دکتر حسین افتخاری*
در تعاریف کلاسیک، جنگ زبان دیگری از دیپلماسی است و دیپلماسی ادامه جنگ است.
در تعاریف کلاسیک، جنگ زبان دیگری از دیپلماسی است و دیپلماسی ادامه جنگ است.رژیم صهیونیستی که با لایه‌های متفاوتی از اهداف سیاسی و نظامی جنگ خونین علیه غزه را آغاز کرده، برای نیل به اهداف خود، تمام اشکال تعریف شده در مبانی و حقوق بین‌الملل از جنایات جنگی شامل نسل‌کشی، تضییع حق حیات، حقوق مردم تحت اشغال، حق دفاع مشروع در مقابل اشغالگر و... را با اقدامات فجیع در کشتار مردم بی‌دفاع و بمباران‌های وحشیانه به اجرا گذاشته و حتی به پزشکان و گروه‌های امداد و سازمان‌ها و مراکز بین‌المللی تابع سازمان ملل (آنروا) رحم نکرد. اهداف رژیم صهیونیستی بنا به محاسبات آنها می‌بایست در 2 الی 3 روز به نتیجه می‌رسید تا حامیان عربی و غربی آن در احراج قرار نگیرند. بمباران‌های گسترده و وحشیانه و کم‌نظیر در تاریخ منازعه اسرائیلی- فلسطینی و عملیات‌های زمینی از محورهای چندگانه به وسیله واحدهای نخبه و کماندویی، بنا به گفته اولمرت در پایان روز چهاردهم حمله به غزه بی‌نتیجه بوده که مهم‌ترین عامل آن مقاومت قهرمانانه فلسطینی‌ها و واکنش افکار عمومی و بسیاری از کشورهای جهان به عملیات غیرانسانی و نژادپرستانه رژیم صهیونیستی بود. تمام کسانی که در این عملیات نظامی، اسرائیل با آنها هماهنگ کرده بود و منتظر نتایج آن بودند، سکان‌دار طرح‌های مختلف شده‌اند تا در غزه آتش‌بس صورت پذیرد.
فرانسه، اتحادیه اروپایی، مصر، اتحادیه عرب و در واقع تیم گروه کشورهای ارتجاع عرب با نظارت آمریکا و دستیاری انگلیس، فعال شده‌اند. این اقدام از سوی کشورهای فوق، در حالی که رژیم صهیونیستی نتوانسته به یک حداقل لازم در عملیات نظامی دست یابد، بیشتر به یک نمایش شبیه است. آمریکا تا امروز، 3 جلسه شورای امنیت در بررسی پیش‌نویس‌های مختلف را ناکام گذاشته و تهدید به وتوی آنها کرده و از آنجا که رژیم صهیونیستی هنوز به موفقیت لازم نرسیده، حتی به شکل یکطرفه هم، آمریکا تلاش برای صدور مصوبه شورای امنیت را در دستور خود نگذاشته است. پیش‌نویس کشورهای مرتجع عرب، حتی شایسته بررسی توسط آمریکا نبوده و رایزنی و فعالیت‌های آمریکا، انگلیس و فرانسه آشکارا، تضمین‌های پیشاپیش را برای امنیت رژیم صهیونیستی در نظر گرفته و معتقدند، اصلاً کشتار دسته‌جمعی و قتل عام‌های صورت گرفته که به مرز 800 شهید و بیش از 3100 زخمی رسیده و تقریباً نیمی از آنها را کودکان و زنان تشکیل می‌دهند، اهمیت و اولویتی ندارد. لذا براساس مفاد و محتوای پیش‌نویس‌ها و رایزنی‌های جاری در نیویورک، تلاش قاهره و برخی پایتخت‌های عربی برای قطعی کردن امتیازات و پیش‌شرط‌های صهیونیست‌ها و اولویت‌های آن، که باید بر ساز و کارهای مناسب بین‌المللی و منطقه‌ای استوار باشد، در حال کارسازی است.
