حبیب‌الله کاسه‌ساز*
1- تشکیل شورایعالی سینما بی‌تردید یکی از مهم‌ترین اتفاقات دهه اخیر در سینمای ایران محسوب می‌شود، اتفاقی که در به سرانجام رسیدن طرح‌ها و قوانین مصوب اما تا به امروز بر زمین مانده حوزه سینما بسیار موثر خواهد بود. مرور تحولات سینمای ایران در تمام این سال‌ها نشان از حجم بالای مصوبات در راستای ساخت سالنهای سینمایی، حمایت هدفمند از تولیدات فاخر و مواردی از این دست دارد که هیچگاه عزم جدی برای اجرایی شدن آنها مشاهده نشده‌است. از همین منظر هم تشکیل شورایعالی سینما با ریاست شخص رئیس‌جمهور می‌تواند به اتفاقی بسیار مهم در یک دهه اخیر تعبیر شود.
2- درباره بایدها و نبایدهای تشکیل شورایعالی سینما، گفتنی بسیار است اما همانگونه که اشاره شد، رسیدگی به مسائل و مشکلات کلان سینمای ایران که رفع آنها نیازمند تصویب قوانینی با ضمانت اجرایی بالاست، در صدر این بایدها قرار خواهد داشت. یکی از مهم‌ترین این مسائل هم پیگیری طرح‌هاي حمایتی در زمینه بازسازی و نوسازی سالنهای سینمایی است، مساله‌ای که این شورا باید به‌عنوان یکی از مهم‌ترین موارد رسیدگی آن را در برنامه‌های خود بگنجاند. دیگر مساله مهم بحث حمایت از تولیدات سینمایی است که به واقع نیازمند قانونمند شدن است. همچنین مباحثی چون سینمای بین‌الملل و استفاده از پتانسیل‌های بالای این حوزه و نیز بحث حمایت از عوامل و دست‌اندرکاران سینما در مواردی چون ارائه بیمه تکمیلی که هر ساله آنها را دچار مشکلات عدیده‌ای می‌کند هم از دیگر مواردی است که رسیدگی به آنها می‌تواند مورد توجه اعضای شورایعالی سینما واقع شود.
3- یکی از مواردی که بعضا به‌عنوان نگرانی از سوی برخی اهالی سینما درباره تشکیل شورایعالی سینما مطرح می‌شود، دغدغه بازگشت سلطه دولت بر سینماست که به عقیده من چیزی فراتر از یک «شعار» نیست.بخش خصوصی‌ای که برای ساخت سالن سینما دچار مشکلات جدی است، قطعا نیازمند کمک دولت است و مگر می‌توان از این مساله به خاطر جلوگیری از آنچه «سلطه سینما» خوانده می‌شود، چشم‌پوشی کرد. اساسا در حوزه فرهنگ نمی‌توان امور را کامل به بخش خصوصی واگذار کرد. هیچ کجای دنیا چنین چیزی مرسوم نیست. حتی در هالیوود هم،چنان نظارت‌های دقیقی وجود دارد که به واقع نمی‌توان هر فیلمی ساخت. آنوقت همکاران ما به‌واسطه حذف چند پلان دم از «سانسور» و خطر سلطه می‌زنند. کمک و قانونگذاری دولت در مواردی چون سالن‌سازی و تولید آثار فاخر، سلطه نیست روندی برای اعلام انتظارات و منویات است که خواسته‌هایی بحق هم محسوب می‌شود. حوزه فرهنگ، حوزه اخلاق، اقتصاد و سیاست است. حوزه ارتباطات اجتماعی است و مگر می‌توان چنین حوزه‌ای را به‌طور کامل به بخش خصوصی واگذار کرد. حضور، نظارت و حمایت سینما در قالبی چون «شورایعالی سینما» از همین منظر ضروری و منطقی است.
4- نکته پایانی درباره تشکیل شورایعالی سینما، انتقادات «خانه سینما» و اعتراض گاه‌گاه هیأت مدیره آن نسبت به عدم نظرخواهی معاونت سینمایی از ایشان پیرامون تشکیل این شوراست. در این زمینه معتقدم خانه سینما ابتدا باید نسبت خود با معاونت سینمایی تازه را تعریف و به تعبیری برادری خود را ثابت کند بعد مدعی باشد. خانه سینما در گام نخست باید به معاونت سینمایی اطمینان دهد که همراه آن است نه در برابر آن، بعد انتظار مشورت و نظرخواهی برای امر مهمی چون تشکیل شورایعالی سینما را داشته باشد. البته این مساله هم قابل بیان است که این منتقدان عده‌ای اندک در مجموعه اصناف سینمایی هستند که نسبت به مدیران تازه سینمایی زاویه دارند، اما چون در رأس هستند دیدگاه‌شان به کلیت جامعه اصناف مرتبط دانسته می‌شود. اینها بعضاً حتی مشکلاتشان با معاونت سینمایی، نه سینمایی که سیاسی است و از همین منظر ابراز مخالفت می‌کنند در غیر این صورت مگر مدیران فعلی از مریخ آمده‌اند؟! آقایان شمقدری، سجادپور، میرعلایی و دیگر همکارانشان از متن سینمای ایران آگاهی کامل دارند و در جریان مشکلات آن هستند پس نمی‌توان آنها را ناآشنا با مسائل دانست، بلکه این خانه سینماست که باید ابتدا برادری خود را ثابت کند بعد انتظار مشورت در تشکیل شورایعالی سینما را داشته باشد.
* تهیه‌کننده سینما