حجت‌الاسلام والمسلمین سیدسعید لواسانی: تاکنون درباره گمنامی در عین نامداری سخن گفتیم که این گروه در عین حالی که در ظاهر شناخته شده هستند اما چون درون‌شان با خداست، حقیقت‌شان گمنام است. ما در زمان خود نمونه‌هایی از این افراد داشتیم که حضرت امام خمینی(ره) یکی از این نامداران گمنام بود اما در این یادداشت از کسانی سخن می‌گوییم که ظاهرشان هم گمنام است که نمونه‌های عینی آنان در جبهه‌های دفاع هشت‌ساله و شهدای بزرگوار ما فراوان است که به مصداق شعر حافظ «از نام ما مپرس که در جمع عاشقان/ نام و نشان، نشانه دل‌های بی‌غم است» اینان نامداران در پیشگاه الهی هستند که همواره در میان ما گمنام زیستند و کسی به آنان توجهی ندارد و چه خوب است خود را به این صفت آراسته کنیم.
از رسول خدا صلیاللهعلیهوآلهوسلم نقل شده که فرمودند: «إِنَّ الله عَزَّ وَجَلَّ یحِبُّ الأَتْقِیاءَ الأَخْفِیاءَ الَّذِینَ إِذَا غَابُوا لَمْ یفْتَقَدُوا وَإِذَا شَهِدُوا لَمْ یعْرَفُوا أَولَئکِ أَئِمَه العِلمِ وَ مَصَابِیحُ الْهُدَى» [علم‌القلوب: 159] «خداوند بندگان پرهیزگار را که پنهان و گمنام هستند، دوست دارد، کسانی که هنگامی که از دیدگان پنهان می‌شوند، کسی سراغ آنان را نمی‌گیرد و هنگامی که در جمع حضور دارند، کسی آنان را نمی‌شناسد. آنان چراغ‌های هدایت هستند.» ملاک گمنام‌بودن آنان این است که مورد توجه و اعتنای مردم نیستند اما حقیقت وجودی آنان همانند چراغ‌هایی فروزان است که با این چراغ‌ها بندگان خدا را دستگیری و هدایت می‌کنند. مرحوم نراقی روایات متعددی در این معنی آورده‌اند که چند روایت آن را نقل می‌کنیم. پیامبر اعظم صلیاللهعلیهوآلهوسلم فرمودند: «رب ذی طمرین لا یؤبه له لو أقسم على الله لأبره، لو قال: اللهم أسألک الجنه! لأعطاه الجنه و لم یعطه من الدنیا شیئا». [جامع‌السعادات: 2/377] «بسا ژندهپوشى که به ظاهر بی‌منزلت است و کسى به وى اعتنا نکند اما باطن و حقیقتی دارد که اگر خدا را قسم دهد سوگندش را رد نکند و چون گوید: خدایا مرا بهشت عطا کن! به او عطا کند ولى از دنیا چیزى به او ندهد».
در روایتی وارد شده است: «أن الله تعالى یقول فی مقام الامتنان على بعض عبیده: ألم أنعم علیک؟ ألم استرک؟ ألم أحمل ذکرک» [همان] «خداى تعالى در مقام منت بر بعضى از بندگان خود مىفرماید: آیا بر تو انعام نکردم؟ آیا تو را از مردم پوشیده نداشتم؟ آیا تو را گمنام نساختم؟» این روایت نشان می‌دهد چقدر گمنامی برای انسان خوب و کارساز است. باز تأکید می‌کنم که گمنامی مساوی با تنبلی و کناره‌گیری از مردم و اجتماع نیست، بلکه به آن معنی است که کارها را تنها برای خدا انجام می‌دهد و خود را به مردم نشان نمی‌دهد، به گونه‌ای که مردم او را نمی‌شناسند و به او اعتنایی ندارند. آنان کسانی هستند که به ظاهر ضعیف هستند و به این دلیل مورد توجه مردم نیستند اما در واقع نزد خداوند مورد توجه و عنایت هستند. پیامبر اکرم صلیاللهعلیهوآلهوسلم فرمودند: «ألا أدلکم على أهل‌الجنه؟ کل ضعیف مستضعف، لو اقسم على الله لأبره» [همان] پس گمنامی و بی‌قدری، منت و نعمت خدا بر بنده خود است اما همین افراد در حقیقت چنان نام‌آورند که همانند ستارگانی بر اهل آسمان نورافشانی می‌کنند. زیرا راهشان به سوی آخرت و هدفشان، قرب الهی است. به این دلیل توجهی به دنیا ندارند. اینان بهشتیانی ژنده‌پوش هستند که نورشان همه مردم را فراگرفته است، چنانچه پیامبر اعظم صلیاللهعلیهوآلهوسلم فرمودند: «إن أهل‌الجنه کل اشعث أغبر ذی طمرین لا یؤبه له، الذین إذا استأذنوا على‌الأمراء لم یؤذن لهم، و إذا خطبوا النساء لم ینکحوا، و إذا قالوا لم ینصت لهم. حوائج أحدهم تتخلخل فی صدره، لو قسم نوره یوم القیامه على الناس لوسعهم». «اهل بهشت ژولیدهموهایِ خاکآلود ژنده‌پوش هستند که به ایشان اعتنا نکنند، اگر از حاکمان اجازه ملاقات خواهند، اجازه نیابند و اگر به خواستگارى روند کسى نپذیرد و چون سخن گویند به سخنشان گوش ندهند. حاجات‌شان در سینههایشان مانده و برنیامده، اگر نور ایشان را در قیامت قسمت کنند همه مردم را فراگیرد». آری! اینان بندگان سبکبار خدا هستند. قال الله عز و جل: «ان من أغبط أولیائی عندی رجلا حفیف الحال، ذا حظ من صلاه، أحسن عباده ربه بالغیب و کان غامضا فی الناس، جعل رزقه کفافا فصبر علیه، عجلت منیته فقل تراثه و قل بواکیه» [همان] «رشکآورترین دوستانم نزد من مرد سبکباری است که از نماز خود لذت مىبرد و عبادت پروردگار خود را در پنهان نیکو بجا مىآورد و در میان مردم گمنام است، با اینکه روزی‌اش را به‌قدر کفاف قرار داد، بر آن صبر مىکند، مرگش زود فرارسد در حالى که میراثش اندک و گریهکنندگانش کم باشند». در دوران ما بسیجیان روح الله ـ نه تنها در ایران، بلکه در لبنان و غیر لبنان ـ مصداق بارز این ویژگی هستند و این یادداشت را به بسیجیان سبکباری تقدیم می‌کنم که جز به فکر
اعتلای کلمه الله نیستند.