نسرین عاقل
: کاسنی، گیاهی علفی است که ارتفاع آن به طور متوسط به یک متر میرسد، دارای ریشههای قوی و نسبتاً طویل است. روی برگهای این گیاه بریدگیهای عمیقی وجود دارد که در قسمت انتهایی آن و به شکل مثلث هستند. این گیاه گلهای آبیرنگ بسیار زیبایی دارد. برگهای آن متناوب و پوشیده از تارهای فراوان در اطراف و گلبرگهای میانی است. قسمت مورد استفاده کاسنی، برگ، ریشه و دانه آن است.
فواید کاسنی
این گیاه در پزشکی اهمیت بسیاری دارد به طوری که ابن سینا پزشک بزرگ مسلمان در مورد گیاه کاسنی و خواص آن رسالهای نوشته است.
دانشمندان علم گیاهشناسی برای این گیاه خواص و آثار زیر را برشمردهاند: باز کننده و حمل کننده ماده بیماری کبد است. مسکن عطش و حرارت درونی است. کاسنی در درمان التهابات معده و پاک کردن مجاری ادراری مؤثر است. اگر آب پخته کاسنی را با سکنجبین میل کنید بهترین داروی تبهای طولانی و مداوم است. مالیدن آب کاسنی به محلهای خارش بدن بسیار مفید است. غرغره آب کاسنی با فلوس برای درد گلو، ورم و سوزش گلو مفید است. فرمول مذکور برای درمان ورم حلق (لارنژیت) و تورم مفصلی نافع است. مصرف تخم کاسنی، کمی با حالت تهوع همراه است که باید در آن سکنجبین اضافه کنید. اما در مورد فواید ریشه کاسنی میتوان به عوامل زیر اشاره کرد: ریشه کاسنی در باز کردن و روان شدن اخلاط بسیار مؤثر است. مجاری گوارشی را پاک میکند و بهترین تصفیهکننده خون است. در از بین بردن ورم احشا خیلی مؤثر است. بهترین دارو برای آب آوردن شکم است و در نفخ و تحلیل مواد بسیار نافع است و همچنین ریشه کاسنی برای تقویت معده، زیاد کردن ادرار و رفع درد مفاصل مفید و ضد یرقان است. عرق کاسنی که از گیاه تازه کاسنی گرفته شده باشد برای خنکی به کار میرود. برگهای کاسنی دارای املاح پتاس است و جوشانده آن برای تصفیه خون، تقویت معده و اعضا به کار میرود.
گیاه کاسنی انواع مختلفی دارد که ریشه و برگهای آن در پزشکی، بهبود تب ها، یرقان (زردی) و انسداد مجاری صفراوی مفید است.
تمام قسمتهای کاسنی بویژه ریشه و برگ آن، محرک صفراست و به عمل هضم کمک میکند و اثر آن در نارساییهای کبدی، قولنجهای کبدی و ناراحتیهای صفراوی بارز است. کاسنی در زیبایی چهره کودک تازه متولد مفید است. گیاه کاسنی، توان و نیروی بدنی را تجدید کرده و در ضعف اعصاب، ضعف چشم و فشار خون مفید است. گیاه کاسنی، قلب، کلیه و کبد را فعال و با نشاط میکند. برگ کاسنی هم دارای مقداری ویتامینC و در حفظ جوانی پوست بسیار مفید است.