سیل افشاگری این‌روزها در فرانسه حیرت همگان را بر انگیخته است. ظاهرا سیاستمداران این کشورهمواره – و از صمیم قلب- با زنان و مردان محافل مالی نشست و برخاست داشته‌اند. اینان هزینه احزاب و مبارزات انتخاباتی آنان را تأمین کرده و گویا در مقابل، نرخ مالیاتی‌شان کاهشی چشمگیر یافته است و باز حیرت‌آورتر آنکه کاهش میزان مالیات درآمدهای هنگفت (چیزی حدود ١٠٠ میلیارد یورو در 10 سال گذشته) ظاهرا مستقیم به جیب به دست‌آورندگان درآمدهای هنگفت رفته است. ثروت‌هایی که از سال ٢٠٠٦ با یک
« سپر» مالیاتی برازنده ایشان،حمایت می‌شود و سرانجام، دولتمردان (و اهل بیتشان) سخت نگران ازآنکه قانون جدید دامنگیرشان شود، بیشتر می‌کوشند خود را در شرکت‌های خصوصی جا کنند تا در سندیکا‌ها.
بدین ترتیب، «ماجرای بتان کور» آشکار را، آشکار‌تر ساخته است. کجا بودند این خبرنگاران پژوهشگر و علمای متقی هنگامی که خانم فلورانس ورث، که قبلا-
بی‌سرو صدا- به رتق و فتق اموال خانم بتان کور، دومین ثروتمند فرانسه اشتغال داشت، به عضویت در هیات مدیره شرکت هرمس منصوب شد. اریک ورث در این رابطه گفته بود: «من خود وزیر برابری زن و مرد هستم، حق نداشتم مانع رشد حرفه‌ای همسرم، [...] به موازات رشد حرفه‌ای خودم شوم». البته کسی او را به ممانعت از شکوفایی حرفه‌ای همسرش متهم نکرد اما هیچ کس نیز ازچنین «مقایسه»ای میان شغل مباشر سرمایه‌دار بزرگ و در پی نیل به «کمال مطلوب مالیاتی» در جزایر سيشل و شغل وزیر کار خواهان کاهش حقوق بازنشستگی کارگران، متحیر نشد. این مسائل اما قبل از «ماجرای بتان‌کور» بود. رابطه میان پول و حاکمیت با امروز فرقی نداشت اما در آن زمان، همه چیز بر وفق مراد بود.از سجایای آموزشی این «رسوایی» اما غافل نشویم؛ وزیرکار جوانی که در رهگذر سفر رسمی‌اش به لندن به مباشرین سوداگران بازار مالی لندن التماس می‌کند تا در گروهک وی به نام « اکسیژن نو» سرمایه‌گذاری کنند؛ نرخ مالیاتی میان یک‌‌درصد و ٦ درصد در سال برای خانم بتان کور(1) (کارآیی سپر مالیاتی)؛ ستاره خبرنگار کانال یک تلویزیون فرانسه که موفق می‌شود با ارباب شرکت اورآل مصاحبه کند تحت این عنوان که «من با او و شوهرش در محافل شام در منزل دوستان مشترکمان آشنا شده بودم. گاهی هم پیش می‌آمد که در نمایشگاه‌ها با هم برخورد کنیم».اما این رسوایی لجام‌گسیخته اگر بخواهد به «گردن بند ملکه»(2) الیگارشی جدید فرانسه بدل شود، لااقل باید به انتصابات گرم و نرم کارمندان عالیرتبه سابق دولت در شرکت‌های خصوصی پایان دهد و«هم پیالگی» خبرنگارانی که اینچنین تبانی خود با محافل مالی را به رسمیت می‌شناسند نیز از یاد نرود. جنجال‌های ماه گذشته بی‌ثمر خواهد بود اگر امید پاکسازی جو امپراتوری نوپا، برادر دوقلوی نیکلا سارکوزی را بر مسند کاخ الیزه بنشاند. کسی مانند مدیرکل کنونی صندوق بین‌المللی پول(٣). بدینسان ثروت‌های بزرگ پیروزی یک سوسیالیست محافل مالی را در کافه فوکتز(4) دیگری جشن خواهند گرفت. وروز از نو، روزی از نو...
* دبیر هیأت تحریریه لوموند دیپلماتیک
پي نوشت:
1- به قول توماس پیکتی، آیا لیلیان بتان‌کور مالیات می‌پردازد؟، لیبراسیون، ١٣ ژوئیه ٢٠١٠.
2- ماجرای « گردن بند ملکه» ماری آنتوانت، اوت ١٧٨٥، که به سمبل فساد و آغاز زوال رژیم سلطنتی فرانسه بدل شد.
٣- اولیویه توسکر، «چپ، ولی نزدیک به محافل مالی»، لوموند دیپلماتیک، دسامبر ٢٠٠٣.
4- کافه رستوران شیکی در خیابان شانزه‌لیزه که نیکولا سارکوزی پیروزی انتخاباتی خود را در آن جشن گرفت.