۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۶:۴۶

اوبامای جدید ایالات متحده

فرهاد مستوفي

اوبامای 47ساله، شب گذشته(به وقت تهران) با ادای سوگند، رسما سکان راهبری ایالات متحده را در شرایطی به دست گرفت که شعارهایش در بحبوحه انتخابات درون‌حزبی با هیلاری کلینتون و نیز رقابت با جان مک‌کین اکنون انتظارات فراوانی را از او در دنیا بویژه خاورمیانه به‌وجود آورده است. اما برآورده شدن این خواسته‌ها به نظر می‌رسد افق چندان روشنی نخواهد داشت. در این موضوع که اوباما اینک رئیس‌جمهور آمریکاست تا شمایل ناخوشایند این کشور را در اذهان عمومی دنیا بهبود بخشد شکی نیست. اما آیا وظیفه تلطیف ذائقه دنیا نسبت به آمریکا، تغییر راهبردهای آمریکا در مناطق مختلف جهان را در پیامد خواهد داشت؟ چینش دستگاه دیپلماسی اوباما اما از واقعیت دیگری حکایت می‌کند. قرارگیری هیلاری کلینتون در رأس دستگاه دیپلماسی آمریکا و نیز اعطای اختیارات بیشتر به افرادی چون ویلیام برنز که جزو مهره‌های کلیدی دیپلماتیک دولت بوش به شمار می‌رود، تنها مصادیق کوچکی از قرابت سیاستگذاری‌های دولت اوباما با سلف پیشین در حوزه سیاست خارجی است. به همین خاطر به تغییر رويكرد دولت جدید ایالات متحده به خاورمیانه و بویژه جمهوری اسلامی ایران به عنوان موضوع اول سیاست خارجی آمریکا در این منطقه نمی‌توان چندان دلخوش بود. اظهار نظرهای اخیر رئیس‌جمهوري آمریکا درباره ایران و صراحت وی در بیان اظهارات ضد‌ایرانی، نشان از آن دارد که انتظارات از رئیس‌جمهور جدید ایالات متحده برای تحقق شعارهایش باید منطبق بر درک اصول سیاستگذاری راهبردهای منطقه‌ای این کشور باشد.پرواضح است که جمهوری اسلامی ایران مهم‌ترین موضوع خاورمیانه‌ای دیپلمات‌های اوباما خواهد بود و همین مهم سبب آن شد تا اوباما در ماه‌های اخیر مذاکرات و دیدارهایی را با برخی افراد و جریان‌های سیاسی مرتبط با ایران داشته باشد. افراد و جریان‌هايی که پیش از این نیز دستاویز جورج بوش برای مواجهه با ایران قرار می‌گرفتند. به همین لحاظ در رویکردهای اوباما و بوش در برابر ایران نمی‌توان تغییرات فاحشی دید.نقاط افتراق سیاست‌های جمهوری اسلامی ایران با ایالات متحده آمریکا مواردی است که جز با تجدید نظرهای ریشه‌ای، قابل مرتفع شدن نیستند. طبیعی است عدول اوباما از این موارد مورد پسند حاکمیت آمریکا نیست، بنابراین، این تغییر تاکیتک است که می‌تواند مورد استفاده اوباما قرار گیرد. البته اتخاذ اين تاکتیک‌ها با توجه به شرایط امروز خاورمیانه اعم از عراق، لبنان و غزه و همچنین افزایش چالش افغانستان نیز موضوعی است که اوباما به راحتی نمی‌تواند درباره آنها تصمیم‌گیری کند. قطعا ضعف مفرط رژیم صهیونیستی پس از جنگ غزه و همچنین افزایش مانور دیپلماتیک ایران در منطقه، پیشرفت چشمگیر ایران در موضوع هسته‌ای و برخی موضوعات دیگر، اوباما را از تصمیم‌گیری‌های سریع درباره چگونگی مواجهه با ایران منع می‌کند. بدیهی است مبنای رفتار سیاسی اوباما در قبال ایران، تفاوت چندانی با سلف او نخواهد داشت. این جمهوری اسلامی ایران است که می‌تواند تصمیم‌گیری‌های دیپلمات‌های اوباما را متأثر از قدرت‌نمایی‌های خود کند.

ارسال نظر
captcha
پربیننده