این بحث، بخشی از پیش‌نویس نهایی در شورای امنیت بوده که در اجزای دیگر باید به هدف خلع سلاح مقاومت فلسطینی و ناکارآمد کردن هرگونه اعتراض و مخالفت با رژیم صهیونیستی برای بازپس‌گیری سرزمین اشغالی فلسطین و نابودی مقاومت، دست یابد. در آخرین ساعات روز چهاردهم حمله نظامی و پنجمین روز حمله زمینی که اسرائیل به کمترین دستاورد نظامی دست نیافته، شرایط جنگ و واکنش‌های مردمی وارد مرحله‌ای تازه می‌شود. شلیک چند کاتیوشا از لبنان و روز غضب و خشم مردم مصر (روز جمعه) که در سراسر جهان به مرزهای غیرقابل کنترل رسیده است، موجب شد تا شورای امنیت سازمان ملل قطعنامه 1860 را برای توقف فوری جنگ و ورود کمک‌های انسانی به غزه با 14 رای موافق و عدم رای آمریکا صادر کند. این مصوبه که محتوایی یکطرفه داشته و عقب‌نشینی اسرائیل و توقف عملیات جنگی آن موکول به آتش‌بس دائمی است، مسائل مربوط به بازگشایی معابر و گذرگاه‌های امن و ساز و کارهای آن را به تلاش‌های مصر مرتبط کرده و آتش‌بس دائمی و بازگشایی معابر را مشروط به جلوگیری از قاچاق سلاح به غزه کرده است. از تلاش‌های مصر و اتحادیه عرب برای آشتی ملی حمایت شده و در حقیقت این مصوبه یک زنگ تفریح ایجاد کرده و اقدامات غیرانسانی مورد نکوهش قرار نگرفته و تمام مسائل اصلی بحران فلسطین و ریشه‌های اساسی تجاوز و کشتار اسرائیل فراموش شده و بر ضرورت حفظ امنیت اسرائیل پرداخته و برای قربانیان دعوت به ارسال کمک کرده است. این قطعنامه که به نظر می‌رسد از روی نوعی اضطرار تصویب شده، بقیه مراحل برای آتش‌بس دائمی و بازگشایی گذرگاه‌ها را به سازوکارهای جاری در هماهنگی با مصر قرار داده تا پروژه نابودی و خفه کردن مقاومت در غزه تکمیل شود. یک مفهوم دیگر این مصوبه این است که همان کسانی که برای آغاز جنگ علیه مردم غزه، تقسیم کار کرده بودند، در قالب قطعنامه 1860 نیز تقسیم کار جدیدی را در یک قالب حقوقی و سیاسی تنظیم کرده‌اند به‌طوری که همه چیز در کنترل استکبار و ارتجاع باید پیش برود. در 2هفته گذشته 60 هواپیمای حامل کمک‌های انسانی به فرودگاه «عریش» واقع در 40 کیلومتری گذرگاه رفح رسیده است. مصری‌ها برای تحت فشار قرار دادن مردم غزه و فرصت دادن به رژیم صهیونیستی برای کسب یک پیروزی نظامی از ورود این کمک‌ها جلوگیری کرده و حتی برخی را نیز عودت داده‌اند. کشورهای مصر، عربستان و تیم گروه ارتجاع عربی وظیفه دارند راه‌های ارسال کمک به غزه را مهار کرده یا در اختیار رژیم صهیونیستی قرار دهند و وظیفه دیگر آنها جلوگيری از تاثیر کشورهای آزاد و حامی مظلومان غزه در فرآیند تلاش‌های جاری است.
محتوای تلاش‌های غربی و ارتجاع عرب در شورای امنیت و یا قاهره بخش دوم سناریوی قربانی کردن مقاومت و آرمان فلسطین است که باید افکار عمومی جهان آن را ادامه جنایات جنگی تلقی کرده و با آن مقابله کنند.
* کارشناس مسائل خاورمیانه