هم باز شده و احساس راحتی به فرد دست بدهد.
راه چهارم:
به مقدار فراوان آب بنوشید.
راه پنجم:
اگر سردرد باقی ماند، استفاده از مسکن‌ها می‌تواند یاری رسان باشد.
راه ششم:
روی قسمتی از سر که درد می‌کند، یخ بگذارید، خواهید دید که یخ درد را فورا تسکین می‌دهد.
راه هفتم:
لحظاتی آرامش داشته باشید. گاهی اوقات سردرد به علت استرس و تشویش به وجود می‌آید. شما با تمدد اعصاب و آرامش در حقیقت به خود کمک بزرگی می‌کنید.
راه هشتم:
گاهی اوقات خواب تنها راه نجات از سردرد است. یک خواب کوتاه داشته باشید و در یک وضعیت بهتر و سرحال‌تر از خواب برخیزید.