تهمینه بختیاری
دمیتری مدودف، رئیس‌جمهوری روسیه در دیدار با هوگو چاوز، رئیس‌جمهوری ونزوئلا چندین توافقنامه همکاری درزمینه‌های نظامی، اقتصادی و همکاری‌های هسته‌ای امضا کرد. همکاری‌های هسته‌ای و نظامی میان روسیه و ونزوئلا بیش از دیگر توافقات مورد توجه محافل سیاسی و خبری قرار گرفت. کاراکاس و مسکو از سال 2005 تاکنون قراردادهای تسلیحاتی به ارزش چهارمیلیارد و چهارصد میلیون دلارامضا کرده‌اند. سفرمدودف به ونزوئلا که نخستین دیدار یک رئیس‌جمهوری روسیه از ونزوئلا از زمان استقلال این کشور در 150 سال پیش محسوب می‌شود، با آغاز رزمایش مشترک روسیه و ونزوئلا در آب‌های دریایی کارائیب همزمان شد. مدودف در سفر به چهار کشور آمریکای لاتین(برزیل، پرو، ونزوئلا و کوبا) و تاکید بر برقراری روابط عادلانه و براساس مصلحت و منافع طرفین تلاش می‌کند، همپیمانانی در منطقه آمریکای لاتین بیابد. به اعتقاد کارشناسان سیاسی، روسیه به منظور حفظ موقعیت جهانی، قصد دارد روابط گسترده‌ای با دولت‌های متمایل با جنبش چپ جدید در منطقه‌ای که از زمان انتشار دکترین جیمز مونروئه درسال 1823 به حیاط خلوت آمریکا تبدیل شده است، برقرار کند. همچنین آمریکا درسال‌های اخیر با حمایت ازگسترش ناتو و ارائه طرح استقرار سپر موشکی در شرق اروپا، امنیت روسیه را مورد تهدید قرارداده است. در مقابله با تحرکات آمریکا در شرق اروپا، روسیه در سال‌های اخیر از فرصت ایجاد شده به دلیل تقویت گرایش‌های مستقل از آمریکا در منطقه آمریکای لاتین، استفاده کرده است تا حضور خود را در این منطقه تثبیت کند. به استثنای کوبا که ازاوایل دهه 1960 از متحدین مسکو به شمار می‌آید، ونزوئلا نیزدرسال‌های اخیر به عنوان عضو محوری جنبش چپ جدید در منطقه آمریکای لاتین مورد توجه رقبای اقتصادی و سیاسی آمریکا، نظیر چین و روسیه وحتی اتحادیه اروپا قرار داشته است. مواضع سیاسی و اقتصادی ونزوئلا باعث شده است که این کشور از جایگاه مطلوبی درمنطقه آمریکای لاتین برای روسیه برخوردارشود. هرچند مواضع چاوز، رئیس‌جمهوری ونزوئلا با مخالفت‌ها و انتقادات شدید آمریکا مواجه شده و به همین دلیل کاخ سفید همواره تلاش کرده است با توسل به همه ابزارها، دولت هوگو چاوز را ساقط کند. البته دیگر دولت‌های چپ جدید در منطقه نظیر اکوادور و بولیوی نیز با این تهدیدات مواجه هستند و همین مساله موجب شده است که این کشورها برای تقویت توان دفاعی خود، بیش از پیش به روسیه نزدیک شوند. دمیتری مدودف، رئیس‌جمهوری روسیه درجریان ملاقات روز چهارشنبه با هوگو چاوز، رئیس‌جمهوری ونزوئلا درکاراکاس برگسترش مناسبات مسکو وکاراکاس تاکید کرد. این دیدار که اندکی قبل از برگزاری رزمایش مشترک ونزوئلا و روسیه در آب‌های دریای کارائیب برگزار شد، پیام روشنی به اوباما، رئیس‌جمهوری منتخب آمریکا بود. روز سه‌شنبه، پنجم آذرماه ناوهای جنگی روسیه در سواحل ونزوئلا در دریای کارائیب پهلو گرفتند. در حدود 1600 نفر از نیروهای روسی سواربرچهار کشتی به منظور شرکت در مانورهای مشترک گشت‌زنی و امداد و نجات به 700 نیروی ونزوئلا مستقر در دریای کارائیب پیوستند. ژنرال جیززگونزالز، فرمانده مرکز فرماندهی عملیاتی ونزوئلا در گفت‌وگو با خبرنگاران اعلام کرد: این رزمایش نظامی از روز چهارشنبه دربنادرساحلی ونزوئلا برگزار شد و در اول ماه دسامبر نیز در آب‌های بین‌المللی دریای کارائیب برگزار می‌شود. مقام‌های روسیه این موضوع را که این مانورها، برضد کشورثالث برنامه‌ریزی شده باشد، تکذیب کرده‌اند. هوگو چاوز، رئیس‌جمهوری ونزوئلا نیز در مراسم استقبال از ناوهای روسیه، بار دیگر تاکید کرد که مانور مشترک روسیه و ونزوئلا تهدیدی را متوجه هیچ کشوری نخواهد کرد. چاوزتصریح کرد: تا چند سال پیش ما رزمایش‌های زیادی با آمریکا برگزار می‌کردیم، ولی هم‌اکنون دیگر با این کشور رزمایش برگزار نمی‌کنیم، زیرا ازآن سامانه دفاعی خارج شده‌ایم و قصد داریم سامانه دفاعی خود را ایجاد کنیم. رئیس‌جمهوری ونزوئلا در این مصاحبه، کشورش را متحد استراتژیک روسیه در منطقه آمریکای لاتین توصیف کرد. تا پیش از فروپاشی شوروی در اوایل دهه 1990، کوبا تنها متحد استراتژیک شوروی در منطقه تحت نفوذ آمریکا به شمار می‌آمد. برگزاری رزمایش مشترک دریایی ونزوئلا و روسیه واکنش‌های مختلف رسانه‌ای را به همراه آورده است. بی‌بی‌سی خبر داد، حضور ناوهای روسی درآب‌های کارائیب، اوج جنگ سرد جدید محسوب می‌شود. همکاری‌های نظامی روسیه و ونزوئلا در سال‌های اخیر گسترش قابل توجهی داشته است. روسیه و ونزوئلا علاوه بر همکاری‌های نظامی، اخیر درمورد احداث نیروگاه هسته‌ای به منظور تولید انرژی با یکدیگر به توافق رسیدند.